Αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού των δημοτικών τελών – Τι προβλέπει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται και εισπράττονται τα δημοτικά τέλη καθαριότητας και φωτισμού φέρνει το νέο νομοσχέδιο για τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που κατατέθηκε στη Βουλή.
Οι νέες ρυθμίσεις επηρεάζουν εκατομμύρια ιδιοκτήτες ακινήτων, επαγγελματίες, ξενοδοχειακές μονάδες και όσους δραστηριοποιούνται στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, ενώ παράλληλα θεσπίζονται νέοι κανόνες για τις εκπτώσεις, τους συντελεστές χρέωσης και τους ελέγχους από τους δήμους.
Το ανταποδοτικό τέλος καθαριότητας και φωτισμού παραμένει υποχρεωτικό για όλα τα ακίνητα που βρίσκονται εντός των διοικητικών ορίων κάθε δήμου. Τα έσοδα εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για τη λειτουργία των υπηρεσιών αποκομιδής απορριμμάτων, καθαριότητας, διαχείρισης αποβλήτων, δημοτικού φωτισμού και συναφών δημοτικών υπηρεσιών.
Πώς θα υπολογίζονται τα δημοτικά τέλη
Η βασική αρχή δεν αλλάζει, καθώς η χρέωση εξακολουθεί να βασίζεται στα τετραγωνικά μέτρα κάθε ακινήτου.
Το τελικό ποσό προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό της δηλωμένης επιφάνειας με τον συντελεστή που αποφασίζει το δημοτικό συμβούλιο κάθε περιοχής.
Ωστόσο, το νέο πλαίσιο προσδιορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια τα κριτήρια που θα χρησιμοποιούν οι δήμοι για τον καθορισμό των συντελεστών, με στόχο ένα πιο δίκαιο και αναλογικό σύστημα επιβάρυνσης.
Πέντε διαφορετικές κατηγορίες χρεώσεων
Οι δήμοι αποκτούν τη δυνατότητα να εφαρμόζουν έως και πέντε διαφορετικές κατηγορίες συντελεστών.
Οι κατηγορίες αυτές αφορούν:
- Κατοικίες
- Ευάλωτα νοικοκυριά και ευπαθείς κοινωνικές ομάδες
- Επιχειρήσεις με αυξημένη παραγωγή απορριμμάτων
- Λοιπές επιχειρηματικές δραστηριότητες
- Κοινωφελείς, φιλανθρωπικούς και μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς
Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να συνδεθεί πιο στενά το ύψος του τέλους με την πραγματική επιβάρυνση που προκαλεί κάθε χρήση ακινήτου στις δημοτικές υπηρεσίες.
Μεγάλες εκπτώσεις για ευάλωτους πολίτες
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για πολίτες που ανήκουν σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, ο μειωμένος συντελεστής μπορεί να διαμορφώνεται στο 20% του κανονικού τέλους κατοικίας, εκτός αν ο δήμος αποφασίσει ακόμη χαμηλότερη επιβάρυνση.
Στην πράξη, εάν το τέλος για μία κατοικία έχει καθοριστεί στα 2 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ο δικαιούχος της έκπτωσης μπορεί να πληρώνει μόλις 0,40 ευρώ ανά τετραγωνικό.
Νέος τρόπος αξιολόγησης των επιχειρήσεων
Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της μεταρρύθμισης αφορά τις επιχειρήσεις.
Η κατηγοριοποίηση δεν θα γίνεται πλέον αποκλειστικά βάσει του εμβαδού του ακινήτου, αλλά θα λαμβάνονται υπόψη η πραγματική δραστηριότητα, ο Κωδικός Αριθμός Δραστηριότητας (ΚΑΔ), καθώς και στοιχεία που αντλούνται από δημόσια πληροφοριακά συστήματα.
Οι δήμοι θα έχουν τη δυνατότητα να διασταυρώνουν πληροφορίες από την ΑΑΔΕ, το ΓΕΜΗ, το OpenBusiness και άλλα μητρώα προκειμένου να καθορίζουν τη σωστή κατηγορία χρέωσης.
Έτσι, μια επιχείρηση που παράγει μεγάλες ποσότητες απορριμμάτων ενδέχεται να επιβαρύνεται περισσότερο σε σχέση με ένα γραφείο παροχής υπηρεσιών ίδιου μεγέθους.
Έρχεται το σύστημα «Πληρώνω όσο πετάω»
Το νομοσχέδιο ανοίγει τον δρόμο και για την εφαρμογή του συστήματος «Πληρώνω όσο πετάω».
Σε δήμους που διαθέτουν τις απαραίτητες υποδομές μέτρησης απορριμμάτων, το τέλος δεν θα υπολογίζεται αποκλειστικά με βάση τα τετραγωνικά μέτρα αλλά και ανάλογα με την ποσότητα αποβλήτων που παράγει κάθε νοικοκυριό ή επιχείρηση.
Η συγκεκριμένη αλλαγή θεωρείται κομβικής σημασίας για την προώθηση της ανακύκλωσης και τη μείωση των απορριμμάτων.
Μειώσεις για μεγάλους επαγγελματικούς χώρους
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ευνοϊκότερη μεταχείριση για ορισμένες μεγάλες επαγγελματικές εγκαταστάσεις.
Αποθήκες, βιομηχανικά κτίρια και άλλοι μεγάλοι χώροι που ξεπερνούν τα 6.000 τετραγωνικά μέτρα θα μπορούν να υπάγονται σε ειδικά μειωμένους συντελεστές.
Αντίστοιχα, στους οργανωμένους χώρους στάθμευσης παρέχεται η δυνατότητα να υπολογίζεται το τέλος σε ποσοστό έως και 25% της συνολικής επιφάνειας.
Τι ισχύει για τα κλειστά και μη ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα
Ευνοϊκές διατάξεις περιλαμβάνονται και για ακίνητα που δεν χρησιμοποιούνται.
Όταν ένας στεγασμένος χώρος παραμένει κλειστός και δεν διαθέτει ενεργή ηλεκτροδότηση, το δημοτικό τέλος μπορεί να περιορίζεται στο 10% της κανονικής χρέωσης.
Αυτό σημαίνει ότι ένα ακίνητο που θα επιβαρυνόταν με 500 ευρώ ετησίως, μπορεί να χρεώνεται μόνο με 50 ευρώ.
Airbnb και ξενοδοχεία στο νέο καθεστώς
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στις βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb.
Τα τετραγωνικά μέτρα του ακινήτου συνεχίζουν να αποτελούν τη βάση υπολογισμού, ωστόσο ο συντελεστής διαφοροποιείται ανάλογα με το εάν η δραστηριότητα ασκείται επαγγελματικά ή περιστασιακά από ιδιώτη.
Παράλληλα, ειδικό καθεστώς εφαρμόζεται στα ξενοδοχεία.
Οι χώροι διαμονής και οι βοηθητικές τους εγκαταστάσεις αντιμετωπίζονται ως κατοικίες, ενώ οι χώροι εστίασης, οι αίθουσες εκδηλώσεων και τα εμπορικά τμήματα χρεώνονται με συντελεστές επαγγελματικής δραστηριότητας.
Αυστηρότεροι έλεγχοι και βαριά πρόστιμα
Οι δήμοι αποκτούν αυξημένες δυνατότητες ελέγχου των στοιχείων κάθε ακινήτου μέσω διασταυρώσεων με δημόσιες βάσεις δεδομένων.
Παράλληλα, οι ιδιοκτήτες υποχρεώνονται να δηλώνουν οποιαδήποτε μεταβολή στα τετραγωνικά μέτρα του ακινήτου μέσα σε δύο μήνες από την πραγματοποίησή της.
Σε περίπτωση παράλειψης ή ανακριβούς δήλωσης, προβλέπεται πρόστιμο που ισοδυναμεί με το διπλάσιο του αναλογούντος τέλους.
Με το νέο πλαίσιο, η κυβέρνηση επιδιώκει να ενισχύσει τη διαφάνεια, να περιορίσει τις περιπτώσεις αδήλωτων τετραγωνικών και να συνδέσει πιο άμεσα το ύψος των δημοτικών τελών με την πραγματική χρήση και επιβάρυνση κάθε ακινήτου.
