Χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες μπορούν να «κλειδώσουν» νωρίτερα σύνταξη ή να αυξήσουν το ποσό της μέσω της προαιρετικής ασφάλισης στον e-ΕΦΚΑ. Ποιους αφορά, πόσο κοστίζει και πώς γίνεται η αίτηση.
Το «παράθυρο» που μπορεί να αυξήσει τη σύνταξη
Μια σημαντική δυνατότητα έχουν σήμερα πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι που βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση: να συνεχίσουν την ασφάλισή τους προαιρετικά στον e-ΕΦΚΑ ακόμη και μετά τη διακοπή της επαγγελματικής δραστηριότητας.
Η συγκεκριμένη επιλογή λειτουργεί ουσιαστικά ως ένα «εργαλείο» που επιτρέπει είτε τη συμπλήρωση των απαιτούμενων ετών για τη θεμελίωση δικαιώματος σύνταξης είτε τη βελτίωση του τελικού ποσού που θα λάβει ο ασφαλισμένος.
Το μέτρο αφορά όσους έχουν σταματήσει την υποχρεωτική τους ασφάλιση αλλά επιθυμούν να συνεχίσουν να καταβάλλουν εισφορές για ένα χρονικό διάστημα. Με τον τρόπο αυτό μπορούν να συμπληρώσουν τα απαιτούμενα χρόνια ασφάλισης ή να αυξήσουν τον συντάξιμο χρόνο που θα ληφθεί υπόψη στον υπολογισμό της σύνταξης.
Ποιους αφορά η προαιρετική συνέχιση ασφάλισης
Η δυνατότητα αυτή απευθύνεται κυρίως σε επαγγελματίες που έχουν διακόψει τη δραστηριότητά τους, αλλά βρίσκονται σχετικά κοντά στη συνταξιοδότηση.
Για να εγκριθεί η ένταξη στο καθεστώς προαιρετικής ασφάλισης, πρέπει να πληρούνται συγκεκριμένα ασφαλιστικά κριτήρια.
Εάν η αίτηση για συνταξιοδότηση υποβληθεί μέσα σε ένα έτος από τη διακοπή της υποχρεωτικής ασφάλισης, τότε ο ασφαλισμένος πρέπει να έχει τουλάχιστον:
-
5 έτη ασφάλισης συνολικά (δηλαδή 1.500 ημέρες)
-
από τα οποία τουλάχιστον 1 έτος ή 300 ημέρες να έχουν πραγματοποιηθεί μέσα στην τελευταία πενταετία
Σε περιπτώσεις όπου η αίτηση κατατεθεί αργότερα, οι απαιτήσεις αυξάνονται. Τότε χρειάζονται τουλάχιστον:
-
10 χρόνια ασφάλισης συνολικά
-
δηλαδή περίπου 3.000 ημέρες ασφάλισης.
Παράλληλα, βασική προϋπόθεση για να γίνει δεκτή η αίτηση είναι να μην υπάρχουν ληξιπρόθεσμες ασφαλιστικές οφειλές. Αν υπάρχουν χρέη προς τον ασφαλιστικό φορέα, θα πρέπει να έχουν ενταχθεί σε ενεργή ρύθμιση.
Πόσο κοστίζει η προαιρετική ασφάλιση
Το ποσό που καλείται να πληρώσει ο ασφαλισμένος εξαρτάται από τις αποδοχές ή το εισόδημα που είχε πριν διακόψει την υποχρεωτική ασφάλιση.
Συγκεκριμένα, ο υπολογισμός γίνεται με βάση τον μέσο όρο των εισοδημάτων ή των αποδοχών του τελευταίου δωδεκαμήνου πριν από τη διακοπή της δραστηριότητας.
Για τις βασικές κατηγορίες ασφαλισμένων – όπως:
-
ελεύθεροι επαγγελματίες
-
αυτοαπασχολούμενοι
-
αγρότες
το συνολικό ποσοστό εισφορών φτάνει το 26,95%.
Το ποσοστό αυτό αναλύεται ως εξής:
-
20% για την κύρια σύνταξη
-
6,95% για υγειονομική περίθαλψη
Στην περίπτωση των μισθωτών που επιλέγουν να συνεχίσουν προαιρετικά την ασφάλιση, η επιβάρυνση είναι μεγαλύτερη. Ο λόγος είναι ότι καλούνται να καταβάλουν τόσο το ποσοστό που αντιστοιχεί στον εργαζόμενο όσο και εκείνο που κανονικά καταβάλλει ο εργοδότης.
Πότε σταματά η προαιρετική ασφάλιση
Η προαιρετική συνέχιση της ασφάλισης δεν είναι απαραίτητα μόνιμη. Μπορεί να διακοπεί είτε με πρωτοβουλία του ασφαλισμένου είτε αυτόματα σε ορισμένες περιπτώσεις.
Ο ασφαλισμένος έχει τη δυνατότητα να ζητήσει τη διακοπή της προαιρετικής ασφάλισης οποιαδήποτε στιγμή, με σχετική αίτηση. Η παύση ισχύει από τον επόμενο μήνα.
Ωστόσο υπάρχουν και περιπτώσεις όπου η διακοπή γίνεται υποχρεωτικά. Αυτό συμβαίνει όταν:
-
ο ασφαλισμένος λάβει σύνταξη
-
αναλάβει νέα εργασία που συνεπάγεται υποχρεωτική ασφάλιση
-
ή σε περίπτωση θανάτου.
Αν κάποιος διακόψει την προαιρετική ασφάλιση αλλά στη συνέχεια θελήσει να επανενταχθεί, υπάρχει σχετική δυνατότητα. Η επανυπαγωγή μπορεί να γίνει μετά από νέο έλεγχο των προϋποθέσεων και επιτρέπεται έως τρεις φορές συνολικά.
Η διαδικασία γίνεται πλέον ηλεκτρονικά
Η αίτηση για προαιρετική ασφάλιση πραγματοποιείται πλέον ψηφιακά μέσω της πλατφόρμας του e-ΕΦΚΑ, χωρίς να απαιτείται φυσική παρουσία σε υπηρεσίες του φορέα.
Το σύστημα πραγματοποιεί αυτόματα τον έλεγχο των προϋποθέσεων και στη συνέχεια εκδίδεται ηλεκτρονικά η σχετική απόφαση ένταξης.
Οι εισφορές που προκύπτουν αναρτώνται στον ατομικό λογαριασμό του ασφαλισμένου και εξοφλούνται μέσω του τραπεζικού συστήματος ΔΙΑΣ με τη χρήση ειδικού κωδικού πληρωμής (RF).
Παράλληλα, οι ασφαλισμένοι έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθούν ηλεκτρονικά την πορεία της ασφάλισής τους. Μέσα από την ίδια πλατφόρμα μπορούν να βλέπουν:
-
την ημερομηνία έναρξης της προαιρετικής ασφάλισης
-
τυχόν διακοπές
-
τις πληρωμές εισφορών
-
καθώς και το ασφαλιστικό τους ιστορικό.
Γιατί πολλοί επιλέγουν την προαιρετική αυτασφάλιση
Για χιλιάδες ασφαλισμένους που βρίσκονται κοντά στην έξοδο από την αγορά εργασίας, η προαιρετική αυτασφάλιση αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία.
Με την επιλογή αυτή μπορούν:
-
να συμπληρώσουν τα απαραίτητα έτη για συνταξιοδότηση
-
να αυξήσουν τον συνολικό χρόνο ασφάλισης
-
ή να ενισχύσουν το ποσό της μελλοντικής σύνταξης.
Σε αρκετές περιπτώσεις, λίγοι επιπλέον μήνες ή χρόνια ασφάλισης μπορεί να κάνουν τη διαφορά τόσο στην ταχύτερη αποχώρηση από την εργασία όσο και στο ύψος της σύνταξης που θα καταβληθεί.
Για αυτόν τον λόγο, η προαιρετική συνέχιση ασφάλισης θεωρείται από πολλούς ένα σημαντικό «παράθυρο» για όσους θέλουν να οργανώσουν καλύτερα την έξοδό τους από την ενεργό επαγγελματική ζωή.
