Από τον Σεπτέμβριο, η ήδη εκρηκτική κατάσταση στην αγορά ενοικίων αναμένεται να πάρει ακόμη μεγαλύτερη φωτιά. Η κυβέρνηση ετοιμάζεται να ανακοινώσει, στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), μια σημαντική φορολογική ελάφρυνση για τα εισοδήματα από μισθώσεις. Και ενώ για τους ιδιοκτήτες αυτό μοιάζει σαν «δώρο», για τους ενοικιαστές μπορεί να μετατραπεί σε εφιάλτη.
Η αγορά που… πήρε φόρα
Τους τελευταίους μήνες, οι τιμές των ενοικίων στην Ελλάδα ανεβαίνουν με ρυθμούς που θυμίζουν προ κρίσης εποχές. Η άνοδος δεν είναι τυχαία: από τον Απρίλιο του 2025, όταν η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι από τον Νοέμβριο του 2025 θα εφαρμόσει «επιστροφή ενοικίου» στους ενοικιαστές, οι μισθώσεις άρχισαν να αυξάνονται με ταχύτητα.
Η λογική πίσω από το φαινόμενο είναι απλή — και ανησυχητική. Όταν το κράτος δηλώνει ότι θα επιδοτήσει έως και 800 ευρώ τον χρόνο για κύρια κατοικία (με επιπλέον 50 ευρώ για κάθε παιδί, και αντίστοιχη ενίσχυση για φοιτητική στέγη), πολλοί ιδιοκτήτες το βλέπουν σαν ευκαιρία να αυξήσουν τα μισθώματα. Στην πράξη, η επιδότηση καταλήγει να «απορροφάται» από την αγορά.
Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν το αποτέλεσμα: μεταξύ Απριλίου και Ιουλίου 2025, οι τιμές αυξάνονταν διαρκώς. Μόνο τον Ιούλιο, η ετήσια μεταβολή έφτασε στο +11,3%. Αυτό που πολλοί φοβόντουσαν —ότι η κρατική στήριξη θα μεταφραστεί σε αυξημένα ενοίκια— επιβεβαιώθηκε πριν καν εφαρμοστεί το μέτρο.
Και τώρα, η δεύτερη «σπρωξιά»
Σαν να μην έφτανε αυτό, έρχεται και η φορολογική αλλαγή. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που θα παρουσιαστεί στη ΔΕΘ, ο φόρος 35% που επιβάλλεται σήμερα στα εισοδήματα από μισθώσεις μεταξύ 12.000 και 35.000 ευρώ θα αντικατασταθεί με έναν χαμηλότερο, «ενδιάμεσο» συντελεστή.
Η τρέχουσα κλίμακα προβλέπει:
15% για τα πρώτα 12.000 ευρώ
35% για τα επόμενα έως 35.000 ευρώ
45% για ποσά άνω των 35.000 ευρώ
Με τη μείωση στο μεσαίο κλιμάκιο, οι ιδιοκτήτες θα κρατούν μεγαλύτερο ποσοστό από τα έσοδά τους. Αυτό μπορεί να ακούγεται θετικό για την τσέπη τους, αλλά στην πράξη σημαίνει ότι θα έχουν και μεγαλύτερο κίνητρο να ζητήσουν υψηλότερα μισθώματα.
Το διπλό χτύπημα στους ενοικιαστές
Η συνδυαστική επίδραση της επιδότησης ενοικίου και της φορολογικής ελάφρυνσης είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα επιβαρύνει τους ενοικιαστές. Από τη μία, η «επιστροφή ενοικίου» ενισχύει θεωρητικά την αγοραστική τους δύναμη, κάτι που οι ιδιοκτήτες αξιοποιούν αυξάνοντας τις τιμές. Από την άλλη, η χαμηλότερη φορολογία καθιστά την αγορά ακινήτων πιο ελκυστική για επενδυτές, αυξάνοντας τον ανταγωνισμό για τα διαθέσιμα σπίτια και περιορίζοντας περαιτέρω την προσφορά.
Σε πόλεις με έντονη ζήτηση και περιορισμένη διαθεσιμότητα —όπως η Αθήνα, η Θεσσαλονίκη και οι φοιτητουπόλεις— η πίεση στις τιμές μπορεί να γίνει ασφυκτική. Νέοι ενοικιαστές θα βρουν ακόμη πιο δύσκολο να εξασφαλίσουν προσιτή στέγη, ενώ όσοι ήδη νοικιάζουν κινδυνεύουν να δουν τα μισθώματά τους να αυξάνονται κατακόρυφα.
Γιατί δεν είναι τυχαίο
Η εκτόξευση των ενοικίων δεν προκύπτει από «αόρατους» παράγοντες ή από την κλασική σχέση προσφοράς και ζήτησης. Είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών αποφάσεων. Η κυβέρνηση, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στο τιμόνι και τον Κυριάκο Πιερρακάκη στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, έχει επιλέξει μέτρα που, αντί να ανακουφίσουν την στεγαστική κρίση, τροφοδοτούν νέες αυξήσεις.
Ακόμη και οικονομολόγοι που τάσσονται υπέρ της ελεύθερης αγοράς προειδοποιούν ότι οι τρέχουσες παρεμβάσεις μπορεί να λειτουργήσουν ως «επιταχυντές» του προβλήματος. Όταν η ζήτηση είναι ήδη υψηλή και η προσφορά περιορισμένη, η ένεση ρευστότητας ή η μείωση φόρων στους ιδιοκτήτες οδηγεί σχεδόν πάντα σε άνοδο τιμών.
Το πιθανό σενάριο για το 2026
Αν η αγορά συνεχίσει σε αυτούς τους ρυθμούς, το 2026 μπορεί να βρει τα ενοίκια σε ιστορικά υψηλά. Για τους ενοικιαστές, αυτό σημαίνει μεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήματός τους να πηγαίνει στο σπίτι και λιγότερα χρήματα για όλα τα υπόλοιπα. Για πολλούς νέους, η επιλογή της φοιτητικής ή της ανεξάρτητης διαβίωσης μπορεί να γίνει απαγορευτική.
Η στεγαστική κρίση, που ήδη ταλαιπωρεί χιλιάδες νοικοκυριά, κινδυνεύει να γίνει μόνιμο χαρακτηριστικό της ελληνικής οικονομίας — και μάλιστα επιδεινούμενο από πολιτικές που υποτίθεται πως σχεδιάστηκαν για να βοηθήσουν.
Συμπέρασμα
Όταν το κράτος παρεμβαίνει σε μια αγορά τόσο «στενή» όσο η αγορά κατοικίας, οι συνέπειες δεν είναι πάντα αυτές που περιμένει. Αντί να συγκρατηθούν οι τιμές, η ενίσχυση των ενοικιαστών και η φοροελάφρυνση των ιδιοκτητών φαίνεται να οδηγούν σε ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα: μεγαλύτερες αυξήσεις. Και, όπως όλα δείχνουν, το «τσουνάμι» που έρχεται από Σεπτέμβριο δεν θα αφήσει κανέναν ανεπηρέαστο.
