«Καμπανάκι» για επιχειρήσεις: Έρχεται νέο ψηφιακό μητρώο για καπνό και αλκοόλ
Μια σημαντική αλλαγή έρχεται για χιλιάδες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην πώληση προϊόντων καπνού και αλκοολούχων ποτών στην Ελλάδα. Οι αρμόδιες αρχές ενεργοποιούν ένα νέο Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο παρακολουθείται η αγορά των συγκεκριμένων προϊόντων.
Η εγγραφή στο μητρώο δεν είναι προαιρετική. Αντίθετα, αποτελεί υποχρεωτική διαδικασία για όλες τις επιχειρήσεις που διαθέτουν τέτοια προϊόντα. Η προθεσμία που έχει δοθεί είναι συγκεκριμένη: μέχρι τις 16 Απριλίου 2026.
Μετά την ημερομηνία αυτή, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν να ελέγχουν εάν μια επιχείρηση έχει δηλώσει σωστά τη δραστηριότητά της και εάν τηρεί το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Τι αλλάζει με το νέο σύστημα ελέγχου
Το νέο ψηφιακό εργαλείο δημιουργήθηκε με στόχο να ενισχύσει την εποπτεία της αγοράς προϊόντων καπνού και αλκοόλ. Μέσα από την πλατφόρμα θα συγκεντρώνονται πληροφορίες για όλες τις επιχειρήσεις που εμπορεύονται ή διαθέτουν τα συγκεκριμένα προϊόντα.
Η λειτουργία του μητρώου επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές να έχουν μια ενιαία και ενημερωμένη εικόνα της αγοράς, διευκολύνοντας έτσι τον εντοπισμό παραβάσεων ή παρατυπιών.
Παράλληλα, το σύστημα θα επιτρέπει:
τον έλεγχο των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον κλάδο
την επαλήθευση των στοιχείων που δηλώνουν οι εταιρείες
την επιβεβαίωση ότι τα προϊόντα που διακινούνται έχουν καταγραφεί νόμιμα
Με τον τρόπο αυτό ενισχύεται η διαφάνεια και περιορίζονται φαινόμενα παράνομης διάθεσης προϊόντων.
Πώς θα χρησιμοποιείται από τις ελεγκτικές αρχές
Το μητρώο αναμένεται να αποτελέσει βασικό εργαλείο για τα ελεγκτικά όργανα της δημόσιας διοίκησης. Οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν να αναζητούν γρήγορα πληροφορίες για μια επιχείρηση και να διαπιστώνουν αν έχουν δηλωθεί σωστά τα προϊόντα που πωλούνται.
Σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι μια επιχείρηση δεν έχει καταχωρίσει τα στοιχεία της ή δεν έχει δηλώσει συγκεκριμένα προϊόντα, το σύστημα θα επιτρέπει την άμεση ενημέρωση των αρμόδιων αρχών.
Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούν να προχωρούν πιο γρήγορα οι διαδικασίες ελέγχου και, όπου απαιτείται, να επιβάλλονται οι κυρώσεις που προβλέπει η νομοθεσία.
Ποια στοιχεία θα εμφανίζονται στο μητρώο
Για λόγους διαφάνειας, μέρος των δεδομένων που θα περιλαμβάνονται στο μητρώο θα είναι διαθέσιμο προς ενημέρωση του κοινού.
Μεταξύ των στοιχείων που θα δημοσιοποιούνται περιλαμβάνονται:
η επωνυμία της επιχείρησης
ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ)
η βασική δραστηριότητα της εταιρείας
η κατηγορία προϊόντων που διαθέτει
η διεύθυνση των σημείων πώλησης
Η δημοσιοποίηση αυτών των πληροφοριών αποσκοπεί στην ενίσχυση της διαφάνειας και στην καλύτερη ενημέρωση των πολιτών για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον συγκεκριμένο κλάδο.
Μέσω gov.gr η πρόσβαση στο σύστημα
Η λειτουργία του μητρώου θα πραγματοποιείται μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης, δηλαδή της πλατφόρμας gov.gr.
Την ευθύνη για τον σχεδιασμό και την τεχνική ανάπτυξη του συστήματος έχει η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.
Η ίδια υπηρεσία θα αναλάβει και την τεχνική υποστήριξη της πλατφόρμας, η οποία θα λειτουργεί για λογαριασμό του υπουργείου Υγείας.
Ποιες επιχειρήσεις πρέπει να εγγραφούν
Η υποχρέωση εγγραφής αφορά τόσο φυσικά όσο και νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στη διάθεση προϊόντων καπνού ή αλκοολούχων ποτών.
Συγκεκριμένα, στο μητρώο πρέπει να καταχωριστούν επιχειρήσεις που:
πωλούν προϊόντα καπνού
διαθέτουν αλκοολούχα ποτά
εμπορεύονται συναφή προϊόντα που προβλέπονται από τη νομοθεσία
Η διαδικασία θα γίνεται ηλεκτρονικά με χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet, γεγονός που εξασφαλίζει την ταυτοποίηση των χρηστών και την ασφαλή πρόσβαση στο σύστημα.
Τα ελεγκτικά όργανα θα εισέρχονται στην πλατφόρμα μέσω υπηρεσιακών κωδικών, ώστε να πραγματοποιούν ελέγχους και να εξετάζουν τα στοιχεία των επιχειρήσεων.
Τι πρέπει να δηλώσουν οι επιχειρήσεις
Κατά την εγγραφή τους στο μητρώο, οι επιχειρήσεις θα χρειαστεί να συμπληρώσουν μια σειρά από βασικές πληροφορίες.
Μεταξύ άλλων θα δηλώνουν:
τον ΑΦΜ της επιχείρησης
την επωνυμία και τη βασική δραστηριότητα
τα στοιχεία των καταστημάτων ή υποκαταστημάτων
τις κατηγορίες προϊόντων που διαθέτουν
Επιπλέον, θα καταχωρίζεται η ακριβής διεύθυνση των σημείων πώλησης, ενώ τα καταστήματα θα εμφανίζονται και σε ψηφιακό χάρτη, διευκολύνοντας έτσι τον γεωγραφικό εντοπισμό τους από τις αρμόδιες αρχές.
Υποχρεωτική δήλωση για την προστασία των ανηλίκων
Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο της διαδικασίας εγγραφής είναι η υποβολή υπεύθυνης δήλωσης από τις επιχειρήσεις.
Με αυτή θα επιβεβαιώνουν ότι τηρούν τη νομοθεσία που αφορά:
την προστασία των ανηλίκων από τη χρήση προϊόντων καπνού
την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών από ανηλίκους
τους κανόνες παραγωγής, παρουσίασης και διάθεσης των προϊόντων
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη εντάσσεται στη συνολική προσπάθεια ενίσχυσης της δημόσιας υγείας και περιορισμού της πρόσβασης των ανηλίκων σε τέτοια προϊόντα.
