Η υπόθεση των αναδρομικών για τις συντάξεις, που ξεκίνησε ως μια προσπάθεια απόδοσης δικαιοσύνης, έχει καταλήξει να θυμίζει έναν μαραθώνιο γεμάτο αβεβαιότητες, ασάφειες και απογοητεύσεις. Οι συνταξιούχοι που υπέστησαν περικοπές μεταξύ Ιουνίου 2015 και Μαΐου 2016 βιώνουν μια συνεχή ταλαιπωρία, εγκλωβισμένοι σε ένα δαιδαλώδες σύστημα γραφειοκρατίας και νομικών τεχνικών.
Η απόφαση που αφήνει πολλούς απ’ έξω
Παρά τις ευνοϊκές αποφάσεις που έχουν εκδοθεί στο παρελθόν, η καταβολή των αναδρομικών παραμένει μακρινός στόχος. Μόνο περίπου 370.000 συνταξιούχοι –όσοι είχαν ασκήσει αγωγές μέχρι τις 21 Ιουλίου 2020– αναμένεται να δουν χρήματα σε βάθος τριετίας. Αντιθέτως, περισσότεροι από 900.000 δικαιούχοι αποκλείονται, λόγω μιας προθεσμίας που είτε δεν γνώριζαν είτε δεν μπορούσαν να αξιοποιήσουν.
Η στάση της πολιτείας και το δημοσιονομικό κόστος
Η κυβέρνηση έχει καταστήσει σαφές πως δεν θα προχωρήσει σε καθολική επιστροφή των χρημάτων, επικαλούμενη τον υπέρογκο δημοσιονομικό αντίκτυπο – ποσό που εκτιμάται στα 2 δισ. ευρώ. Η επιλογή αυτή, όμως, οδηγεί σε μια ανεπίσημη αλλά καθιερωμένη ανισότητα, όπου το κριτήριο δεν είναι η πραγματική ανάγκη αλλά η έγκαιρη νομική αντίδραση.
Η απόφαση του Ανώτατου Ειδικού Δικαστηρίου
Η πρόσφατη ετυμηγορία του Ανώτατου Ειδικού Δικαστηρίου χαρακτηρίστηκε από πολλούς ως μια θετική εξέλιξη, καθώς επιτρέπει την επανεκκίνηση δικαστικών διεκδικήσεων. Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή περιορίζεται μόνο σε όσους είχαν ήδη κινηθεί νομικά, αφήνοντας τους υπόλοιπους χωρίς καμία δυνατότητα αποκατάστασης – η αξίωση τους θεωρείται πλέον παραγεγραμμένη.
Οι αγώνες των συνταξιούχων συνεχίζονται
Η Ανώτατη Γενική Συνομοσπονδία Συνταξιούχων Ελλάδος (ΑΓΣΣΕ) διατυπώνει έντονα την αγανάκτηση του συνταξιουχικού κόσμου. Δέκα χρόνια διεκδικήσεων και νομικών μαχών καταλήγουν να μηδενίζονται, καθώς το κόστος πρόσβασης στη δικαιοσύνη γίνεται απαγορευτικό και το κράτος φαίνεται να αδιαφορεί για τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών.
Όταν η δικαιοσύνη γίνεται προνόμιο
Μόνο ένα μικρό ποσοστό –ένας στους επτά συνταξιούχους– έχει τη δυνατότητα να ακολουθήσει τη νομική οδό. Οι υπόλοιποι αποκλείονται, όχι επειδή δεν δικαιούνται τα χρήματα, αλλά επειδή δεν έχουν τους πόρους, την ενημέρωση ή τη στήριξη να το κάνουν. Έτσι, η αδικία γίνεται πλέον θεσμοθετημένη και η άνιση μεταχείριση βαφτίζεται ‘νόμιμη’.
Ένα ζήτημα ηθικής και κοινωνικής συνοχής
Το πρόβλημα ξεπερνά τις δικαστικές αίθουσες. Όταν οι πιο ευάλωτοι πολίτες μένουν χωρίς υποστήριξη, τότε τίθεται υπό αμφισβήτηση η ίδια η έννοια της κοινωνικής προστασίας. Σε μια περίοδο που οι συντάξεις δεν επαρκούν και οι τιμές καλπάζουν, η μη επιστροφή των αναδρομικών δεν είναι απλώς άδικη – είναι κοινωνικά ανάλγητη και ηθικά απαράδεκτη.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
