Μια ανατρεπτική πρωτοβουλία που «ζυμώνεται» στα ψηφιακά εργαστήρια της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων αναμένεται να αλλάξει τα δεδομένα στον τρόπο είσπραξης του ΦΠΑ. Σύμφωνα με το μεταβαλλόμενο σχέδιο, κάθε φορά που εκτελείται μια ηλεκτρονική συναλλαγή (μέσω POS, IRIS ή web banking), ο φόρος προστιθέμενης αξίας θα βεβαιώνεται και θα αποδίδεται κατευθείαν στο δημόσιο ταμείο, χωρίς την υποχρέωση υποβολής μηνιαίων ή τριμηνιαίων δηλώσεων από τις επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες.
Η λογική πίσω από αυτή την κίνηση είναι απλή: κάθε ευρώ που παράγεται με ηλεκτρονικό τρόπο να «κλειδώνει» ψηφιακά και να κατευθύνεται στον κρατικό λογαριασμό την ίδια στιγμή. Με αυτόν τον τρόπο, η ΑΑΔΕ φιλοδοξεί να εκτοξεύσει το ποσοστό είσπραξης του ΦΠΑ και να στείλει μήνυμα… μηδενικής ανοχής στη φοροδιαφυγή. Στόχος είναι, αφενός να περιοριστούν τα κενά που αφήνουν οι παραδοσιακές δηλώσεις και, αφετέρου, να εξοικονομηθούν πόροι και χρόνος τόσο για το Δημόσιο όσο και για τις επιχειρήσεις.
Πιλοτική εφαρμογή και σταδιακή διάχυση
Το νέο σύστημα θα λάβει την «έγκριση» μέσα από μια πιλοτική φάση: επιλεγμένοι κλάδοι θα δοκιμαστούν πρώτοι, ώστε να εντοπιστούν πιθανά τεχνικά προβλήματα και να βελτιωθούν οι διαδικασίες. Μόλις ολοκληρωθούν με επιτυχία οι πρώτες δοκιμές, το μέτρο θα εφαρμοστεί καθολικά. Οι επιχειρήσεις δεν θα χρειάζεται να υποβάλλουν περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ, ενώ ταυτόχρονα θα έχουν τη δυνατότητα αυτόματου συμψηφισμού τυχόν πιστωτικών υπολοίπων. Για τις περιπτώσεις υπερέκπτωσης ΦΠΑ, η επιστροφή του ποσού θα γίνεται με ταχύτατους ρυθμούς, είτε μέσω συμψηφισμού σε επόμενες οφειλές είτε με απευθείας πίστωση στον τραπεζικό λογαριασμό.
Τεχνικές προκλήσεις και αλλαγές λογισμικών
Για να λειτουργήσει απρόσκοπτα το νέο «live» μοντέλο είσπραξης, απαιτείται βαθιά τεχνολογική αναβάθμιση. Ταμειακές μηχανές, φορολογικά μηχανήματα και ERP συστήματα θα πρέπει να ενσωματώσουν νέα πρωτόκολλα επικοινωνίας με τις πλατφόρμες της ΑΑΔΕ. Κάθε συναλλαγή θα διαχωρίζει αυτόματα την καθαρή αξία από τον ΦΠΑ, στέλνοντας ταυτόχρονα το σχετικό μήνυμα στο κεντρικό σύστημα. Οι πάροχοι λογισμικού ήδη σχεδιάζουν ενημερώσεις και API που θα συνδέουν σε πραγματικό χρόνο τα μηχανήματα των καταστημάτων με τα server της ΑΑΔΕ, ενώ δοκιμές αντοχής (stress tests) θα εξασφαλίσουν ότι το όλο σύστημα αντέχει σε περιόδους υψηλού φόρτου.
Απολογισμός 2024: Ο ΦΠΑ «βγήκε απ’ τα λαγούμια»
Τα πρόσφατα επίσημα στοιχεία της ΑΑΔΕ δείχνουν ότι, μέσα στο 2024, πάνω από 1.706 επιχειρήσεις υπέβαλαν μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ, παρά το γεγονός ότι πραγματοποιούσαν φορολογητέες συναλλαγές. Με τις παρεμβάσεις—όπως η σύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS και η εκμετάλλευση των δεδομένων της πλατφόρμας myDATA—καταγράφηκε αύξηση εισπράξεων που οδήγησε τα συνολικά φορολογικά έσοδα στα 71,3 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή υπερέβη το ετήσιο πλάνο κατά 6,3 δισεκατομμύρια. Παράλληλα, οι επιστροφές φόρων άγγιξαν τα 8 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας ότι η ψηφιακή διασταύρωση στοιχείων πιάνει τόπο.
Τα οφέλη δεν περιορίστηκαν στη ροή εσόδων. Το 2023, οι 1.706 επιχειρήσεις που αρχικά δήλωσαν μηδενικό ΦΠΑ αναγκάστηκαν, μετά από διασταύρωση με το myDATA, να υποβάλουν συμπληρωματικές δηλώσεις για 60,9 εκατομμύρια ευρώ. Αντίστοιχα, για το 2022, οι 999 επιχειρήσεις με μηδενικές δηλώσεις προσάρμοσαν τα στοιχεία τους, δηλώνοντας συνολικά 46,7 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, 1.423 νομικά πρόσωπα που δεν είχαν υποβάλει καμία δήλωση συμμορφώθηκαν εκ των υστέρων, καταβάλλοντας 14,8 εκατ. ευρώ σε ΦΠΑ.
Τι ζητούν λογιστές και φοροτεχνικοί
Παρά την ανακούφιση από την κατάργηση των τακτικών δηλώσεων, εγείρονται σημαντικά ερωτήματα στον χώρο της φοροτεχνίας. Πώς θα διαχειρίζονται οι επαγγελματίες τις περιπτώσεις πιστωτικού ΦΠΑ που προκύπτει χωρίς περιοδική δήλωση; Με ποιο χρονοδιάγραμμα θα εκτελούνται οι επιστροφές και πώς θα διασφαλίζεται η διαφάνεια των διαδικασιών; Η ΑΑΔΕ προγραμματίζει την έκδοση λεπτομερών οδηγιών και την ενεργοποίηση helpdesk για την υποστήριξη των λογιστικών γραφείων, ενώ αναμένεται να οργανωθούν webinar και εκπαιδευτικά σεμινάρια για τη σωστή εφαρμογή των νέων κανόνων.
Κοιτάζοντας μπροστά
Το εγχείρημα της ΑΑΔΕ αποτελεί σημείο καμπής στην ψηφιακή εξυπηρέτηση και τη φορολογική συμμόρφωση. Με την άμεση βεβαίωση και είσπραξη του ΦΠΑ κατά τη διάρκεια της συναλλαγής, οι καθυστερήσεις και τα «παραθυράκια» της νομοθεσίας θα περιοριστούν δραστικά. Η Ελλάδα, μέσα από αυτή τη μετάβαση, φιλοδοξεί να γίνει πιλότος ευρωπαϊκού προτύπου, στέλνοντας ηχηρό μήνυμα: ο φορολογικός νόμος μπορεί πλέον να εφαρμόζεται σε πραγματικό χρόνο, με ένα μόνο κλικ!
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
