Η κυβέρνηση βάζει μπροστά έναν αγώνα ταχύτητας για να επιστρέψει στους συνταξιούχους τα πολυπόθητα αναδρομικά, επιστρατεύοντας έναν νέο μηχανισμό που υπόσχεται επιτάχυνση της απονομής δικαιοσύνης και των πληρωμών. Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι όλα θα έχουν ολοκληρωθεί έως το 2026, βάζοντας τέλος σε μια πολυετή εκκρεμότητα. Σχεδόν 400.000 συνταξιούχοι, οι οποίοι είχαν καταθέσει αγωγές πριν από τον Ιούλιο του 2020, μπαίνουν τώρα στην τελική ευθεία για να δουν σημαντικά ποσά να επιστρέφονται στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.
Τα αναδρομικά καλύπτουν μειώσεις επικουρικών συντάξεων που φτάνουν τα 4.527 ευρώ, καθώς και επιστροφές Δώρων κύριων συντάξεων που αγγίζουν τα 800 ευρώ. Νέες αποφάσεις της Δικαιοσύνης έρχονται να ενισχύσουν περαιτέρω τις διεκδικήσεις, δικαιώνοντας χιλιάδες συνταξιούχους.
Η καταιγίδα αποφάσεων ξεκινά
Η απόφαση του Ανώτατου Ειδικού Δικαστηρίου αποτέλεσε σημείο καμπής, επιβεβαιώνοντας ότι οι περικοπές ήταν αντισυνταγματικές. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να ξεμπλοκάρουν μαζικά οι υποθέσεις που «πάγωναν» επί χρόνια στα Πρωτοδικεία. Ήδη, η δικαστική μηχανή βγάζει αποφάσεις υπέρ των συνταξιούχων, με ενδεικτικά παραδείγματα:
– Απόφαση του 31ου Πρωτοδικείου Αθηνών επιδίκασε έως 1.776 ευρώ σε αγωγή συνταξιούχων του ΤΕΑΔΥ για τις επικουρικές τους.
– Το 24ο Πρωτοδικείο επικύρωσε επιστροφή 800 ευρώ για συνταξιούχους του ΤΣΜΕΔΕ από τα Δώρα κύριων συντάξεων.
– Το Εφετείο Αθηνών δικαίωσε συνταξιούχους της ΔΕΗ, ανατρέποντας προηγούμενη αρνητική απόφαση και αποδίδοντας 1.600 ευρώ.
Σχέδιο blitz για πληρωμές-εξπρές
Η κυβέρνηση σε συνεργασία με το υπουργείο Δικαιοσύνης και τον ΕΦΚΑ εφαρμόζει ένα σχέδιο-επιχείρηση με στόχο την πλήρη εκκαθάριση των εκκρεμών υποθέσεων έως τον Μάρτιο του 2026. Μάλιστα, έχει ανατεθεί σε ιδιωτική εταιρεία η επεξεργασία όλων των φακέλων, ώστε η διαδικασία να γίνεται με fast track ρυθμούς.
Τα οφέλη της νέας διαδικασίας περιλαμβάνουν:
– Συντομευμένη εκδίκαση υποθέσεων.
– Άμεση επιστροφή χρημάτων χωρίς τις συνήθεις πολυετείς καθυστερήσεις.
– Άρση του «παγώματος» χιλιάδων αγωγών που είχαν κολλήσει λόγω ελλιπών γνωμοδοτήσεων του ΕΦΚΑ.
Ποιοι δικαιούνται επιστροφές και ποιοι όχι
Αναδρομικά θα λάβουν όσοι κατέθεσαν αγωγές έως 31 Ιουλίου 2020, διεκδικώντας ποσά για τις περικοπές 11 μηνών (Ιούνιος 2015 – Μάιος 2016) σε κύριες και επικουρικές συντάξεις, αλλά και για την κατάργηση των Δώρων.
Επιπλέον, συνταξιούχοι του Δημοσίου με κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ και με αγωγές που αφορούσαν κρατήσεις ΕΑΣ έως το 2020, δικαιούνται αναδρομικά για περίοδο 23 μηνών (Φεβρουάριος 2017 – Δεκέμβριος 2018).
Αντίθετα, όσοι προσέφυγαν μετά τον Ιούλιο του 2020 ή κατέθεσαν αγωγές για κρατήσεις ΕΑΣ μετά το 2021 θεωρούνται «χαμένοι», καθώς οι υποθέσεις τους απορρίπτονται με συνοπτικές διαδικασίες.
Τι γίνεται με όσους δεν έκαναν αγωγές;
Η κατάσταση είναι ασαφής για τους συνταξιούχους που δεν προσέφυγαν στα δικαστήρια. Αν και τους είχαν διαβεβαιώσει ότι δεν χρειάζεται δικαστική διεκδίκηση, πλέον φαίνεται ότι αυτοί μένουν εκτός των πληρωμών. Ωστόσο, εξετάζεται η πιθανότητα να τους δοθεί ένα εφάπαξ ποσό 500-600 ευρώ, με ανακοινώσεις να αναμένονται το φθινόπωρο του 2025.
Γιατί οι αποφάσεις άργησαν τόσο;
Η καθυστέρηση οφείλεται κυρίως στη στάση του ΕΦΚΑ, ο οποίος δεν έστελνε εγκαίρως τις απαραίτητες γνωμοδοτήσεις, οδηγώντας σε συνεχείς αναβολές των υποθέσεων. Με τη νέα ταχεία διαδικασία, κάθε φάκελος θα είναι πλήρης και έτοιμος για άμεση εκδίκαση.
Τα ποσά των επιστροφών
Τα αναδρομικά ποικίλλουν ανάλογα με το Ταμείο και τις περικοπές που επιβλήθηκαν:
– ΙΚΑ – ΕΤΕΑΜ: έως 2.275 €
– ΔΕΚΟ – Τράπεζες: έως 4.527 €
– Δημόσιο: έως 1.661 € (χωρίς Δώρα)
– ΝΑΤ – ΚΕΑΝ: έως 2.014 €
– Άλλα Ταμεία (δικηγόροι, ΕΡΤ κ.ά.): έως 2.134 €
Η κυβέρνηση επιχειρεί μια συντονισμένη «εκκαθάριση-εξπρές» ώστε να επιστρέψει δεκάδες εκατομμύρια ευρώ στους δικαιούχους. Το ζήτημα, όμως, παραμένει για όσους δεν πρόλαβαν να καταθέσουν αγωγές ή παραπλανήθηκαν από δηλώσεις, με το ερώτημα αν θα υπάρξει κάποια δικαίωση για αυτούς. Μέχρι το 2026 αναμένεται να έχει κλείσει το μεγαλύτερο μέρος των υποθέσεων.
