Η ώρα της επιστροφής ενοικίου πλησιάζει για χιλιάδες νοικοκυριά και φοιτητές σε όλη τη χώρα. Το μέτρο, που είχε ανακοινωθεί πριν από μήνες, παίρνει σάρκα και οστά, με την κυβέρνηση να δίνει την ευκαιρία σε συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών να δουν χρήματα να επιστρέφουν στον λογαριασμό τους. Η διαδικασία όμως έχει παγίδες, προθεσμίες και προϋποθέσεις που πρέπει να γνωρίζουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι.
Η κρίσιμη ημερομηνία που δεν πρέπει να ξεχάσει κανείς
Στις 30 Σεπτεμβρίου εκπνέει η προθεσμία για την υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων στη φορολογική πλατφόρμα. Πρόκειται για το τελευταίο βήμα που απαιτείται ώστε να ολοκληρωθεί η ταυτοποίηση της μισθωτικής σχέσης και να ανοίξει ο δρόμος για την πληρωμή.
Όσοι έχουν ήδη δηλώσει στη φορολογική τους δήλωση τον αριθμό μισθωτηρίου (κωδικός 081) δεν χρειάζεται να κάνουν απολύτως τίποτα. Αντίθετα, όσοι δεν το έχουν κάνει, πρέπει να καταθέσουν έως το τέλος του μήνα μια τροποποιητική δήλωση πληροφοριακού χαρακτήρα, ώστε να μην βρεθούν εκτός της επιστροφής.
Πότε θα μπουν τα χρήματα
Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, οι πληρωμές αναμένονται στα τέλη Νοεμβρίου. Δηλαδή περίπου δύο μήνες μετά τη λήξη της διαδικασίας δηλώσεων, τα χρήματα θα αρχίσουν να πιστώνονται στους λογαριασμούς των δικαιούχων.
Πόσα χρήματα επιστρέφονται
Η επιστροφή αφορά το 1/12 του ετήσιου ενοικίου που έχει δηλωθεί είτε για κύρια κατοικία είτε για φοιτητική στέγη. Ωστόσο, έχουν τεθεί ανώτατα όρια:
Κύρια κατοικία: έως 800 ευρώ, με προσαύξηση 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
Φοιτητική κατοικία: έως 800 ευρώ.
Με απλά λόγια, μια οικογένεια με δύο παιδιά που πληρώνει υψηλό ενοίκιο μπορεί να δει στον λογαριασμό της πάνω από 900 ευρώ επιστροφή, ενώ ένας φοιτητής σε άλλη πόλη μπορεί να λάβει έως και 800 ευρώ.
Τα εισοδηματικά κριτήρια
Η επιστροφή δεν αφορά όλους ανεξαιρέτως τους ενοικιαστές, αλλά περιορίζεται από συγκεκριμένα οικονομικά όρια που θυμίζουν το πρόγραμμα «ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ ΙΙ»:
Άγαμοι: έως 20.000 ευρώ ετήσιο εισόδημα.
Ζευγάρια (έγγαμοι ή σε σύμφωνο συμβίωσης): έως 28.000 ευρώ, με προσαύξηση 4.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Μονογονεϊκές οικογένειες: έως 31.000 ευρώ, με επιπλέον 5.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Τα περιουσιακά όρια
Για όσους διεκδικούν επιστροφή ενοικίου στην κύρια κατοικία, υπάρχει και «κόφτης» που σχετίζεται με την ακίνητη περιουσία:
Η αξία της οικογενειακής περιουσίας (με βάση τον ΕΝΦΙΑ) δεν πρέπει να ξεπερνά τις 120.000 ευρώ για ένα μονοπρόσωπο νοικοκυριό.
Το όριο αυξάνεται κατά 20.000 ευρώ για κάθε επιπλέον μέλος της οικογένειας.
Αντίθετα, για τους φοιτητές που μένουν σε ενοικιαζόμενη κατοικία δεν ισχύει κανένας περιορισμός περιουσιακής φύσης.
Τι συμβαίνει με τα επιδόματα
Αρχικά η κυβέρνηση είχε αφήσει να εννοηθεί ότι μαζί με την επιστροφή ενοικίου θα έρχονταν και αυξήσεις σε βασικά επιδόματα του ΟΠΕΚΑ, όπως το επίδομα παιδιού και το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα. Όμως, τα δεδομένα άλλαξαν.
Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, καμία αύξηση δεν θα δοθεί στα επιδόματα, και η μόνη «ανάσα» για τα νοικοκυριά θα είναι η επιστροφή ενοικίου. Με λίγα λόγια, η κυβέρνηση επέλεξε να περιοριστεί σε αυτή την παροχή, αφήνοντας προς το παρόν εκτός συζήτησης οποιαδήποτε ενίσχυση των άλλων κοινωνικών επιδομάτων.
Τι πρέπει να κάνουν οι ενοικιαστές – Οδηγός βήμα-βήμα
Έλεγχος δήλωσης: Βεβαιώνονται ότι έχουν συμπληρώσει στη φορολογική τους δήλωση τον αριθμό μισθωτηρίου.
Τροποποιητική δήλωση: Όσοι δεν το έχουν κάνει, υποβάλλουν τροποποιητική δήλωση έως τις 30 Σεπτεμβρίου.
Αναμονή πληρωμής: Διασφαλίζουν ότι οι τραπεζικοί τους λογαριασμοί είναι ενεργοί και τα στοιχεία τους σωστά, ώστε να πιστωθούν τα ποσά στα τέλη Νοεμβρίου.
Τι σημαίνει το μέτρο για την τσέπη των νοικοκυριών
Σε μια περίοδο που τα έξοδα για στέγαση, ενέργεια και καθημερινές ανάγκες πιέζουν τα οικογενειακά εισοδήματα, ακόμα και μια επιστροφή λίγων εκατοντάδων ευρώ μπορεί να λειτουργήσει σαν «ανάσα». Ειδικά για τα νοικοκυριά με παιδιά ή για τους φοιτητές που σπουδάζουν μακριά από το σπίτι τους, το μέτρο έχει άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα.
Ωστόσο, η απουσία αυξήσεων στα υπόλοιπα επιδόματα αφήνει πολλούς πολίτες με την αίσθηση ότι το μέτρο δεν αρκεί για να καλύψει τις πραγματικές ανάγκες που έχουν προκύψει από την ακρίβεια.
Συμπέρασμα
Η αντίστροφη μέτρηση έχει ξεκινήσει και όσοι ενοικιαστές θέλουν να επωφεληθούν από την επιστροφή πρέπει να κινηθούν εγκαίρως. Η διαδικασία είναι απλή, αλλά οι προθεσμίες ασφυκτικές. Όσοι πληρούν τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια έχουν τη δυνατότητα να λάβουν ένα σημαντικό ποσό πίσω, με ανώτατο όριο τα 800 ευρώ.
Η κυβέρνηση, πάντως, φαίνεται να επενδύει επικοινωνιακά στην παροχή αυτή, τη στιγμή που τα υπόλοιπα κοινωνικά επιδόματα μένουν παγωμένα. Το αν το μέτρο θα αποδειχθεί αρκετό για να ανακουφίσει τα νοικοκυριά, μένει να φανεί τους επόμενους μήνες.
