Μια εξέλιξη που φέρνει τα πάνω κάτω στις διαδικασίες παραχώρησης αιγιαλού επιτρέπει πλέον σε επιχειρήσεις που είχαν αποκλειστεί λόγω παραβάσεων, να συμμετέχουν ξανά στον «αγώνα» για τις πιο προσοδοφόρες παραλίες της χώρας. Κι όλα αυτά, χάρη σε ένα νομικό παραθυράκι που μετατρέπεται σε σανίδα σωτηρίας για δεκάδες επιχειρηματίες.
Συγκεκριμένα, επιχειρήσεις στις οποίες είχε επιβληθεί απαγόρευση συμμετοχής στις διαγωνιστικές διαδικασίες λόγω διοικητικών κυρώσεων, όπως αυθαίρετη χρήση αιγιαλού ή παραβάσεις των όρων παραχώρησης, βρίσκουν διέξοδο μέσω της Δικαιοσύνης. Αν έχουν προσφύγει και έχουν εξασφαλίσει προσωρινή δικαστική προστασία – είτε με αναστολή εκτέλεσης της κύρωσης είτε με προσωρινή διαταγή – τότε τους επιτρέπεται να λάβουν μέρος κανονικά σε νέους διαγωνισμούς για παραλίες.
Το «πράσινο φως» ήρθε επίσημα με διευκρινιστικό έγγραφο της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας, που φέρει την υπογραφή του Γενικού Γραμματέα, Αθανάσιου Τσιούρα. Σε αυτό ξεκαθαρίζεται ότι η δικαστική αναστολή υπερισχύει της διοικητικής κύρωσης, όσο αυτή παραμένει ενεργή. Δηλαδή, μια επιχείρηση που κερδίζει στα δικαστήρια αναστολή του αποκλεισμού της, επανέρχεται νόμιμα στις διαδικασίες παραχώρησης.
Αυτό σημαίνει πως ακόμη και επιχειρήσεις που βαρύνονται με παραβάσεις του παρελθόντος, δεν αποκλείονται αυτόματα από τις επόμενες διαδικασίες. Αντίθετα, αν καταφέρουν να «παγώσουν» την κύρωση στα δικαστήρια, μπορούν να συνεχίσουν τις δραστηριότητές τους σαν να μην υπάρχει ποινή.
Ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο που υπογραμμίζει η Γενική Γραμματεία είναι ότι η απαγόρευση συμμετοχής – όπως προβλέπεται στο άρθρο 19 παρ. 1 του Νόμου 5092/2024 – αφορά αποκλειστικά και μόνο το στάδιο της διαγωνιστικής διαδικασίας. Δεν αγγίζει τη φάση της υπογραφής της σύμβασης. Επομένως, ακόμη κι αν η αναστολή λήξει πριν την τελική κατακύρωση ή τη σύναψη της σύμβασης, η παραχώρηση εξακολουθεί να θεωρείται έγκυρη.
Με άλλα λόγια, μια επιχείρηση μπορεί να μπει κανονικά στον διαγωνισμό αν έχει προσωρινή δικαστική προστασία, και ακόμη κι αν αυτή αρθεί πριν πέσουν οι υπογραφές, η συμμετοχή της παραμένει νόμιμη και η κατακύρωση δεν ακυρώνεται εκ των υστέρων.
Η οδηγία αυτή έχει σταλεί ήδη στις Κτηματικές Υπηρεσίες και τις αρμόδιες Διευθύνσεις, ώστε να γνωρίζουν πως δεν υπάρχει νομικό έρεισμα για τον αποκλεισμό τέτοιων επιχειρήσεων. Το μόνο που απαιτείται είναι η ύπαρξη ενεργής δικαστικής αναστολής ή προσωρινής διαταγής – κάτι που ερμηνεύεται πλέον ως προσωρινή «εξαίρεση» από την κύρωση.
Αυτό έχει τεράστια σημασία, ιδίως για επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε παραθαλάσσιες περιοχές, με εποχικά καταστήματα όπως beach bars, ξαπλώστρες, ομπρέλες και υπαίθρια αναψυκτήρια. Μια ενδεχόμενη απώλεια της παραχώρησης για μια καλοκαιρινή σεζόν μπορεί να είναι καταστροφική – τόσο οικονομικά όσο και για τη βιωσιμότητα της επιχείρησης. Η δυνατότητα συμμετοχής στις διαδικασίες παραχώρησης, έστω και προσωρινά, λειτουργεί σαν σανίδα σωτηρίας.
Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή ανοίγει και μια δημόσια συζήτηση για το κατά πόσο οι επιχειρήσεις που έχουν υποπέσει σε σοβαρές παραβάσεις πρέπει να συνεχίζουν να δραστηριοποιούνται με προσωρινές «παρατάσεις ζωής» μέσω δικαστηρίων. Αν και η δικαστική προστασία αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα, εγείρονται ερωτήματα ως προς το ηθικό σκέλος και την προστασία του δημόσιου συμφέροντος, ιδίως όταν πρόκειται για φυσικό πλούτο όπως οι ελληνικές παραλίες.
Η Γενική Γραμματεία πάντως, με την τοποθέτησή της, δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης: η συμμετοχή αυτών των επιχειρήσεων είναι απολύτως σύννομη όσο υφίσταται δικαστική αναστολή. Ουσιαστικά, το μήνυμα είναι σαφές: το κράτος δεν μπορεί να παρακάμψει τις αποφάσεις της Δικαιοσύνης, έστω κι αν αυτές είναι προσωρινές.
Συμπερασματικά, το νέο πλαίσιο δίνει ένα σημαντικό «παράθυρο» στις επιχειρήσεις που βρέθηκαν αντιμέτωπες με διοικητικές κυρώσεις, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να διεκδικήσουν παραθαλάσσιες εκτάσεις και έσοδα, μέχρι να κριθεί τελεσίδικα η υπόθεσή τους. Και όσο αυτή η «πόρτα» παραμένει ανοιχτή, το καλοκαιρινό επιχειρηματικό παιχνίδι στον αιγιαλό δεν τελειώνει ποτέ.
