Αλλαγές στα φορολογικά κίνητρα για ηλεκτρονικές συναλλαγές εξετάζει το υπουργείο Οικονομικών. Τι θα γίνει με τις εκπτώσεις φόρου, τις ιατρικές δαπάνες και τα μέτρα κατά της φοροδιαφυγής.
Η επόμενη ημέρα στις ηλεκτρονικές συναλλαγές φαίνεται πως βρίσκεται ήδη στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου, καθώς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επανεξετάζει το σύνολο των φορολογικών κινήτρων που έχουν θεσπιστεί τα τελευταία χρόνια με στόχο την ενίσχυση των ηλεκτρονικών πληρωμών και τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες προχωρούν σε αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των υφιστάμενων μέτρων, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν έχουν αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα ή αν απαιτούνται σημαντικές παρεμβάσεις. Στο επίκεντρο της διαδικασίας βρίσκονται φορολογικές διευκολύνσεις που αφορούν εκατομμύρια πολίτες και συνδέονται άμεσα με τη χρήση καρτών, ηλεκτρονικών πληρωμών και ψηφιακών συναλλαγών.
Επανεξέταση των φορολογικών κινήτρων
Σύμφωνα με πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει εάν τα κίνητρα που εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα χρόνια συνέβαλαν ουσιαστικά στη μείωση της φοροδιαφυγής και στην αύξηση της φορολογικής συμμόρφωσης.
Η αξιολόγηση αυτή θα αποτελέσει τη βάση για τις τελικές αποφάσεις, οι οποίες ενδέχεται να περιλαμβάνουν παράταση υφιστάμενων μέτρων, τροποποιήσεις ή ακόμη και την αντικατάστασή τους με νέα εργαλεία που θα στοχεύουν πιο αποτελεσματικά σε κλάδους όπου εξακολουθούν να καταγράφονται υψηλά ποσοστά αδήλωτων συναλλαγών.
Στο στόχαστρο το φορομπόνους για συγκεκριμένα επαγγέλματα
Ένα από τα βασικά μέτρα που εξετάζονται αφορά την πρόσθετη φορολογική έκπτωση που απολαμβάνουν οι πολίτες όταν εξοφλούν ηλεκτρονικά επαγγελματίες οι οποίοι θεωρούνται υψηλού κινδύνου για φοροδιαφυγή.
Το συγκεκριμένο κίνητρο εφαρμόζεται από το 2022 και καλύπτει επαγγελματικές δραστηριότητες όπως δικηγόρους, ηλεκτρολόγους, υδραυλικούς, κομμωτές, οδηγούς ταξί και άλλες κατηγορίες παρόχων υπηρεσιών.
Με βάση το ισχύον καθεστώς, οι φορολογούμενοι μπορούν να εξασφαλίσουν έκπτωση από το φορολογητέο εισόδημά τους ίση με το 30% των σχετικών ηλεκτρονικών δαπανών, έως ανώτατο όριο 5.000 ευρώ ετησίως.
Παρότι το μέτρο παραμένει σε ισχύ και για τα εισοδήματα του 2026, η ισχύς του λήγει στο τέλος του έτους και πλέον εξετάζεται εάν θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια.
Γιατί δεν απέδωσε τα αναμενόμενα
Η μέχρι σήμερα εικόνα δείχνει ότι η αύξηση των ηλεκτρονικών συναλλαγών δεν συνοδεύτηκε από αντίστοιχα εντυπωσιακά αποτελέσματα ως προς την αξιοποίηση της συγκεκριμένης έκπτωσης φόρου.
Ένας από τους βασικούς λόγους είναι ότι σημαντικό ποσοστό φορολογουμένων δεν έχει ουσιαστικό όφελος από το μέτρο. Όσοι διαθέτουν εισοδήματα κάτω από το αφορολόγητο όριο δεν πληρώνουν φόρο εισοδήματος και επομένως δεν μπορούν να επωφεληθούν από τη σχετική έκπτωση.
Παράλληλα, για πολλούς πολίτες με χαμηλά ή μεσαία εισοδήματα το οικονομικό κέρδος θεωρείται μικρό, ενώ γίνεται αισθητό αρκετούς μήνες αργότερα, κατά την υποβολή και εκκαθάριση της φορολογικής δήλωσης.
Την ίδια στιγμή, δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις όπου επαγγελματίες προσφέρουν χαμηλότερες τιμές για συναλλαγές με μετρητά χωρίς την έκδοση απόδειξης, δημιουργώντας ισχυρό αντικίνητρο για τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής.
Τι εξετάζεται για τις ιατρικές δαπάνες
Στην ατζέντα των συζητήσεων βρίσκεται και το ειδικό καθεστώς που ισχύει για τις δαπάνες υγείας.
Σήμερα, οι πληρωμές για ιατρικές, οδοντιατρικές και κτηνιατρικές υπηρεσίες που πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά υπολογίζονται διπλά για την κάλυψη του απαιτούμενου ποσοστού ηλεκτρονικών αποδείξεων.
Το μέτρο είχε σχεδιαστεί ώστε να ενθαρρύνει τη χρήση καρτών και τραπεζικών συναλλαγών σε επαγγελματικούς κλάδους όπου παραδοσιακά καταγράφονταν αυξημένα φαινόμενα φοροδιαφυγής.
Ωστόσο, το υπουργείο εξετάζει πλέον κατά πόσο η συγκεκριμένη διάταξη εξακολουθεί να εξυπηρετεί τον στόχο της ή αν χρειάζεται αναμόρφωση.
Οι αποφάσεις που θα κρίνουν εκατομμύρια φορολογούμενους
Το μεγάλο ερώτημα που καλείται να απαντήσει το οικονομικό επιτελείο είναι αν τα σημερινά κίνητρα παραμένουν αποτελεσματικά ή αν απαιτείται ένα νέο μοντέλο παρεμβάσεων που θα εστιάζει σε συγκεκριμένους επαγγελματικούς κλάδους και θα συνδέεται πιο άμεσα με τη συμπεριφορά των φορολογουμένων.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης των στοιχείων και θα επηρεάσουν άμεσα εκατομμύρια πολίτες που χρησιμοποιούν ηλεκτρονικές πληρωμές για την κάλυψη των φορολογικών τους υποχρεώσεων.
Μέχρι τότε, όλα τα σενάρια παραμένουν ανοιχτά, από τη διατήρηση των υφιστάμενων φορολογικών κινήτρων έως τη ριζική αναμόρφωσή τους με νέα μέτρα που θα στοχεύουν πιο αποτελεσματικά στην πάταξη της φοροδιαφυγής και στην ενίσχυση της διαφάνειας στις συναλλαγές.
