Σε πλήρη εφαρμογή μπαίνει μέσα στους επόμενους μήνες το νέο ψηφιακό εργαλείο της ΑΑΔΕ και του υπουργείου Οικονομικών, το οποίο αλλάζει ριζικά τον τρόπο παρακολούθησης της ακίνητης περιουσίας στην Ελλάδα. Πρόκειται για το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), μια νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα που φιλοδοξεί να συγκεντρώσει για πρώτη φορά όλα τα δεδομένα που αφορούν τα ακίνητα των φορολογουμένων σε έναν ενιαίο ψηφιακό φάκελο.
Το νέο σύστημα αναμένεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως τα τέλη Ιουνίου και θεωρείται από τα πιο σημαντικά ψηφιακά έργα που προωθεί η φορολογική διοίκηση, καθώς θα δίνει τη δυνατότητα για άμεσες διασταυρώσεις στοιχείων, εντοπισμό αδήλωτων ακινήτων και αυστηρότερους ελέγχους σε κοινωνικά επιδόματα και αγροτικές επιδοτήσεις.
Έρχεται «σαφάρι» διασταυρώσεων για επιδόματα
Βασικός στόχος του νέου μητρώου είναι να περιοριστούν οι περιπτώσεις πολιτών που εμφανίζονται να πληρούν εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια για κοινωνικές ενισχύσεις, ενώ στην πραγματικότητα διαθέτουν μεγαλύτερη ακίνητη περιουσία από αυτή που δηλώνουν.
Μέσα από το ΜΙΔΑ, οι ελεγκτικές αρχές θα μπορούν να βλέπουν συγκεντρωμένα όλα τα στοιχεία που αφορούν ένα ακίνητο: επιφάνεια, τοποθεσία, είδος, χρήση, ιδιοκτησιακό καθεστώς και πραγματική αξιοποίηση.
Αυτό σημαίνει ότι οι δηλώσεις των πολιτών στο Ε9 και στον ΕΝΦΙΑ θα συγκρίνονται αυτόματα με δεδομένα από το Κτηματολόγιο, ψηφιακούς χάρτες, ακόμη και άλλες ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων του Δημοσίου.
Στο μικροσκόπιο μπαίνουν επιδόματα όπως:
- η επιστροφή ενοικίου,
- το στεγαστικό επίδομα,
- το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα,
- το επίδομα θέρμανσης,
- το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα,
- το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες εκτιμούν ότι μέσω των διασταυρώσεων θα αποκαλυφθούν περιπτώσεις ακινήτων που είτε δεν έχουν δηλωθεί καθόλου είτε εμφανίζονται με ανακριβή στοιχεία, επηρεάζοντας έτσι το δικαίωμα λήψης κρατικών ενισχύσεων.
Τι αλλάζει για κάθε ιδιοκτήτη ακινήτου
Το νέο ψηφιακό μητρώο δεν θα αφορά μόνο όσους λαμβάνουν επιδόματα. Σταδιακά θα δημιουργηθεί ένας πλήρης ηλεκτρονικός «χάρτης» της ακίνητης περιουσίας στη χώρα, στον οποίο θα αποτυπώνεται με ακρίβεια η εικόνα κάθε περιουσιακού στοιχείου.
Στο ΜΙΔΑ θα καταγράφονται:
- τα στοιχεία κάθε ακινήτου,
- η επιφάνειά του,
- η χρήση του,
- το αν είναι μισθωμένο ή κενό,
- αν αποτελεί κύρια ή δευτερεύουσα κατοικία,
- αν χρησιμοποιείται ως επαγγελματική έδρα,
- καθώς και τα στοιχεία ιδιοκτησίας και εκμετάλλευσης.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η σύνδεση του Αριθμού Ταυτότητας Ακινήτου (ΑΤΑΚ) με τον Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ), κάτι που επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να έχει ενιαία εικόνα για κάθε ακίνητο χωρίς «κενά» και αλληλοεπικαλύψεις.
Με αυτόν τον τρόπο, οι φορολογικές αρχές θα μπορούν να εντοπίζουν άμεσα αποκλίσεις μεταξύ των στοιχείων που δηλώνονται στις φορολογικές δηλώσεις και όσων εμφανίζονται στα επίσημα αρχεία του Κτηματολογίου.
Στο στόχαστρο και οι αγροτικές επιδοτήσεις
Μεγάλο βάρος αναμένεται να δοθεί και στον έλεγχο των αγροτικών ενισχύσεων, καθώς οι αρχές επιχειρούν να περιοριστούν φαινόμενα παράνομων επιδοτήσεων ή δηλώσεων εκτάσεων που δεν πληρούν τις προϋποθέσεις.
Το ΜΙΔΑ θα μπορεί να ελέγχει:
- τις επιλέξιμες αγροτικές εκτάσεις,
- το ιδιοκτησιακό καθεστώς,
- τις μισθώσεις αγροτεμαχίων,
- τις παραχωρημένες εκτάσεις,
- αλλά και τη γεωγραφική ταυτοποίηση των δηλωμένων αγρών.
Παράλληλα, ενεργοποιείται και νέος γεωχωρικός χάρτης που θα βασίζεται σε δορυφορικές εικόνες και τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης, με στόχο να εντοπίζονται με μεγαλύτερη ακρίβεια οι πραγματικές εκτάσεις που δικαιούνται επιδοτήσεις.
Οι διασταυρώσεις θα γίνονται αυτοματοποιημένα, περιορίζοντας τα περιθώρια λαθών αλλά και σκόπιμων παρατυπιών.
Νέο τοπίο και στον ΕΝΦΙΑ από το 2027
Το υπουργείο Οικονομικών σχεδιάζει να αξιοποιήσει το νέο σύστημα και στη διαδικασία χορήγησης εκπτώσεων ή απαλλαγών στον ΕΝΦΙΑ από το 2027 και μετά.
Μέσα από το ΜΙΔΑ θα πιστοποιείται αυτόματα ποια ακίνητα αποτελούν κύρια κατοικία, ιδιαίτερα σε μικρούς οικισμούς και παραμεθόριες περιοχές, όπου ισχύουν ειδικά φορολογικά προνόμια.
Στόχος είναι να περιοριστούν τα λάθη, να επιταχυνθούν οι διαδικασίες και να αποφεύγονται οι ψευδείς δηλώσεις που οδηγούν σε αδικαιολόγητες φοροαπαλλαγές.
Ψηφιακό «μάτι» πάνω σε όλη την ακίνητη περιουσία
Η δημιουργία του ΜΙΔΑ θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα βήματα ψηφιακού ελέγχου στην αγορά ακινήτων, καθώς για πρώτη φορά το Δημόσιο θα διαθέτει συγκεντρωμένη εικόνα για την ακίνητη περιουσία κάθε πολίτη.
Οι επόμενοι μήνες θεωρούνται κρίσιμοι, καθώς η πλήρης ενεργοποίηση της πλατφόρμας αναμένεται να φέρει μαζικές διασταυρώσεις στοιχείων και νέους ελέγχους, τόσο σε επιδόματα όσο και σε δηλωμένα ακίνητα.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η εποχή των «αόρατων» ακινήτων φαίνεται να φτάνει στο τέλος της.
