Η αντίστροφη μέτρηση για τη νέα αύξηση του κατώτατου μισθού έχει ξεκινήσει και η εβδομάδα που διανύουμε θεωρείται κομβική. Οι κοινωνικοί εταίροι, οι εργοδοτικοί φορείς και τα ινστιτούτα καταθέτουν τις προτάσεις τους, ανοίγοντας επίσημα τον δρόμο για μια αναπροσαρμογή που δεν αποκλείεται να αποδειχθεί μεγαλύτερη από τις αρχικές εκτιμήσεις.
Σήμερα, ο κατώτατος μισθός στον ιδιωτικό τομέα ανέρχεται στα 880 ευρώ μικτά. Ωστόσο, ο κυβερνητικός σχεδιασμός κοιτά ήδη πιο μακριά: ο στόχος που έχει τεθεί επισήμως είναι τα 950 ευρώ έως το 2027. Στο παρασκήνιο, όμως, συζητείται όλο και πιο έντονα ένα πιο φιλόδοξο σενάριο — ο κατώτατος μισθός να γίνει τετραψήφιος και να φτάσει ή ακόμη και να ξεπεράσει τα 1.000 ευρώ μέσα στην επόμενη διετία.
Το σενάριο για το 2025 και ο ρόλος των εκλογών
Για το τρέχον έτος, οι περισσότερες εκτιμήσεις συγκλίνουν σε μια αύξηση που θα ανεβάσει τον βασικό μισθό πάνω από τα 900 ευρώ. Τα ποσά που ακούγονται κινούνται κυρίως στο εύρος των 910 έως 920 ευρώ μικτά, με ορισμένους να θεωρούν ότι αυτό αποτελεί τη «χρυσή τομή» μεταξύ αντοχών της οικονομίας και ενίσχυσης των εισοδημάτων.
Ωστόσο, όσο πλησιάζουμε στο 2027 —έτος βουλευτικών εκλογών— η δυναμική αλλάζει. Κυβερνητικά στελέχη και παράγοντες της αγοράς δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο μιας πιο γενναίας στρατηγικής: δύο διαδοχικές αυξήσεις, μία φέτος και μία το 2027, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν τον κατώτατο μισθό ακόμη και στα 1.000 ευρώ.
Σε αυτό το πλαίσιο, έχει πέσει στο τραπέζι και ένα εναλλακτικό σενάριο για φέτος, με αύξηση που θα πλησιάζει τα 930 ή ακόμη και τα 940 ευρώ μικτά. Μια τέτοια επιλογή θα απαιτούσε ισχυρή τεκμηρίωση, καθώς αφορά περίπου 600.000 εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα, αριθμός που πάντως μειώνεται σταθερά όσο αυξάνονται οι συλλογικές συμβάσεις.
Πιο συγκρατημένο το υπουργείο Εργασίας
Παρά τη συζήτηση για υψηλότερα ποσά, οι υπηρεσιακοί παράγοντες του υπουργείου Εργασίας εμφανίζονται πιο προσεκτικοί. Θεωρούν δεδομένο ότι το όριο των 900 ευρώ θα ξεπεραστεί από φέτος, όμως κρατούν μικρό καλάθι ως προς το πόσο κοντά μπορεί να φτάσει άμεσα ο κατώτατος μισθός στο όριο των 950 ευρώ.
Η διαδικασία, άλλωστε, παραμένει αυστηρά θεσμική. Αρχικά, οι κοινωνικοί εταίροι υποβάλλουν τις προτάσεις τους στον Οργανισμό Μεσολάβησης και Διαιτησίας. Στη συνέχεια, όλα τα στοιχεία συγκεντρώνονται και αξιολογούνται, ώστε να διαμορφωθεί μια συνολική εικόνα της κατάστασης της οικονομίας και των αντοχών των επιχειρήσεων.
Αντίθετες γραμμές εργοδοτών και εργαζομένων
Όπως κάθε χρόνο, οι εργοδοτικοί φορείς τηρούν πιο συντηρητική στάση. Εκπρόσωποι επαγγελματοβιοτεχνών, εμπόρων, τουριστικών επιχειρήσεων και βιομηχανίας υπογραμμίζουν την ανάγκη οι αυξήσεις να μην πλήξουν τη βιωσιμότητα των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Στον αντίποδα, η πλευρά των εργαζομένων πιέζει για τη μέγιστη δυνατή αύξηση. Η ΓΣΕΕ και το Ινστιτούτο Εργασίας της θέτουν στο επίκεντρο το κόστος ζωής και μιλούν για μισθό που να διασφαλίζει αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης, ιδίως σε μια περίοδο που οι ανατιμήσεις εξακολουθούν να επηρεάζουν τα νοικοκυριά.
Τι θα κρίνει την τελική απόφαση
Στη διαδικασία συμμετέχουν και φέτος θεσμικοί φορείς με βαρύνουσα άποψη για την οικονομία, όπως η Τράπεζα της Ελλάδος, το ΙΟΒΕ και η ΔΥΠΑ. Παράλληλα, ειδικές επιτροπές διαβούλευσης και επιστημονικής τεκμηρίωσης ετοιμάζουν ξεχωριστά υπομνήματα, τα οποία καταλήγουν στο ΚΕΠΕ.
Η τελική εισήγηση αναμένεται το δεύτερο μισό του Μαρτίου και θα κατατεθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο. Αν όλα κυλήσουν βάσει χρονοδιαγράμματος, ο νέος κατώτατος μισθός θα τεθεί σε ισχύ από την 1η Απριλίου.
Η αρχή του τέλους για το σημερινό σύστημα
Η φετινή διαδικασία έχει και μια ιδιαίτερη σημασία: αν δεν υπάρξει αλλαγή σχεδιασμού, θα είναι από τις τελευταίες φορές που ο κατώτατος μισθός θα καθοριστεί με αυτόν τον τρόπο. Το 2027 αναμένεται να είναι το τελευταίο έτος διαπραγμάτευσης.
Από το 2028 και μετά, ο κατώτατος μισθός θα υπολογίζεται βάσει μαθηματικού τύπου, που θα συνδέεται με τον πληθωρισμό και την παραγωγικότητα της οικονομίας. Το νέο σύστημα θα περιλαμβάνει δύο σημαντικές δικλίδες: ο μισθός δεν θα μπορεί να μειωθεί και θα εφαρμόζεται τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα — κάτι που έχει ήδη ξεκινήσει πιλοτικά.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν θα αυξηθεί ο κατώτατος μισθός, αλλά πόσο τολμηρή θα είναι τελικά η απόφαση. Και κυρίως, αν το πολυσυζητημένο «τετραψήφιο» νούμερο θα έρθει νωρίτερα απ’ όσο περιμένουμε.
