Σημαντικές αλλαγές και διορθώσεις στο συνταξιοδοτικό νομοσχέδιο του Δημοσίου ζητά το Ελεγκτικό Συνέδριο, φέρνοντας στο προσκήνιο ζητήματα ισότητας, συνταγματικότητας και προστασίας των συνταξιούχων. Στο επίκεντρο βρίσκεται η μεταβίβαση σύνταξης στα τέκνα θανόντων συνταξιούχων, καθώς το Ανώτατο Δημοσιονομικό Δικαστήριο επισημαίνει ότι δεν μπορεί να υπάρχουν διαφορετικοί κανόνες για τα παιδιά του Δημοσίου και του e-ΕΦΚΑ.
Η Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στη γνωμοδότησή της επί του νομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που κατατέθηκε στη Βουλή, καταγράφει μια σειρά κρίσιμων παρατηρήσεων που ενδέχεται να οδηγήσουν σε αλλαγές πριν την τελική ψήφισή του.
Ίση μεταχείριση για τα παιδιά των συνταξιούχων
Η πιο ουσιαστική παρέμβαση αφορά τα τέκνα θανόντων συνταξιούχων που λαμβάνουν μεταβιβαζόμενη σύνταξη. Το Ελεγκτικό Συνέδριο τονίζει ότι πρέπει να εξασφαλιστεί η ίδια αντιμετώπιση για όλα τα παιδιά, είτε οι γονείς τους ήταν συνταξιούχοι του Δημοσίου είτε ασφαλισμένοι στον e-ΕΦΚΑ.
Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση, η καταβολή της σύνταξης θα πρέπει να συνεχίζεται με ενιαίο τρόπο έως τη συμπλήρωση του 24ου έτους ηλικίας των δικαιούχων, προκειμένου να μην δημιουργούνται διακρίσεις που ενδέχεται να συγκρούονται με τη συνταγματική αρχή της ισότητας.
Προειδοποίηση για τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά
Ιδιαίτερη σημασία έχουν και οι παρατηρήσεις του Δικαστηρίου για τα ποσά συντάξεων που καταβλήθηκαν χωρίς να δικαιούνται οι συνταξιούχοι.
Όπως αναφέρεται, πολλές από αυτές τις περιπτώσεις δεν οφείλονται σε δόλο ή λάθος των πολιτών, αλλά σε προβλήματα και καθυστερήσεις των πληροφοριακών συστημάτων της διοίκησης, τα οποία δεν εφάρμοσαν έγκαιρα τις προβλεπόμενες περικοπές.
Το Ελεγκτικό Συνέδριο ουσιαστικά καλεί την Πολιτεία να μην επιβαρύνει τους συνταξιούχους με τις συνέπειες διοικητικών αστοχιών και να εφαρμόσει τις αρχές της χρηστής διοίκησης και της προστατευόμενης εμπιστοσύνης των πολιτών.
Παρατηρήσεις και για τη νομοθετική διαδικασία
Η Ολομέλεια υπενθυμίζει ότι τα συνταξιοδοτικά νομοσχέδια πρέπει να αφορούν αποκλειστικά συνταξιοδοτικά ζητήματα, όπως προβλέπει το άρθρο 73 παράγραφος 2 του Συντάγματος.
Για τον λόγο αυτό επισημαίνει ότι συγκεκριμένη εξουσιοδοτική διάταξη που περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο και δεν συνδέεται άμεσα με το συνταξιοδοτικό αντικείμενο εισάγεται απαραδέκτως προς γνωμοδότηση.
Το κόστος των νέων παρεμβάσεων
Η ειδική έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους αποτυπώνει και το δημοσιονομικό κόστος των ρυθμίσεων.
Η μεγαλύτερη επιβάρυνση αφορά τη διεύρυνση των δικαιούχων της οικονομικής ενίσχυσης για συνταξιούχους και ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, με το συνολικό κόστος να υπολογίζεται περίπου στα 200 εκατ. ευρώ ετησίως.
Παράλληλα προβλέπονται:
- Ετήσια δαπάνη περίπου 10,8 εκατ. ευρώ για την αναπροσαρμογή συντάξεων παθόντων πολιτικών υπαλλήλων, στρατιωτικών και στελεχών των Σωμάτων Ασφαλείας.
- Πρόσθετη επιβάρυνση περίπου 13.000 ευρώ από αυξήσεις συντάξεων νέων ασφαλισμένων.
- Επιπλέον δαπάνη περίπου 6.000 ευρώ για την καταβολή σύνταξης στα τέκνα συγκεκριμένων κατηγοριών θανόντων συνταξιούχων.
Τι σημαίνουν οι παρατηρήσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου
Η γνωμοδότηση δεν μπλοκάρει το νομοσχέδιο, ωστόσο στέλνει σαφές μήνυμα προς την κυβέρνηση ότι ορισμένες διατάξεις χρειάζονται βελτιώσεις ώστε να διασφαλιστούν η ισότητα μεταξύ των δικαιούχων, η συνταγματική νομιμότητα και η προστασία των συνταξιούχων από λάθη της διοίκησης.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένονται κατά τη συζήτηση και ψήφιση του νομοσχεδίου στη Βουλή, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις ρυθμίσεις που αφορούν τις συντάξεις χηρείας και τα δικαιώματα των τέκνων.
