Σοβαρές αναταράξεις προκαλεί στους κόλπους των συνταξιούχων η fast track διαδικασία απονομής συντάξεων του ΕΦΚΑ, καθώς αποκαλύπτεται ότι δεκάδες χιλιάδες αποφάσεις φέρουν λάθη που μεταφράζονται σε οικονομικές απώλειες. Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περισσότερες από 20.000 προβληματικές απονομές συντάξεων, γεγονός που έχει πυροδοτήσει κύμα ενστάσεων και έντονη ανησυχία.
Το σχέδιο που σχεδιάστηκε για να επιταχύνει την απονομή συντάξεων φαίνεται πως, στην πράξη, έχει δημιουργήσει περισσότερα ζητήματα απ’ όσα έλυσε.
Πού εντοπίζονται τα μεγαλύτερα λάθη;
Οι περιπτώσεις που έχουν φτάσει στα χέρια νομικών και ασφαλιστικών συμβούλων αποκαλύπτουν συγκεκριμένα μοτίβα λαθών:
-
Υπολογισμοί που «κουρεύουν» το ποσό της σύνταξης. Πολλοί δικαιούχοι βρέθηκαν προ εκπλήξεως όταν έλαβαν σημαντικά χαμηλότερα ποσά από τα αναμενόμενα.
-
Ανεπαρκής καταμέτρηση ασφαλιστικού χρόνου, με ελλείψεις σε περιόδους εργασίας που δεν είχαν ψηφιοποιηθεί.
-
Προβλήματα με την απόδειξη μόνιμης κατοικίας στην Ελλάδα, που επηρεάζουν την τελική επιλεξιμότητα για σύνταξη.
Το ψηφιακό φιάσκο του ΑΤΛΑΣ
Πολλά από τα λάθη φαίνεται να πηγάζουν από το σύστημα ΑΤΛΑΣ – το πληροφοριακό σύστημα που συγκεντρώνει το ψηφιακό ιστορικό των ασφαλισμένων. Η fast track διαδικασία βασίστηκε σχεδόν εξ ολοκλήρου σε αυτά τα δεδομένα, χωρίς τη συμμετοχή υπαλλήλων του ΕΦΚΑ για διασταυρώσεις ή επαληθεύσεις.
Το αποτέλεσμα; Αυτόματες αποφάσεις χωρίς ουσιαστικό έλεγχο – μια συνταγή για σφάλματα, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για εργαζομένους που έχουν αλλάξει ασφαλιστικά ταμεία, εργάστηκαν στο εξωτερικό ή έχουν διαστήματα απασχόλησης που δεν έχουν ψηφιοποιηθεί.
Πότε ξεκίνησε το fast track;
Το νέο σύστημα ενεργοποιήθηκε επίσημα με τον Νόμο 4921/2022, με στόχο τη ριζική μείωση των καθυστερήσεων στην απονομή συντάξεων. Η ιδέα ήταν να «τρέχουν» οι αποφάσεις εντός λίγων μηνών, ακόμη και χωρίς την πλήρη καταγραφή του ασφαλιστικού βίου.
Από τότε, πάνω από 100.000 συντάξεις έχουν εκδοθεί με αυτόν τον τρόπο, αλλά οι ενστάσεις που ακολούθησαν, πολλές φορές δικαιολογημένες, δείχνουν ότι το τίμημα της ταχύτητας είναι η ακρίβεια.
Τι σημαίνει αυτό για τους συνταξιούχους;
Οι πολίτες που διαπιστώνουν ότι η σύνταξή τους είναι μικρότερη από την αναμενόμενη, ή ότι λείπουν κρίσιμα χρόνια ασφάλισης, πρέπει να κινηθούν άμεσα. Συγκεκριμένα:
-
Να καταθέσουν ένσταση εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας.
-
Να συγκεντρώσουν αποδείξεις για τα χρόνια ασφάλισης που δεν έχουν καταγραφεί στο ΑΤΛΑΣ.
-
Να συμβουλευτούν επαγγελματίες (νομικούς ή ασφαλιστικούς συμβούλους) για να διαπιστώσουν αν υπάρχει βάση για επανεξέταση.
Το πρόβλημα είναι ότι, αν η ένσταση δεν συνοδευτεί από τεκμηρίωση, απορρίπτεται σχεδόν αυτόματα. Άρα, η ευθύνη μεταφέρεται στους πολίτες, ακόμα και για λάθη του συστήματος.
Τι αλλάζει στον υπολογισμό ασφάλισης;
Βάσει των fast track διατάξεων, εάν περάσουν τρεις μήνες από την αίτηση και δεν έχουν προσκομιστεί επιπλέον στοιχεία, ο ΕΦΚΑ προχωρά στην έκδοση απόφασης με ό,τι δεδομένα διαθέτει το σύστημα.
Αυτό σημαίνει ότι παραγνωρίζονται περίοδοι εργασίας που δεν έχουν εισαχθεί ψηφιακά, εκτός αν υπάρξει έγκαιρη παρέμβαση με επικυρωμένα δικαιολογητικά. Πρακτικά, ένας πολίτης μπορεί να έχει 40 χρόνια πραγματικής εργασίας, αλλά να του πιστωθούν μόνο 35.
Το κράτος υπό πίεση – Τι πρέπει να αλλάξει άμεσα
Η fast track απονομή ήταν καλή ιδέα στη θεωρία, αλλά αποδεικνύεται ελλιπώς προετοιμασμένη στην πράξη. Ήδη η πίεση προς το Υπουργείο Εργασίας και τη διοίκηση του ΕΦΚΑ αυξάνεται, καθώς:
-
Ο όγκος των ενστάσεων συνεχώς μεγαλώνει.
-
Το πρόβλημα έχει σοβαρές κοινωνικές και πολιτικές προεκτάσεις.
-
Το ψηφιακό σύστημα δεν επικοινωνεί επαρκώς με άλλες βάσεις δεδομένων, δημιουργώντας σύγχυση.
Ο ΕΦΚΑ οφείλει να ενισχύσει άμεσα την επικαιροποίηση των δεδομένων στο ΑΤΛΑΣ, να ενσωματώσει τις ενστάσεις γρήγορα, και κυρίως να προχωρήσει σε επαναξιολόγηση των ήδη εκδοθέντων αποφάσεων.
Προστατεύσου – Δες τι μπορείς να κάνεις ΤΩΡΑ
-
Μπες στο gov.gr και έλεγξε το ασφαλιστικό σου προφίλ.
-
Ζήτα συνδρομή από πιστοποιημένο ασφαλιστικό σύμβουλο.
-
Μην αγνοήσεις αποκλίσεις – κατέθεσε ένσταση άμεσα.
-
Μην αρκεστείς στο “έτσι βγήκε” – υπάρχουν χιλιάδες περιπτώσεις που δικαιώθηκαν με επανεξέταση.
Τίποτα δεν χαρίζεται – Αν δεν διεκδικήσεις, χάνεις!
Η υπόσχεση για γρήγορες και δίκαιες συντάξεις κινδυνεύει να μετατραπεί σε εφιάλτη για χιλιάδες συνταξιούχους. Μην περιμένεις άλλο – έλεγξε, διεκδίκησε και προστάτευσε τον κόπο μιας ζωής.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
