Μια σημαντική δέσμη κινήτρων για τους ιδιοκτήτες ακινήτων που παραμένουν κλειστά παρουσίασε ο υπουργός Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες μακροχρόνιες μισθώσεις και μεγαλύτερη αξιοποίηση του ανενεργού κτιριακού αποθέματος. Η ανακοίνωση έγινε το πρωί της Δευτέρας (29/9/25) στον τηλεοπτικό σταθμό ΑΝΤ1 και προκάλεσε αίσθηση, καθώς για πρώτη φορά το Υπουργείο επιχειρεί να συνδυάσει φοροελαφρύνσεις με κοινωνικές πολιτικές για στέγαση.
Φοροαπαλλαγές με κλιμακωτά μπόνους
Σύμφωνα με τον κ. Πιερρακάκη, οι ιδιοκτήτες που θα αποφασίσουν να ανοίξουν τα κλειστά τους ακίνητα και να τα διαθέσουν σε πολύτεκνες οικογένειες θα απολαμβάνουν επιπλέον εκπτώσεις στη φορολογία τους. Το μέτρο δεν περιορίζεται μόνο στο εμβαδόν των 120 τ.μ., όπως ίσχυε μέχρι σήμερα. Αντίθετα, από το τρίτο παιδί και έπειτα θα προστίθεται μπόνους 20 τ.μ. ανά παιδί. Με άλλα λόγια, όσο μεγαλύτερη η οικογένεια, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να ενταχθεί το ακίνητο σε ευνοϊκό καθεστώς απαλλαγών.
Αυτή η ρύθμιση αναμένεται να λειτουργήσει ως διπλό κίνητρο: από τη μία πλευρά βοηθά τους ιδιοκτήτες να δουν ουσιαστικό όφελος από μια κίνηση που ίσως μέχρι τώρα θεωρούσαν ασύμφορη· από την άλλη, προσφέρει ανάσα σε οικογένειες που δυσκολεύονται να βρουν αξιοπρεπή στέγη σε λογικό κόστος.
Ελαστικότητα στα συμβόλαια
Ένα ακόμη νέο στοιχείο είναι η δυνατότητα υπογραφής μισθωτηρίου για διάστημα μόλις έξι μηνών. Η ρύθμιση αυτή επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία τόσο για τον ιδιοκτήτη όσο και για τον ενοικιαστή, σε αντίθεση με το μέχρι πρότινος αυστηρό πλαίσιο των τριετών συμβάσεων. Παράλληλα, προβλέπεται μια «δεύτερη ευκαιρία»: αν λήξει το πρώτο συμβόλαιο χωρίς να ανανεωθεί, ο ιδιοκτήτης έχει προθεσμία τριών μηνών να βρει νέο ενοικιαστή, χωρίς να χάσει τα φορολογικά προνόμια.
Μάλιστα, αν ο ενοικιαστής ανήκει σε κατηγορίες όπως εκπαιδευτικοί ή νοσηλευτές, δίνεται επιπλέον εξάμηνη περίοδος ανοχής, ώστε ο ιδιοκτήτης να έχει περισσότερο χρόνο να εξασφαλίσει τη συνέχεια της μίσθωσης. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα χάνει εύκολα τα φορολογικά του δικαιώματα, γεγονός που μειώνει το ρίσκο και αυξάνει την ασφάλεια των επενδύσεων στην ενοικίαση.
Νέο θεσμικό πλαίσιο για ανενεργά ακίνητα
Πέρα από τα μέτρα που αφορούν άμεσα τους ιδιώτες, ο υπουργός αποκάλυψε και σχέδιο νόμου που θα αφορά την αξιοποίηση ακινήτων που σήμερα παραμένουν ανενεργά. Υπολογίζεται ότι περίπου 2.000 ιδρύματα και 7.000 σχολάζουσες κληρονομιές έχουν ακίνητη περιουσία η οποία μένει αναξιοποίητη για χρόνια. Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια ψηφιακή βάση δεδομένων, όπου όλα αυτά τα ακίνητα θα καταγράφονται με διαφάνεια, ενώ παράλληλα θα συσταθεί ένας νέος φορέας-«ομπρέλα» που θα αναλάβει τη διαχείρισή τους.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία θεωρείται κομβική, καθώς το κράτος φιλοδοξεί να ενεργοποιήσει μια «κρυμμένη» δεξαμενή ακινήτων, η οποία μπορεί να προσφέρει λύσεις σε πολλαπλά μέτωπα: από τη στέγαση ευάλωτων ομάδων μέχρι την ενίσχυση των δημοσίων εσόδων.
Γιατί είναι σημαντικό το μέτρο
Η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών, ιδίως σε μεγάλες πόλεις όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, έχει εκτινάξει τις τιμές των ενοικίων τα τελευταία χρόνια. Παράλληλα, χιλιάδες ακίνητα παραμένουν κλειστά, είτε λόγω υψηλών φόρων, είτε επειδή οι ιδιοκτήτες φοβούνται τις δεσμεύσεις μακροχρόνιων μισθώσεων. Με τις νέες ρυθμίσεις, η κυβέρνηση επιχειρεί να μειώσει αυτό το χάσμα, «ξεκλειδώνοντας» ιδιωτικούς χώρους και διοχετεύοντάς τους ξανά στην αγορά.
Αν το σχέδιο πετύχει, αναμένεται να αυξηθεί η προσφορά κατοικιών, να μειωθούν οι πιέσεις στις τιμές και να δοθεί μεγαλύτερη πρόσβαση σε πολύτεκνες οικογένειες και εργαζόμενους του δημόσιου τομέα που δυσκολεύονται να βρουν σπίτι κοντά στη δουλειά τους.
Τι να περιμένουμε
Αν και το νομοσχέδιο βρίσκεται ακόμη σε φάση επεξεργασίας, το μήνυμα του Υπουργείου είναι ξεκάθαρο: όποιος ιδιοκτήτης διαθέτει κλειστό ακίνητο, τώρα έχει περισσότερους λόγους να το αξιοποιήσει. Η κυβέρνηση υπόσχεται φορολογικά κίνητρα, μεγαλύτερη ευελιξία και καλύτερη προστασία απέναντι στις δυσκολίες της αγοράς.
Ωστόσο, παραμένει ερώτημα αν τα μέτρα θα είναι αρκετά για να ξεπεραστούν οι χρόνιες αγκυλώσεις. Πολλοί ιδιοκτήτες φοβούνται ακόμη τις πιθανές φθορές από ενοικιαστές ή τις καθυστερήσεις στις πληρωμές. Από την άλλη, η πολιτεία καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να διαχειριστεί αποτελεσματικά την περιουσία των αδρανών ιδρυμάτων και των κληρονομιών, ώστε να μη χαθεί ξανά πολύτιμος χρόνος.
Συνολικά, η παρέμβαση Πιερρακάκη σηματοδοτεί μια νέα εποχή στη διαχείριση ακινήτων: περισσότερη ευελιξία, περισσότερα κίνητρα και προσπάθεια να γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα σε όσους έχουν σπίτια που μένουν άδεια και σε εκείνους που ψάχνουν απεγνωσμένα στέγη.
