Αλλάζει η παραγραφή των μισθολογικών αξιώσεων στο Δημόσιο. Πότε γίνεται τριετής, ποιους αφορά και τι πρέπει να γνωρίζουν οι συνταξιούχοι για τα αναδρομικά.

Δημόσιο: Νέα προθεσμία για διεκδικήσεις μισθών – Τι αλλάζει με την παραγραφή και ποιοι επηρεάζονται

Σημαντική αλλαγή στον χρόνο παραγραφής των μισθολογικών αξιώσεων φέρνει ο νόμος 5316/2026, δίνοντας πλέον περισσότερο χρόνο σε δημόσιους υπαλλήλους να διεκδικήσουν διαφορές αποδοχών όταν παραβιάζεται η αρχή της ίσης αμοιβής για εργασία ίσης αξίας.

Η νέα ρύθμιση αυξάνει την προθεσμία παραγραφής από δύο σε τρία χρόνια, ωστόσο αφορά αποκλειστικά συγκεκριμένες περιπτώσεις και δεν αλλάζει το γενικό καθεστώς που ισχύει για όλες τις υπόλοιπες οικονομικές απαιτήσεις κατά του Δημοσίου.

Πότε ισχύει η νέα τριετής παραγραφή

Μέχρι σήμερα, όλες οι μισθολογικές αξιώσεις των δημοσίων υπαλλήλων κατά του Δημοσίου παραγράφονταν δύο χρόνια μετά τη γέννηση της απαίτησης.

Με τη νέα διάταξη του άρθρου 19 του νόμου 5316/2026, η προθεσμία αυξάνεται στα τρία έτη, αλλά μόνο όταν η απαίτηση σχετίζεται με παραβίαση της αρχής της ίσης αμοιβής.

Μάλιστα, η τριετής προθεσμία δεν ξεκινά από τη στιγμή που δημιουργείται η αξίωση, αλλά από τη στιγμή που ο υπάλληλος πληροφορείται την παράβαση, προσφέροντας ουσιαστικά μεγαλύτερη προστασία στους εργαζόμενους.

Τι ισχύει για τις υπόλοιπες διεκδικήσεις

Για όλες τις άλλες οικονομικές απαιτήσεις των δημοσίων υπαλλήλων δεν αλλάζει τίποτα.

Η παραγραφή εξακολουθεί να είναι:

• δύο έτη για τις γενικές μισθολογικές αξιώσεις,
• δύο έτη για λοιπές οικονομικές απαιτήσεις κατά του Δημοσίου.

Η τριετής παραγραφή αποτελεί ειδική εξαίρεση και δεν εφαρμόζεται σε κάθε είδους διεκδίκηση.

Τι ισχύει στον ιδιωτικό τομέα

Στον ιδιωτικό τομέα εξακολουθεί να εφαρμόζεται διαφορετικό καθεστώς.

Οι απαιτήσεις εργαζομένων για:

• δεδουλευμένες αποδοχές,
• υπερωρίες,
• επιδόματα,
• αποζημιώσεις,
• κάθε απαίτηση που απορρέει από τη σύμβαση εργασίας,

παραγράφονται, κατά κανόνα, μετά από πέντε χρόνια.

Η ίδια πενταετής προθεσμία εξακολουθεί να ισχύει και για απαιτήσεις που σχετίζονται με την εφαρμογή της νομοθεσίας περί ίσης αμοιβής στον ιδιωτικό τομέα.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι συνταξιούχοι

Αμετάβλητο παραμένει το καθεστώς για τους συνταξιούχους.

Οι αξιώσεις για:

• αναδρομικά συντάξεων,
• διαφορές από επανυπολογισμό,
• λανθασμένο υπολογισμό σύνταξης,
• απλήρωτα επιδόματα,
• μεταβολές στη συνταξιοδοτική κατάσταση,

παραγράφονται μετά την παρέλευση δύο ετών.

Η παραγραφή αρχίζει από το τέλος του οικονομικού έτους μέσα στο οποίο γεννήθηκε η απαίτηση και μπορούσε να διεκδικηθεί δικαστικά.

Πώς μπορούν να προστατεύσουν τα δικαιώματά τους

Οι συνταξιούχοι που διαπιστώνουν ότι δικαιούνται αναδρομικά ή άλλες οικονομικές διαφορές θα πρέπει να κινηθούν έγκαιρα, καθώς μετά την παρέλευση της διετίας το Δημόσιο μπορεί να προβάλλει ένσταση παραγραφής.

Η παραγραφή διακόπτεται με:

• κατάθεση αγωγής στο αρμόδιο δικαστήριο,
• υποβολή αίτησης στην αρμόδια δημόσια υπηρεσία,
• αίτηση προς το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους για αναγνώριση της απαίτησης.

Εάν η διοίκηση δεν απαντήσει στην αίτηση, η παραγραφή αρχίζει εκ νέου έξι μήνες μετά την υποβολή της. Αντίθετα, δεύτερη ίδια αίτηση δεν διακόπτει ξανά την παραγραφή, εκτός εάν έχει προηγηθεί δικαστική προσφυγή.

Παράλληλα, η παραγραφή μπορεί να ανασταλεί μόνο στις περιπτώσεις που προβλέπει ο Αστικός Κώδικας ή όταν ο δικαιούχος αποδεδειγμένα αδυνατεί, λόγω ανωτέρας βίας, να ασκήσει τα δικαιώματά του κατά το τελευταίο εξάμηνο της προθεσμίας.

Η νέα ρύθμιση ενισχύει την προστασία των δημοσίων υπαλλήλων στις υποθέσεις ίσης αμοιβής, ενώ για τους συνταξιούχους παραμένει κρίσιμη η έγκαιρη αντίδραση, ώστε να μη χαθεί οριστικά το δικαίωμα διεκδίκησης αναδρομικών ή άλλων οφειλόμενων ποσών.