Αλλάζει οριστικά το τοπίο στις δημόσιες συγκοινωνίες, καθώς το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών περνά σε νέα εποχή αυστηρών ελέγχων και βαριών προστίμων για όσους μετακινούνται χωρίς εισιτήριο. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ήδη θεαματική αύξηση στις επικυρώσεις εισιτηρίων, με τις αρχές να μιλούν για σαφή περιορισμό της εισιτηριοδιαφυγής σε λεωφορεία, τρόλεϊ και μετρό.
Το μεγάλο «όπλο» του νέου σχεδίου είναι η εντατικοποίηση των ελέγχων, αλλά και η ενεργοποίηση του νέου προστίμου των 100 ευρώ, το οποίο αναμένεται να τεθεί σε πλήρη εφαρμογή μέχρι το τέλος Μαΐου.
Έκρηξη στις επικυρώσεις εισιτηρίων
Τα στοιχεία του πρώτου τετραμήνου του 2026 αποτυπώνουν μια εντυπωσιακή αλλαγή στη συμπεριφορά των επιβατών. Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα του ΟΑΣΑ, οι επικυρώσεις εισιτηρίων και καρτών στα μέσα μεταφοράς της Αθήνας ξεπέρασαν τα 113,5 εκατομμύρια, καταγράφοντας σημαντική άνοδο σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Η μεγαλύτερη αύξηση εντοπίζεται στα λεωφορεία, όπου οι επικυρώσεις εκτοξεύθηκαν κατά περίπου 25%. Συγκεκριμένα, από 27,8 εκατομμύρια το πρώτο τετράμηνο του 2025, έφτασαν φέτος τα 34,7 εκατομμύρια.
Ανοδική είναι η εικόνα και στο μετρό, όπου οι επικυρώσεις άγγιξαν τα 78,9 εκατομμύρια έναντι 72,3 εκατομμυρίων πέρυσι, σημειώνοντας αύξηση άνω του 9%.
Στελέχη του υπουργείου εκτιμούν ότι η εικόνα αυτή δεν είναι τυχαία, αλλά αποτέλεσμα της ενίσχυσης των ελέγχων, της παρουσίας περισσότερων ελεγκτών στα δρομολόγια και της αυξημένης επιτήρησης στους σταθμούς.
Σχεδόν διπλάσιοι έλεγχοι
Παράλληλα με την αύξηση στις επικυρώσεις, κατακόρυφη ήταν και η άνοδος στους ελέγχους εισιτηρίων.
Μόνο μέσα στους πρώτους τέσσερις μήνες του 2026 πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι από 3,48 εκατομμύρια έλεγχοι, αριθμός σχεδόν διπλάσιος σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα.
Οι έλεγχοι γίνονται πλέον σε πιο συχνή βάση, τόσο μέσα στα οχήματα όσο και στις αποβάθρες των σταθμών, ενώ χρησιμοποιούνται και νέα επιχειρησιακά μοντέλα για τον εντοπισμό περιοχών και γραμμών με υψηλά ποσοστά παραβατικότητας.
Στόχος του σχεδίου είναι να περιοριστεί δραστικά η απώλεια εσόδων από τη μη καταβολή κομίστρου, καθώς το οικονομικό κόστος για τις συγκοινωνίες θεωρείται ιδιαίτερα υψηλό.
Έρχεται το νέο πρόστιμο των 100 ευρώ
Η μεγαλύτερη αλλαγή αφορά πλέον τα πρόστιμα που θα επιβάλλονται στους παραβάτες.
Με βάση το προηγούμενο σύστημα, το πρόστιμο υπολογιζόταν ως πολλαπλάσιο της αξίας του εισιτηρίου. Στην πράξη, αυτό σήμαινε ότι κυμαινόταν περίπου στα 72 ευρώ.
Ωστόσο, το νέο νομοθετικό πλαίσιο αλλάζει πλήρως τη φιλοσοφία των κυρώσεων.
Πλέον θεσπίζεται σταθερό πρόστιμο 100 ευρώ για όσους μετακινούνται χωρίς έγκυρο εισιτήριο ή κάρτα, ανεξάρτητα από το μέσο μεταφοράς που χρησιμοποιούν.
Για τις κατηγορίες επιβατών που δικαιούνται μειωμένο εισιτήριο, αλλά δεν διαθέτουν το απαραίτητο δικαιολογητικό ή δεν έχουν προβεί σε επικύρωση, το πρόστιμο θα διαμορφώνεται στα 50 ευρώ.
Η νέα ρύθμιση περιλαμβάνεται στον νόμο 5290/2026, ο οποίος ήδη έχει δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Από πότε ξεκινά η εφαρμογή
Το νέο καθεστώς ενεργοποιείται δύο μήνες μετά τη δημοσίευση του νόμου στο ΦΕΚ.
Δεδομένου ότι η δημοσίευση έγινε στις 30 Μαρτίου 2026, η εφαρμογή των αυξημένων προστίμων τοποθετείται χρονικά στα τέλη Μαΐου και ειδικότερα γύρω στις 30 του μήνα.
Αυτό σημαίνει ότι χιλιάδες επιβάτες που χρησιμοποιούν καθημερινά λεωφορεία, ηλεκτρικό και μετρό θα βρεθούν αντιμέτωποι με σημαντικά αυξημένες κυρώσεις εάν εντοπιστούν χωρίς εισιτήριο.
Τι επιδιώκει το υπουργείο
Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών επιχειρεί μέσω του νέου πλαισίου να αυξήσει τα έσοδα των συγκοινωνιακών φορέων και να περιορίσει τα φαινόμενα παραβατικότητας που επί χρόνια προκαλούσαν μεγάλες οικονομικές απώλειες.
Παράλληλα, το σχέδιο συνδέεται και με τις ευρύτερες επενδύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη για την αναβάθμιση των δημόσιων συγκοινωνιών σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με νέους συρμούς, ηλεκτρονικά συστήματα παρακολούθησης και εκσυγχρονισμό των υπηρεσιών.
Κυβερνητικές πηγές υποστηρίζουν ότι η αύξηση στις επικυρώσεις αποδεικνύει πως οι πολίτες προσαρμόζονται ήδη στο νέο περιβάλλον αυστηρής επιτήρησης, ενώ δεν αποκλείεται το επόμενο διάστημα να υπάρξουν ακόμη πιο εντατικοί έλεγχοι σε γραμμές υψηλής επιβατικής κίνησης.
