Η κυβέρνηση προχωρά σε σημαντικές παρεμβάσεις γύρω από τον θεσμό της επιστροφής ενοικίου, με στόχο να αντιμετωπιστούν προβλήματα που είχαν προκύψει στη διαδικασία δήλωσης και καταβολής της ενίσχυσης. Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας φέρνει τροποποιήσεις που αφορούν κυρίως την υποχρέωση συμπλήρωσης του κωδικού 081 στις φορολογικές δηλώσεις, κάτι που είχε αφήσει εκτός αρκετούς δικαιούχους τα προηγούμενα χρόνια.
Η παρέμβαση Πετραλιά και ο ηλεκτρονικός έλεγχος
Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας, Αθανάσιος Πετραλιάς, μιλώντας στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων, δεσμεύτηκε ότι πλέον θα διενεργείται ηλεκτρονικός έλεγχος. Με απλά λόγια, εφόσον υπάρχει καταχωρημένο ηλεκτρονικό μισθωτήριο και μπορεί να γίνει διασταύρωση των ΑΦΜ εκμισθωτή και μισθωτή, η επιστροφή θα καταβάλλεται ακόμη κι αν δεν έχει συμπληρωθεί ο συγκεκριμένος κωδικός.
Για να «κλειδώσει» η αλλαγή, το σχετικό νομοσχέδιο προβλέπει την έκδοση Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ), όπου θα ορίζονται οι εξαιρέσεις και οι λεπτομέρειες. Με αυτό τον τρόπο, περιορίζεται ο κίνδυνος να χαθούν επιδοτήσεις εξαιτίας ενός τυπικού λάθους στη φορολογική δήλωση. Παρ’ όλα αυτά, ο κ. Πετραλιάς συνέστησε στους πολίτες να συνεχίσουν να συμπληρώνουν κανονικά τον κωδικό 081 για να αποφευχθούν τυχόν εμπλοκές.
Πότε και πώς θα γίνει η καταβολή
Η επιστροφή ενοικίου για φέτος αφορά μισθώσεις που πραγματοποιήθηκαν μέσα στο φορολογικό έτος 2024. Το ποσό θα καταβληθεί εφάπαξ έως το τέλος Νοεμβρίου 2025, όπως προβλέπει το άρθρο 70 του ν. 5217/2025 που ψηφίστηκε τον Ιούλιο, αλλά και η Υπουργική Απόφαση Α.1132/2025.
Σημαντικό είναι ότι οι δικαιούχοι δεν θα χρειαστεί να υποβάλουν αίτηση. Η ενίσχυση θα χορηγείται αυτόματα, με βάση τα στοιχεία που θα υπάρχουν στη φορολογική δήλωση του 2024. Υπολογιστική βάση θα αποτελεί η εικόνα της δήλωσης όπως θα έχει διαμορφωθεί έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Σεπτεμβρίου 2025.
Τα ποσά της επιστροφής
Το ύψος της επιδότησης εξαρτάται από το είδος της κατοικίας και τον αριθμό των εξαρτώμενων μελών. Αναλυτικά:
-
Κύρια κατοικία: έως 800 ευρώ τον χρόνο, με προσαύξηση 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.
-
Φοιτητική κατοικία: έως 800 ευρώ τον χρόνο για κάθε φοιτητή.
Η επιστροφή αντιστοιχεί ουσιαστικά στο 1/12 του συνολικού ποσού ενοικίων που καταβλήθηκαν μέσα στο 2024. Σε περίπτωση που υπήρξαν περισσότερες από μία συνεχόμενες μισθώσεις, το ποσό υπολογίζεται με βάση το άθροισμα των ενοικίων που πληρώθηκαν.
Ποιοι δικαιούνται την ενίσχυση
Η ένταξη στο μέτρο δεν είναι αυτόματη για όλους. Χρειάζεται να πληρούνται συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με το αν πρόκειται για κύρια ή φοιτητική κατοικία.
Για μίσθωση κύριας κατοικίας
Εισοδηματικά κριτήρια:
-
Άγαμοι: έως 20.000 ευρώ ετήσιο εισόδημα.
-
Έγγαμοι/σύμφωνο συμβίωσης: έως 28.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 4.000 ευρώ για κάθε παιδί.
-
Μονογονεϊκές οικογένειες: έως 31.000 ευρώ, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο πέραν του πρώτου.
Περιουσιακά κριτήρια:
Η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας (σύμφωνα με τον ΕΝΦΙΑ του έτους καταβολής) δεν πρέπει να ξεπερνά:
-
120.000 ευρώ για άγαμους.
-
120.000 ευρώ + 20.000 ευρώ για τον/τη σύζυγο ή μέλος συμφώνου συμβίωσης και κάθε παιδί.
Για μίσθωση φοιτητικής κατοικίας
Λαμβάνονται υπόψη μόνο τα εισοδηματικά κριτήρια που ισχύουν και για την κύρια κατοικία. Δεν εξετάζεται η περιουσιακή κατάσταση. Επίσης, δεν έχει σημασία αν το μίσθωμα δηλώνεται στη φορολογική δήλωση των γονέων ή του ίδιου του φοιτητή.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ενοικιαστές
Παρά τις διευκολύνσεις που φέρνει η νέα ρύθμιση, οι φορολογούμενοι καλούνται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί:
-
Να φροντίζουν ώστε το μισθωτήριο να έχει δηλωθεί ηλεκτρονικά.
-
Να συμπληρώνουν κανονικά τον κωδικό 081, ακόμα κι αν υπάρχει ηλεκτρονικός έλεγχος.
-
Να ελέγξουν αν τα εισοδήματα και η περιουσιακή τους κατάσταση εμπίπτουν στα όρια.
Η εμπειρία δείχνει ότι μικρές παραλείψεις μπορούν να οδηγήσουν σε απώλεια της ενίσχυσης.
Τι σημαίνει για την κοινωνία
Η επιστροφή ενοικίου λειτουργεί ως ένα έμμεσο «μαξιλάρι» απέναντι στο αυξημένο κόστος στέγασης που αντιμετωπίζουν τόσο οι οικογένειες όσο και οι φοιτητές. Για χιλιάδες νοικοκυριά, το ποσό μπορεί να μην καλύπτει ολόκληρο το ενοίκιο ενός μήνα, ωστόσο προσφέρει ουσιαστική ανάσα σε μια περίοδο που η ακρίβεια πιέζει τα εισοδήματα.
Η κυβερνητική παρέμβαση για να μην χάνονται επιδοτήσεις λόγω ενός κωδικού θεωρείται κίνηση που αποτρέπει άδικους αποκλεισμούς, ενώ ενισχύει την αξιοπιστία του μέτρου. Το επόμενο διάστημα, αναμένεται να φανεί στην πράξη αν η διαδικασία θα είναι τόσο απλή και αποτελεσματική όσο περιγράφεται.
