Αν και τα τελευταία χρόνια οι αλλαγές στο ασφαλιστικό έχουν φέρει τα πάνω κάτω για χιλιάδες εργαζόμενους, μια μεγάλη κατηγορία εξακολουθεί να διατηρεί προνόμια: οι γονείς ανηλίκων. Πρόκειται κυρίως για μητέρες – αλλά και για ορισμένους πατέρες – που είχαν κατοχυρώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης σε μικρότερες ηλικίες και σήμερα μπορούν ακόμη να αποχωρήσουν από την εργασία πολύ πριν τα γενικά όρια των 62 ετών.
Η πρόωρη έξοδος αφορά εργαζόμενους στο Δημόσιο, στα Ταμεία ΔΕΚΟ και Τραπεζών, αλλά και στο ΙΚΑ, οι οποίοι πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις που καθορίστηκαν με βάση τον νόμο 4336/2015.
️ Δημόσιο – Ταμεία ΔΕΚΟ & Τραπεζών: 25ετία και ανήλικο τέκνο
Οι γονείς ανηλίκων στο Δημόσιο – άνδρες και γυναίκες – καθώς και οι μητέρες ή χήροι πατέρες ασφαλισμένοι στα Ταμεία ΔΕΚΟ και Τραπεζών, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα εφόσον είχαν κατοχυρώσει το δικαίωμά τους πριν από τις αλλαγές.
Ανάλογα με το έτος που θεμελίωσαν δικαίωμα, ισχύουν διαφορετικά όρια:
-
Όσοι συμπλήρωσαν 25ετία το 2010 και είχαν ταυτόχρονα ανήλικο τέκνο, μπορούν να αποχωρήσουν αν είχαν γίνει 50 ετών έως το 2016 (δηλαδή γεννημένοι γύρω στο 1966).
Παράδειγμα: Μητέρα δημοτική υπάλληλος με 25ετία το 2010 και ανήλικο παιδί που έκλεισε τα 50 το 2014 έχει τη δυνατότητα να φύγει άμεσα. -
Όσοι συμπλήρωσαν 25ετία το 2011, με εξαγορά πλασματικών ετών εφόσον χρειάζεται, και είχαν ανήλικο τέκνο, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν αν έκλεισαν τα 52 έτη έως το 2016 (γεννημένοι περίπου το 1964).
Παράδειγμα: Πατέρας δημοτικός υπάλληλος γεννημένος τον Δεκέμβριο του 1964, με 25ετία το 2011, μπορεί να αποχωρήσει στα 56 έτη και 9 μήνες. -
Όσοι είχαν 25ετία το 2012 και ανήλικο τέκνο, κατοχυρώνουν το δικαίωμα εξόδου στα 55, εφόσον είχαν συμπληρώσει το όριο αυτό έως το 2018.
Παράδειγμα: Πατέρας με 25ετία το 2012 και ανήλικο παιδί που έκλεισε τα 55 το 2018 μπορεί να αποχωρήσει σε ηλικία περίπου 61 ετών το 2025.
Δημόσιο και ΔΕΚΟ – Τράπεζες: 20ετία με τρία ή περισσότερα παιδιά
Ιδιαίτερο καθεστώς ισχύει για τις τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες. Εδώ το πλεονέκτημα είναι ακόμη πιο σημαντικό, καθώς το δικαίωμα μπορεί να ασκηθεί χωρίς όριο ηλικίας για όσους το είχαν θεμελιώσει το 2010.
-
Τρίτεκνες μητέρες στο Δημόσιο ή σε ΔΕΚΟ – Τράπεζες με 20ετία το 2010 μπορούν να αποχωρήσουν εντός του 2024, ανεξάρτητα από ηλικία.
-
Όσοι είχαν 20ετία το 2011 και συμπλήρωσαν το 52ο έτος έως το 2016 διατηρούν το προνόμιο της πρόωρης συνταξιοδότησης.
-
Αντίστοιχα, όσοι θεμελίωσαν δικαίωμα το 2012 και έγιναν 55 ετών έως το 2018, μπορούν να αποχωρήσουν όταν φτάσουν περίπου στα 61.
Πολλοί δημόσιοι υπάλληλοι και μητέρες σε ΔΕΚΟ επιλέγουν να αξιοποιήσουν αυτή τη δυνατότητα, ιδίως αν έχουν εξαγοράσει πλασματικά έτη τέκνων για να συμπληρώσουν τον απαραίτητο χρόνο ασφάλισης.
ΙΚΑ και Ταμεία ΔΕΚΟ – Τραπεζών: 5.500 ένσημα και ανήλικο τέκνο
Οι γονείς ανηλίκων στον ιδιωτικό τομέα – κυρίως μητέρες, αλλά και χήροι πατέρες – που είχαν συμπληρώσει 5.500 ημέρες ασφάλισης και ταυτόχρονα ανήλικο τέκνο, εξακολουθούν να διατηρούν το δικαίωμα πρόωρης αποχώρησης και μετά την 1η Ιανουαρίου 2024.
Αναλυτικά:
-
Όσες μητέρες είχαν 5.500 ημέρες ασφάλισης το 2010, με ανήλικο παιδί, κατοχυρώνουν έξοδο στα 50 έτη (για μειωμένη) και 55 έτη (για πλήρη).
Παράδειγμα: Μισθωτή γεννημένη το 1966 που συμπλήρωσε 5.500 ένσημα το 2010 και έκλεισε τα 50 το 2016 μπορεί να φύγει άμεσα με μειωμένη σύνταξη στα 56 έτη και 9 μήνες. -
Όσες είχαν 5.500 ημέρες το 2011 και ανήλικο παιδί κατοχυρώνουν τα 52 έτη για μειωμένη σύνταξη, εφόσον είχαν συμπληρώσει την ηλικία αυτή έως το 2017.
Παράδειγμα: Εργαζόμενη γεννημένη το 1965 με εξαγορά σπουδών φτάνει το νέο όριο ηλικίας στα 58 έτη και 5 μήνες, δηλαδή μπορεί να φύγει εντός του 2024. -
Αντίστοιχα, όσες είχαν 5.500 ένσημα το 2012 κατοχυρώνουν τα 55 έτη για μειωμένη σύνταξη, εφόσον είχαν ανήλικο τέκνο και είχαν φτάσει το 55ο έτος έως το 2018.
Παράδειγμα: Μητέρα γεννημένη το 1963 που έκλεισε τα 55 το 2018 μπορεί να αποχωρήσει στα 61 έτη, δηλαδή μέσα στο 2024.
Τι να προσέξουν οι ενδιαφερόμενοι
Παρότι οι μεταβατικές διατάξεις του 2015 καθόρισαν αυστηρά όρια ηλικίας, οι γονείς ανηλίκων που είχαν κατοχυρώσει δικαίωμα διατηρούν σημαντικά περιθώρια πρόωρης εξόδου. Η σωστή αναγνώριση πλασματικών ετών (όπως στρατός, σπουδές ή τέκνα) μπορεί να κάνει τη διαφορά.
Είναι σημαντικό να εξεταστεί η ακριβής ημερομηνία συμπλήρωσης των ορίων (25ετίας ή 5.500 ημερών), γιατί ακόμη και μερικοί μήνες μπορούν να καθορίσουν ποιος «προλαβαίνει» την πρόωρη σύνταξη και ποιος όχι.
Ειδικοί της κοινωνικής ασφάλισης τονίζουν πως, παρά τις αλλαγές, όσοι είχαν κατοχυρώσει δικαιώματα έως το 2012 έχουν ακόμα την ευκαιρία να αποχωρήσουν με μειωμένη ή πλήρη σύνταξη πολύ νωρίτερα από το γενικό όριο των 62 ετών.
✅ Συνοψίζοντας:
-
Δημόσιο – 25ετία και ανήλικο: δυνατότητα εξόδου στα 50, 52 ή 55, ανάλογα με το έτος θεμελίωσης.
-
Τρίτεκνοι – 20ετία: αποχώρηση χωρίς όριο ηλικίας ή με όρια 52 και 55 ετών.
-
ΙΚΑ και ΔΕΚΟ/Τράπεζες – 5.500 ένσημα και ανήλικο: κατοχύρωση στα 50, 52 ή 55 έτη.
