Μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο διαχείρισης των δικαιωμάτων δόμησης στην Ελλάδα ξεκίνησε να εφαρμόζεται από σήμερα, 16 Μαρτίου, με την πιλοτική ενεργοποίηση της λεγόμενης Ψηφιακής Τράπεζας Γης.
Πρόκειται για ένα νέο ψηφιακό σύστημα που φιλοδοξεί να λύσει ένα πρόβλημα που απασχολεί για δεκαετίες ιδιοκτήτες ακινήτων, μηχανικούς και την αγορά ακινήτων: τη διαχείριση των τίτλων Μεταφοράς Συντελεστή Δόμησης.
Η πιλοτική εφαρμογή αφορά αρχικά παλαιούς τίτλους που έχουν εκδοθεί βάσει των νόμων 880/1979, 2300/1995 και 3044/2002, οι οποίοι εξακολουθούν να ισχύουν αλλά μέχρι σήμερα παρέμεναν δύσκολο να αξιοποιηθούν στην πράξη.
Η μεγάλη αλλαγή: Τι είναι η Ψηφιακή Τράπεζα Γης
Η Ψηφιακή Τράπεζα Γης λειτουργεί ουσιαστικά σαν μια ηλεκτρονική “αγορά” δικαιωμάτων δόμησης.
Στο νέο αυτό σύστημα θα μπορούν να καταχωρίζονται και να διακινούνται ψηφιακά οι τίτλοι που αντιπροσωπεύουν επιπλέον συντελεστή δόμησης. Με απλά λόγια, πρόκειται για έναν μηχανισμό μέσω του οποίου:
-
Ιδιοκτήτες που διαθέτουν αχρησιμοποίητο συντελεστή δόμησης μπορούν να τον διαθέσουν προς πώληση.
-
Άλλοι ιδιοκτήτες που χρειάζονται περισσότερο δικαίωμα δόμησης για ένα ακίνητο μπορούν να τον αποκτήσουν.
Το σύστημα μετατρέπει τα δικαιώματα δόμησης σε ψηφιακούς τίτλους, οι οποίοι θα διαχειρίζονται πλέον μέσα από μια οργανωμένη πλατφόρμα.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να μπει τέλος σε ένα καθεστώς αβεβαιότητας που για χρόνια δημιουργούσε εμπόδια σε επενδύσεις και πολεοδομικό σχεδιασμό.
Γιατί θεωρείται τόσο σημαντικό μέτρο
Η μεταφορά συντελεστή δόμησης αποτελεί θεσμό που εφαρμόζεται εδώ και δεκαετίες, όμως στην πράξη η εφαρμογή του συχνά μπλοκαριζόταν από γραφειοκρατία, νομικές εκκρεμότητες και έλλειψη οργανωμένης διαδικασίας.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα πολλοί τίτλοι να παραμένουν “παγωμένοι”, χωρίς οι ιδιοκτήτες να μπορούν να αξιοποιήσουν τα δικαιώματά τους.
Η δημιουργία της Ψηφιακής Τράπεζας Γης στοχεύει να αλλάξει αυτή την εικόνα, καθώς:
-
Δημιουργεί κεντρικό μητρώο τίτλων.
-
Επιτρέπει διαφανείς συναλλαγές.
-
Απλοποιεί τη διαδικασία για ιδιοκτήτες και μηχανικούς.
-
Μεταφέρει τη διαδικασία σε πλήρως ψηφιακό περιβάλλον.
Αν το σύστημα λειτουργήσει όπως σχεδιάζεται, μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο τόσο για την αγορά ακινήτων όσο και για τον πολεοδομικό σχεδιασμό.
Πώς γίνεται η διαδικασία στην πράξη
Η καταχώριση των τίτλων πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας του gov.gr.
Για να ξεκινήσει η διαδικασία απαιτείται η συμμετοχή εξουσιοδοτημένου μηχανικού, ο οποίος αναλαμβάνει την υποβολή της αίτησης.
Ο μηχανικός συνδέεται στο σύστημα χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς του κωδικούς από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) και καταχωρίζει το αίτημα προσφοράς συντελεστή δόμησης.
Στην ηλεκτρονική αίτηση συμπληρώνονται κρίσιμα στοιχεία, όπως:
-
ο αριθμός ΚΑΕΚ του ακινήτου
-
τα στοιχεία των ιδιοκτητών ή συνιδιοκτητών
-
τα ποσοστά ιδιοκτησίας
-
η ημερομηνία και ο αριθμός έκδοσης του τίτλου
-
η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Ακινήτου
-
το πιστοποιητικό πληρότητας
-
η τιμή ζώνης
-
οι πολεοδομικοί συντελεστές που ισχύουν για την περιοχή
Με βάση τα στοιχεία αυτά, το σύστημα εμφανίζει ενημερωτικά την εκτιμώμενη αξία του προσφερόμενου συντελεστή δόμησης.
Τα απαραίτητα δικαιολογητικά
Η διαδικασία δεν ολοκληρώνεται μόνο με τη συμπλήρωση των στοιχείων.
Ο μηχανικός πρέπει να επισυνάψει και τα σχετικά έγγραφα που αποδεικνύουν την ορθότητα των πληροφοριών που έχουν δηλωθεί.
Μόνο όταν τα δικαιολογητικά είναι πλήρη και σωστά, μπορεί να προχωρήσει το επόμενο στάδιο της διαδικασίας.
Ο ρόλος των ιδιοκτητών
Μετά την υποβολή της αίτησης από τον μηχανικό, η διαδικασία περνά στους ιδιοκτήτες του ακινήτου.
Οι ίδιοι πρέπει να συνδεθούν στην πλατφόρμα χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς τους κωδικούς Taxisnet και να επιβεβαιώσουν τα στοιχεία της αίτησης.
Επιπλέον, είναι απαραίτητο να έχουν δηλώσει τα στοιχεία επικοινωνίας τους στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας.
Μόλις ολοκληρωθεί η επιβεβαίωση από όλους τους εμπλεκόμενους ιδιοκτήτες, η αίτηση:
-
λαμβάνει μοναδικό αριθμό καταχώρισης
-
καταγράφεται με συγκεκριμένη ημερομηνία και ώρα
Αυτό ουσιαστικά κατοχυρώνει τη συμμετοχή του τίτλου στη διαδικασία της πιλοτικής εφαρμογής.
Πόσο θα διαρκέσει η πιλοτική λειτουργία
Η πιλοτική φάση της Ψηφιακής Τράπεζας Γης δεν θα είναι μόνιμη.
Σύμφωνα με το σχεδιασμό, η δοκιμαστική λειτουργία θα συνεχιστεί μέχρι να ενεργοποιηθεί πλήρως το σύστημα και σε κάθε περίπτωση δεν θα ξεπεράσει τους τέσσερις μήνες.
Κατά το διάστημα αυτό θα αξιολογηθεί η λειτουργία της πλατφόρμας, ώστε να γίνουν τυχόν βελτιώσεις πριν την πλήρη εφαρμογή.
Τι σημαίνει για την αγορά ακινήτων
Η δημιουργία μιας οργανωμένης πλατφόρμας για τη διαχείριση συντελεστή δόμησης θεωρείται σημαντικό βήμα για την ελληνική αγορά ακινήτων.
Με την ψηφιοποίηση των διαδικασιών:
-
μειώνεται η γραφειοκρατία
-
αυξάνεται η διαφάνεια
-
διευκολύνονται οι επενδύσεις
-
αξιοποιούνται τίτλοι που μέχρι σήμερα παρέμεναν ανενεργοί
Αν το εγχείρημα αποδειχθεί επιτυχημένο, η Ψηφιακή Τράπεζα Γης μπορεί να μετατραπεί σε βασικό εργαλείο για την αξιοποίηση πολεοδομικών δικαιωμάτων και τη βελτίωση της λειτουργίας της αγοράς ακινήτων στην Ελλάδα.
