Ριζικές αλλαγές έρχονται στις αγροτικές ενισχύσεις, καθώς το μοντέλο πληρωμών που γνώριζαν μέχρι σήμερα χιλιάδες παραγωγοί αλλάζει οριστικά. Η κυβέρνηση προχωρά σε σταδιακή μεταφορά της διαχείρισης των πληρωμών από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, με στόχο –όπως ανακοινώθηκε– να επιταχυνθούν οι καταβολές, να περιοριστούν οι καθυστερήσεις και να μπουν αυστηρότερα φίλτρα ελέγχου για τις επιδοτήσεις.
Η νέα δομή παρουσιάστηκε επίσημα από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και τη διοίκηση της ΑΑΔΕ, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για περισσότερους από 600.000 αγρότες και κτηνοτρόφους που λαμβάνουν ενισχύσεις σε όλη τη χώρα.
Το συνολικό ποσό που προβλέπεται να διανεμηθεί μέσα στο 2026 φτάνει τα 2,231 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ το νέο σύστημα υπόσχεται μεγαλύτερη διαφάνεια, ηλεκτρονικές διασταυρώσεις σε πραγματικό χρόνο και περιορισμό των «παραθύρων» που επέτρεπαν αμφισβητούμενες πληρωμές.
«Κλείνει οριστικά η στρόφιγγα για τους επιτήδειους»
Το μήνυμα που δόθηκε από την πολιτική ηγεσία ήταν σαφές: οι αγροτικές ενισχύσεις θα κατευθύνονται αποκλειστικά στους πραγματικούς δικαιούχους.
Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης υπογράμμισε ότι το νέο μοντέλο προβλέπει στενή διασύνδεση με τις βάσεις δεδομένων της ΑΑΔΕ, γεγονός που θα επιτρέπει εντατικούς ελέγχους σε δηλώσεις, εκτάσεις, εισοδήματα και επιδοτήσεις.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, ο σχεδιασμός περιλαμβάνει:
- ψηφιακή παρακολούθηση όλων των αιτήσεων,
- αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις στοιχείων,
- περιορισμό των καθυστερήσεων,
- ταχύτερες εκκαθαρίσεις,
- ηλεκτρονικές διαδικασίες χωρίς μεσάζοντες,
- και νέο πλαίσιο ελέγχων για ύποπτες δηλώσεις.
Στο επίκεντρο μπαίνει και η νέα πλατφόρμα του ΟΣΔΕ 2026, η οποία αναμένεται να ενεργοποιηθεί μέσα στον Ιούνιο. Η φιλοσοφία του νέου συστήματος βασίζεται στην πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών, ώστε οι αιτήσεις να γίνονται πιο απλές και να μειωθεί η γραφειοκρατία που ταλαιπωρούσε για χρόνια τον αγροτικό κόσμο.
Οι πρώτες μεγάλες πληρωμές ξεκινούν από το πρώτο τετράμηνο
Το πρόγραμμα πληρωμών για το 2026 προβλέπει διαδοχικά κύματα ενισχύσεων από τις αρχές του έτους.
Για το διάστημα Ιανουαρίου – Απριλίου, οι συνολικές καταβολές αναμένεται να αγγίξουν τα 258,7 εκατ. ευρώ, με περίπου 165.700 δικαιούχους να βλέπουν χρήματα στους λογαριασμούς τους.
Οι πληρωμές αφορούν μεταξύ άλλων:
- Βασική Ενίσχυση,
- Αναδιανεμητική,
- Νέους Αγρότες,
- Συνδεδεμένες ενισχύσεις,
- Τομεακά προγράμματα,
- καθώς και την εξισωτική αποζημίωση.
Το οικονομικό επιτελείο θεωρεί κρίσιμο το πρώτο τετράμηνο, καθώς στόχος είναι να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των παραγωγών προς το νέο μοντέλο πληρωμών.
Μάιος και Ιούνιος φέρνουν τις πιο «βαριές» καταβολές
Ο Μάιος αναμένεται να αποτελέσει έναν από τους σημαντικότερους μήνες για τις ενισχύσεις, καθώς προβλέπεται νέο πακέτο πληρωμών σχεδόν 297 εκατ. ευρώ.
Το μεγαλύτερο μέρος αφορά τα Οικολογικά Σχήματα, όπου περίπου 160.000 δικαιούχοι αναμένεται να λάβουν περισσότερα από 295 εκατ. ευρώ συνολικά.
Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν και πληρωμές Συνδεδεμένων Ενισχύσεων για ειδικές κατηγορίες παραγωγών.
Ωστόσο, ο πραγματικά μεγάλος μήνας για τις αγροτικές πληρωμές θα είναι ο Ιούνιος.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, προβλέπεται να καταβληθούν περίπου 509,5 εκατ. ευρώ σε σχεδόν 478.000 δικαιούχους, κάτι που τον καθιστά τη μεγαλύτερη περίοδο πληρωμών του πρώτου εξαμήνου.
Οι ενισχύσεις θα αφορούν:
- Βιολογικές καλλιέργειες,
- Εξισωτική αποζημίωση,
- Δράσεις δάσωσης,
- Λιπασματοποίηση,
- Κομφούζιο,
- Ευζωία χοίρων,
- Βασική ενίσχυση,
- Αναδιανεμητική,
- Στήριξη νέων αγροτών,
- και ειδικά καθεστώτα ενίσχυσης.
Μέχρι το τέλος Ιουνίου, το συνολικό ποσό που αναμένεται να έχει διανεμηθεί θα ξεπεράσει το 1,065 δισ. ευρώ.
Τι πληρώνεται στο δεύτερο εξάμηνο
Οι πληρωμές συνεχίζονται και μετά το καλοκαίρι, με νέους γύρους ενισχύσεων για χιλιάδες παραγωγούς.
Τον Ιούλιο προβλέπονται πληρωμές άνω των 42 εκατ. ευρώ σε περισσότερους από 158.000 δικαιούχους, με επίκεντρο:
- Βιολογικά προγράμματα,
- Αγροπεριβαλλοντικές δράσεις,
- Σπάνιες φυλές,
- Συνδεδεμένα καθεστώτα,
- και ενισχύσεις εξισωτικής.
Τον Σεπτέμβριο θα ακολουθήσουν εκκρεμότητες παλαιότερων ετών, με πληρωμές για υπόλοιπα της Βασικής Ενίσχυσης του 2019.
Ένας ακόμη μεγάλος γύρος πληρωμών έχει προγραμματιστεί για τον Οκτώβριο, όταν θα διανεμηθούν περίπου 75,6 εκατ. ευρώ σε δεκάδες χιλιάδες δικαιούχους.
Σε αυτές τις καταβολές περιλαμβάνονται:
- Οικολογικά Σχήματα,
- Βιολογικά προγράμματα,
- Κομφούζιο,
- Σπάνιες φυλές,
- Συνδεδεμένες ενισχύσεις,
- Νέοι Αγρότες,
- και πρόσθετες βασικές ενισχύσεις.
Πάνω από 2,2 δισ. ευρώ στην αγορά
Το συνολικό πακέτο των αγροτικών επιδοτήσεων για το 2026 εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 2,231 δισ. ευρώ, με την κυβέρνηση να ποντάρει στο νέο μοντέλο για να περιορίσει τα προβλήματα που εμφανίζονταν τα προηγούμενα χρόνια στις πληρωμές.
Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς η επιτυχία της μετάβασης στην ΑΑΔΕ θα κρίνει όχι μόνο την ταχύτητα των πληρωμών αλλά και το κατά πόσο θα περιοριστούν τα φαινόμενα αδιαφάνειας και οι αμφισβητούμενες δηλώσεις που είχαν βρεθεί πολλές φορές στο επίκεντρο των ελέγχων.
