Σε καθεστώς αυξημένης επιτήρησης έχει τεθεί η αγορά, καθώς οι φορολογικές αρχές έχουν εξαπολύσει εκτεταμένους ελέγχους σε επιχειρήσεις κάθε μεγέθους, με βασικό στόχο την πάταξη της φοροδιαφυγής και ειδικότερα τη μη απόδοση ΦΠΑ. Το βάρος των ελέγχων πέφτει πλέον στη διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές, ένα μέτρο που θεωρείται κομβικής σημασίας για τη διαφάνεια των συναλλαγών.
Οι έλεγχοι δεν περιορίζονται μόνο σε επιτόπιες επισκέψεις κλιμακίων της εφορίας. Παράλληλα, «τρέχουν» ηλεκτρονικές διασταυρώσεις μέσω εξειδικευμένου λογισμικού, το οποίο εντοπίζει αποκλίσεις, ασυνέπειες και ύποπτες συναλλαγές σε πραγματικό χρόνο. Με αυτόν τον συνδυασμό φυσικών και ψηφιακών ελέγχων, οι αρχές επιχειρούν να κλείσουν οριστικά τα «παράθυρα» που επέτρεπαν μέχρι σήμερα την απόκρυψη εσόδων.
Πρόστιμα που «γονατίζουν» τις επιχειρήσεις
Όσοι επαγγελματίες δεν έχουν συμμορφωθεί με την υποχρέωση διασύνδεσης POS και ταμειακών μηχανών, βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με ιδιαίτερα βαριές κυρώσεις. Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, τα πρόστιμα διαμορφώνονται ως εξής:
-
10.000 ευρώ για επιχειρήσεις που τηρούν απλογραφικά βιβλία
-
20.000 ευρώ για επιχειρήσεις με διπλογραφικό λογιστικό σύστημα
Υπάρχει ωστόσο πρόβλεψη για μείωση των προστίμων κατά 50% σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε μικρούς οικισμούς ή σε νησιά με χαμηλό πληθυσμό, αναγνωρίζοντας τις αυξημένες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι συγκεκριμένες περιοχές.
Παρά τη μείωση αυτή, τα ποσά παραμένουν ιδιαίτερα υψηλά και σε πολλές περιπτώσεις απειλούν ευθέως τη βιωσιμότητα μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Μη νόμιμες αποδείξεις και πρόσθετοι κίνδυνοι
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στο ζήτημα της νομιμότητας των αποδείξεων. Αποδείξεις που έχουν εκδοθεί χωρίς να πληρούν τις νέες τεχνικές προδιαγραφές – δηλαδή χωρίς σωστή διασύνδεση POS και ταμειακής – χαρακτηρίζονται πλέον μη νόμιμες. Αυτό σημαίνει ότι δεν αναγνωρίζονται φορολογικά, γεγονός που μπορεί να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την εικόνα της επιχείρησης σε έναν έλεγχο.
Οι συνέπειες δεν περιορίζονται μόνο σε ένα μεμονωμένο πρόστιμο. Σε περιπτώσεις συστηματικής μη συμμόρφωσης, ανοίγει ο δρόμος για πρόσθετους ελέγχους, καταλογισμό φόρων, προσαυξήσεις και – σε ακραίες περιπτώσεις – ακόμη και αναστολή λειτουργίας.
Στο μικροσκόπιο και οι εταιρείες λογισμικού
Στο στόχαστρο των αρχών δεν βρίσκονται μόνο οι επιχειρήσεις, αλλά και οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην πώληση ή την τεχνική υποστήριξη των σχετικών λογισμικών και συστημάτων πληρωμών. Ο νόμος προβλέπει αυστηρές κυρώσεις και για αυτές, σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι διευκολύνουν παρατυπίες ή δεν τηρούν τις προβλεπόμενες προδιαγραφές.
Οι ποινές μπορεί να φτάσουν μέχρι και την ανάκληση της άδειας λειτουργίας, γεγονός που ανεβάζει κατακόρυφα το ρίσκο για τον κλάδο και καθιστά σαφές ότι δεν υπάρχει πλέον ανοχή σε πρακτικές «γκρίζας ζώνης».
Τι ελέγχουν οι εφοριακοί βήμα-βήμα
Κατά τη διάρκεια των ελέγχων, τα κλιμάκια εξετάζουν συγκεκριμένα και σαφώς καθορισμένα σημεία:
-
Αν οι ταμειακές μηχανές είναι δηλωμένες και ενεργές
-
Αν η πληρωμή με κάρτα «κλειδώνει» αυτόματα το ποσό της απόδειξης μέσω της σύνδεσης με το POS
-
Αν οι συναλλαγές διαβιβάζονται ορθά και αυτόματα τόσο στην ταμειακή όσο και στο σύστημα myDATA
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον εντοπισμό πρακτικών παράκαμψης, όπως η χρήση αυτόνομων POS που λειτουργούν χωρίς διασύνδεση με την ταμειακή μηχανή. Πρόκειται για πρακτική που στο παρελθόν χρησιμοποιήθηκε ευρέως για την απόκρυψη πραγματικού τζίρου, αλλά πλέον θεωρείται «κόκκινο πανί» για τους ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Μηδενική ανοχή και συνεχείς έλεγχοι
Το μήνυμα των αρχών είναι σαφές: η περίοδος προσαρμογής έχει ολοκληρωθεί και πλέον εφαρμόζεται πολιτική μηδενικής ανοχής. Οι έλεγχοι θα συνεχιστούν με αμείωτη ένταση το επόμενο διάστημα, με έμφαση σε κλάδους υψηλού κινδύνου, όπως η εστίαση, το λιανεμπόριο και οι τουριστικές επιχειρήσεις.
Για τους επαγγελματίες, η συμμόρφωση δεν αποτελεί πλέον απλώς τυπική υποχρέωση, αλλά αναγκαία προϋπόθεση για την επιβίωση της επιχείρησης. Όσοι αμελήσουν ή επιχειρήσουν να παρακάμψουν το σύστημα, κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με πρόστιμα που δεν αφήνουν περιθώρια δεύτερης σκέψης.
