Αφού ολοκληρώθηκε ο κύκλος των πρόσφατων αυξήσεων σε δημόσιους υπαλλήλους και συνταξιούχους, το οικονομικό ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον στον ιδιωτικό τομέα. Ο Ιανουάριος φέρνει αλλαγές που πολλοί εργαζόμενοι θα δουν άμεσα στο πορτοφόλι τους, χωρίς να χρειαστεί καμία διαπραγμάτευση ή νέα σύμβαση.
Η εφαρμογή της νέας φορολογικής κλίμακας, η οποία ενσωματώνεται απευθείας στη μισθοδοσία, μειώνει τις κρατήσεις και αυξάνει τις καθαρές αποδοχές χιλιάδων μισθωτών. Για ορισμένους, η διαφορά θα είναι οριακή. Για άλλους, όμως, τα ποσά που θα προκύψουν σε ετήσια βάση προκαλούν αίσθηση, φτάνοντας ακόμη και το ισοδύναμο δύο επιπλέον μισθών.
Τι αλλάζει από τη μισθοδοσία Ιανουαρίου
Η βασική αλλαγή δεν αφορά τον ονομαστικό μισθό, αλλά το ποσό που τελικά καταλήγει στον τραπεζικό λογαριασμό του εργαζόμενου. Με τη νέα κλίμακα φορολόγησης, το κράτος παρακρατεί λιγότερα, ιδίως σε συγκεκριμένες ομάδες μισθωτών.
Η διαφορά γίνεται εμφανής ήδη από τον πρώτο μήνα του έτους. Οι εργοδότες εφαρμόζουν τις νέες κρατήσεις και το καθαρό ποσό αυξάνεται χωρίς καμία επιπλέον ενέργεια από την πλευρά του εργαζόμενου.
Το μέγεθος του οφέλους, ωστόσο, δεν είναι ίδιο για όλους. Παίζουν ρόλο η ηλικία, το ύψος των αποδοχών και –κυρίως– η οικογενειακή κατάσταση.
Οι μεγάλοι κερδισμένοι της νέας κλίμακας
Στην κορυφή των ωφελημένων βρίσκονται δύο κατηγορίες: οι νέοι εργαζόμενοι έως 30 ετών και οι μισθωτοί με προστατευόμενα τέκνα. Προϋπόθεση, βέβαια, είναι το ετήσιο καθαρό εισόδημα να ξεπερνά τις 10.000 ευρώ.
Για τους νέους, η ελάφρυνση είναι ιδιαίτερα αισθητή, καθώς η νέα κλίμακα μειώνει σημαντικά τη φορολογική επιβάρυνση στα πρώτα χρόνια επαγγελματικής ζωής. Σε αρκετές περιπτώσεις, η μηνιαία διαφορά ξεπερνά κατά πολύ αυτό που μέχρι πρότινος θεωρούνταν «τυπική αύξηση».
Ακόμη μεγαλύτερο όφελος προκύπτει για οικογένειες με παιδιά. Όσο αυξάνονται τα εξαρτώμενα μέλη, τόσο μεγαλώνει και η φορολογική ελάφρυνση, με αποτέλεσμα οι καθαρές αποδοχές να ενισχύονται ουσιαστικά σε σταθερή βάση.
Παραδείγματα που αλλάζουν τα δεδομένα
Για να γίνει αντιληπτό το εύρος των αλλαγών, αρκούν μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα από τη νέα πραγματικότητα της μισθοδοσίας:
Νέος εργαζόμενος 25 ετών στον κλάδο της εστίασης, με καθαρές αποδοχές 1.250 ευρώ, βλέπει τον μηνιαίο μισθό του να αυξάνεται κατά περίπου 177 ευρώ. Σε ετήσια βάση, το όφελος αγγίζει τα 2.480 ευρώ.
Μισθωτός με δύο παιδιά και μηνιαίες αποδοχές 1.776 ευρώ κερδίζει περίπου 86 ευρώ κάθε μήνα, δηλαδή πάνω από 1.000 ευρώ τον χρόνο.
Εργαζόμενος με τρία παιδιά, ακόμη και με χαμηλότερο μισθό της τάξης των 1.291 ευρώ, εξασφαλίζει μηνιαία αύξηση που πλησιάζει τα 93 ευρώ.
Πολύτεκνες οικογένειες αποτελούν τη μεγαλύτερη έκπληξη της νέας κλίμακας. Για ετήσια εισοδήματα κοντά στις 30.000 ευρώ, το καθαρό όφελος μπορεί να φτάσει τα 292 ευρώ τον μήνα, δηλαδή πάνω από 4.000 ευρώ ετησίως.
Τα ποσά αυτά δεν προκύπτουν από μπόνους ή επιδόματα, αλλά από μόνιμη μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης.
Ποιοι μένουν πίσω στις αυξήσεις
Δεν είναι όλοι οι εργαζόμενοι εξίσου ωφελημένοι. Στη βάση της εισοδηματικής κλίμακας, ιδιαίτερα όσοι δεν έχουν οικογενειακές υποχρεώσεις, η διαφορά είναι περιορισμένη.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί εργαζόμενος άνω των 30 ετών, χωρίς παιδιά, με μισθό κοντά στα 1.000 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση, η ετήσια ενίσχυση μπορεί να μην ξεπερνά τα 100 ευρώ, δηλαδή λίγα ευρώ τον μήνα.
Αυτό σημαίνει ότι, παρότι όλοι βλέπουν κάποια βελτίωση, η νέα φορολογική δομή ενισχύει κυρίως όσους έχουν υψηλότερα εισοδήματα ή περισσότερα εξαρτώμενα μέλη.
Τι δείχνει η συνολική εικόνα
Η μεταρρύθμιση αλλάζει ουσιαστικά τον χάρτη των καθαρών αποδοχών στον ιδιωτικό τομέα. Δεν πρόκειται για οριζόντια αύξηση, αλλά για στοχευμένη ελάφρυνση, με σαφείς νικητές και λιγότερο ευνοημένες ομάδες.
Για χιλιάδες εργαζόμενους, ο Ιανουάριος σηματοδοτεί μια πραγματική ανάσα στο διαθέσιμο εισόδημα. Για άλλους, η αλλαγή είναι περισσότερο συμβολική. Το σίγουρο είναι ότι η μισθοδοσία του νέου έτους δεν περνά απαρατήρητη και επαναφέρει τη συζήτηση γύρω από το ποιος τελικά κερδίζει –και πόσο– από τις φορολογικές αλλαγές.
