Φιλοδοξίες για αυξήσεις σε βάθος διετίας
Ένα νέο φιλόδοξο σχέδιο προωθεί η κυβέρνηση, το οποίο στοχεύει σε σαρωτικές αλλαγές στο τοπίο των μισθών και των συντάξεων μέχρι και το 2027. Στο επίκεντρο του σχεδίου βρίσκεται η τριπλή ενίσχυση εισοδημάτων: γενναίες αυξήσεις, μερική αποκατάσταση των καταργημένων επιδομάτων Χριστουγέννων, Πάσχα και αδείας, αλλά και σταδιακή εξάλειψη της προσωπικής διαφοράς που προκαλεί έντονες ανισότητες.
Το σχέδιο αυτό επεξεργάζονται από κοινού τα υπουργεία Οικονομικών και Εργασίας, με σκοπό να δημιουργηθεί ένα πιο δίκαιο και διαφανές σύστημα αποδοχών για εργαζομένους και συνταξιούχους.
Επιστροφή επιδομάτων με «κουρεμένο» κόστος
Στο τραπέζι βρίσκεται η επαναφορά των δώρων Χριστουγέννων, Πάσχα και καλοκαιρινής άδειας από το 2027, όχι όμως στο σύνολο των παλιών ποσών. Το νέο μοντέλο προβλέπει σημαντικά χαμηλότερες καταβολές: 1.000 ευρώ ετησίως για τους δημόσιους υπαλλήλους (σε τρεις δόσεις των 250, 250 και 500 ευρώ) και 800 ευρώ για τους συνταξιούχους (σε τρεις δόσεις των 200, 200 και 400 ευρώ).
Η συζήτηση για τα δώρα επανέρχεται στο προσκήνιο λόγω της ανάγκης για σύγκλιση αποδοχών μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, όπου παρατηρείται έντονη απόκλιση. Το συνολικό κόστος για το Δημόσιο υπολογίζεται στα 1,5 δισ. ευρώ, σημαντικά μειωμένο σε σχέση με το προ του 2012 καθεστώς.
Αλλαγές στην προσωπική διαφορά
Η κατάργηση ή η μείωση της προσωπικής διαφοράς αποτελεί μία από τις βασικές παρεμβάσεις που σχεδιάζονται. Η «προσωπική διαφορά» δημιουργεί σημαντικές αδικίες, καθώς εργαζόμενοι ή συνταξιούχοι με παρόμοια χρόνια υπηρεσίας και προσόντα λαμβάνουν σημαντικά διαφορετικές αποδοχές.
Το υπουργείο Οικονομικών εξετάζει την πλήρη κατάργησή της για χαμηλόμισθους και χαμηλοσυνταξιούχους και τη μερική μείωσή της για όσους λαμβάνουν υψηλότερα ποσά. Από την άρση της διετούς αναστολής συμψηφισμών (Μάιος 2024), κάθε αύξηση μισθού αφαιρείται από την προσωπική διαφορά, καθιστώντας αόρατες τις αυξήσεις στην τελική αμοιβή.
Ενδεικτικά παραδείγματα ανισοτήτων
Τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους αναδεικνύουν ακραίες περιπτώσεις:
– Δημόσιος υπάλληλος με 15ετή υπηρεσία και μεταπτυχιακό λαμβάνει 700 ευρώ προσωπική διαφορά, ενώ συνάδελφός του με ίδια προσόντα έχει διαφορά μόνο 20 ευρώ.
– Δύο υπάλληλοι στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης με ίδιο βασικό μισθό (1.693 ευρώ) παρουσιάζουν διαφορά 42% στις συνολικές αποδοχές, εξαιτίας της προσωπικής διαφοράς (203 ευρώ ο ένας, 999 ευρώ ο άλλος).
Επιπτώσεις στις συντάξεις και το δημοσιονομικό αποτύπωμα
Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς στις συντάξεις σχεδιάζεται για την 1η Ιανουαρίου 2026. Υπολογίζεται ότι θα κοστίσει περίπου 200 εκατ. ευρώ, ποσό που θεωρείται διαχειρίσιμο για τον ΕΦΚΑ. Την τελευταία πενταετία, περίπου 500.000 συνταξιούχοι έχουν δει την προσωπική τους διαφορά να μηδενίζεται.
Οι συνταξιούχοι με προσωπική διαφορά έχουν μειωθεί από 1.200.000 το 2022 σε περίπου 700.000 το 2024. Για έναν συνταξιούχο με 1.100 ευρώ σύνταξη και 400 ευρώ προσωπική διαφορά, η αύξηση 2,4% για το 2025 θα αφορά μόνο τα 1.100 ευρώ. Για να φτάσει η σύνταξη στα 1.500 ευρώ, απαιτούνται συνεχόμενες αυξήσεις έως το 2037.
Δικαστικές διεκδικήσεις και το ΣτΕ
Την ίδια στιγμή, σε εξέλιξη βρίσκονται προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας για την επιστροφή του 13ου και 14ου μισθού. Ο υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς τονίζει πως τυχόν επιστροφή των αναδρομικών θα κόστιζε έως και 3 δισ. ευρώ, ποσό απαγορευτικό.
Τα ανώτατα δικαστήρια έχουν μέχρι στιγμής απορρίψει τις διεκδικήσεις, κρίνοντας συνταγματική την κατάργηση των δώρων. Το Ελεγκτικό Συνέδριο (1389/2021) και το ΣτΕ (1403-1407/2022) επιβεβαίωσαν πως δεν προκύπτει υποχρέωση για επαναφορά των παροχών.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
