Η κυβέρνηση ετοιμάζει μια νέα παρέμβαση που μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά το τοπίο στην αγορά εργασίας. Στο τραπέζι βρίσκεται ένα ακόμη «ψαλίδι» στις ασφαλιστικές εισφορές των εργοδοτών, που ενδέχεται να φτάσει έως και το 1%. Αν τελικά προχωρήσει, θα πρόκειται για μία από τις πιο κρίσιμες κινήσεις ενίσχυσης της απασχόλησης και των επιχειρήσεων τα τελευταία χρόνια.
Τι σχεδιάζεται και πότε έρχεται
Το οικονομικό επιτελείο επεξεργάζεται ήδη το πακέτο μέτρων που θα παρουσιαστεί στη φετινή ΔΕΘ. Ανάμεσα στα βασικά σενάρια είναι η μείωση των εργοδοτικών εισφορών από 0,5% έως και 1%, με πιθανή εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Ωστόσο, τίποτα δεν θεωρείται δεδομένο ακόμη. Το εύρος της μείωσης θα εξαρτηθεί από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, ο οποίος θα διαμορφωθεί μέσα στους επόμενους μήνες. Καθοριστικό ρόλο θα παίξει η πορεία των εσόδων του κράτους, ειδικά από τη μάχη κατά της φοροδιαφυγής και της εισφοροδιαφυγής.
Από πού θα προκύψει η μείωση
Το επικρατέστερο σενάριο προβλέπει ότι η ελάφρυνση θα προέλθει από εισφορές που σχετίζονται με τον κλάδο υγείας και θα αφορά αποκλειστικά τους εργοδότες. Ο βασικός στόχος είναι να μειωθεί το μη μισθολογικό κόστος, δίνοντας «ανάσα» στις επιχειρήσεις.
Αν τελικά η μείωση ξεπεράσει το 0,5%, τότε εξετάζεται συνδυασμός παρεμβάσεων. Σε αυτή την περίπτωση, ενδέχεται να περιλαμβάνονται και εισφορές που σχετίζονται με προγράμματα απασχόλησης και κατάρτισης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι δεν αναμένονται αλλαγές στις βασικές συνταξιοδοτικές εισφορές. Δηλαδή, οι εισφορές κύριας και επικουρικής ασφάλισης παραμένουν εκτός σχεδιασμού, ενώ πιθανό είναι να μην επηρεαστεί ούτε η εισφορά υπέρ ανεργίας.
Το κόστος και το μεγάλο στοίχημα
Η μείωση δεν είναι χωρίς κόστος. Αν περιοριστεί στο 0,5%, η επιβάρυνση για τον κρατικό προϋπολογισμό υπολογίζεται γύρω στα 220 εκατ. ευρώ. Αν φτάσει το 1%, το ποσό σχεδόν διπλασιάζεται, αγγίζοντας τα 450 εκατ. ευρώ.
Παρόλα αυτά, η στρατηγική της κυβέρνησης βασίζεται σε ένα διαφορετικό μοντέλο: λιγότερες εισφορές αλλά περισσότερες θέσεις εργασίας και υψηλότεροι μισθοί. Η λογική είναι ότι η μείωση του κόστους για τις επιχειρήσεις θα οδηγήσει σε αύξηση της απασχόλησης, η οποία με τη σειρά της θα φέρει περισσότερα έσοδα στα ταμεία.
Και υπάρχουν ήδη ενδείξεις ότι αυτή η προσέγγιση αποδίδει.
Τι έδειξαν οι προηγούμενες μειώσεις
Οι αλλαγές που εφαρμόστηκαν το 2025 λειτουργούν ως «οδηγός». Από τη μία, μειώθηκαν συνολικά οι εισφορές κατά 1 μονάδα, ενώ από την άλλη καταργήθηκαν επιβαρύνσεις σε υπερωρίες και επιπλέον αμοιβές.
Το αποτέλεσμα; Παρά τις αρχικές απώλειες εσόδων, η αύξηση της απασχόλησης και των μισθών φαίνεται πως κάλυψε το κενό. Αυτό δίνει στην κυβέρνηση περιθώριο να εξετάζει νέες παρόμοιες κινήσεις με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση.
Πώς επηρεάζονται μισθοί και εργαζόμενοι
Αν και η μείωση αφορά άμεσα τους εργοδότες, οι επιπτώσεις αναμένεται να φτάσουν και στους εργαζόμενους. Με χαμηλότερο κόστος, οι επιχειρήσεις έχουν περισσότερα περιθώρια:
- να προσλάβουν προσωπικό
- να αυξήσουν αποδοχές
- να επενδύσουν σε ανάπτυξη
Με άλλα λόγια, η παρέμβαση στοχεύει έμμεσα στη βελτίωση της συνολικής εικόνας της αγοράς εργασίας.
Ο ρόλος του κατώτατου μισθού
Σημαντικό ρόλο στις τελικές αποφάσεις παίζει και η αύξηση του κατώτατου μισθού. Κάθε αύξηση ενισχύει τις ασφαλιστέες αποδοχές, άρα και τα έσοδα των ταμείων.
Για παράδειγμα, η αύξηση 4,5% από τον Απρίλιο του 2026 εκτιμάται ότι θα προσθέσει εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ στα έσοδα. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μπορεί να «χρηματοδοτήσει» μια νέα μείωση εισφορών, χωρίς να δημιουργηθεί δημοσιονομική τρύπα.
Πού βρίσκεται σήμερα η Ελλάδα
Παρά τις μειώσεις των τελευταίων ετών, η Ελλάδα εξακολουθεί να συγκαταλέγεται στις χώρες με υψηλές ασφαλιστικές επιβαρύνσεις. Το συνολικό ποσοστό παραμένει πάνω από το 35%, κατατάσσοντας τη χώρα στις υψηλότερες θέσεις μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ.
Ιδιαίτερα υψηλές είναι οι εισφορές που σχετίζονται με τις συντάξεις. Αυτό όμως συνοδεύεται και από ένα βασικό επιχείρημα: τα ποσοστά αναπλήρωσης στην Ελλάδα είναι υψηλότερα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, κάτι που μεταφράζεται σε πιο «γενναιόδωρες» συντάξεις.
Τι να περιμένουμε το επόμενο διάστημα
Οι οριστικές αποφάσεις θα «κλειδώσουν» προς το τέλος του καλοκαιριού, λίγο πριν τις ανακοινώσεις στη ΔΕΘ. Μέχρι τότε, όλα τα σενάρια παραμένουν ανοιχτά.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η μείωση των εισφορών αποτελεί βασικό εργαλείο οικονομικής πολιτικής. Και αν επιβεβαιωθούν τα πιο αισιόδοξα σενάρια, το 2027 μπορεί να φέρει σημαντικές αλλαγές για επιχειρήσεις, εργαζόμενους και την αγορά συνολικά.
