Ακούγεται όλο και συχνότερα το τελευταίο διάστημα ένα επιχείρημα για τις αναπλάσεις του Αργοστολίου: ότι μεγαλώνουν τα πεζοδρόμια, μειώνουν τον χώρο των αυτοκινήτων, δυσκολεύουν τη στάθμευση, προκαλούν κυκλοφοριακό και – τελικά – δεν ωφελούν ούτε τον δημότη ούτε τον επαγγελματία.
Προσωπικά θεωρώ ότι πρόκειται σε μεγάλο βαθμό για ένα πολιτικάντικο επιχείρημα, γιατί παίρνει ένα πραγματικό πρόβλημα –την ταλαιπωρία που προκαλεί ένα εργοτάξιο ή τη χρόνια έλλειψη ολοκληρωμένης πολιτικής στάθμευσης– και το χρησιμοποιεί για να απορρίψει μία εντελώς διαφορετική συζήτηση:
τι πόλη θέλουμε να είναι το Αργοστόλι τα επόμενα 20 χρόνια;
Και αν η απάντηση είναι «μία πόλη όπου κάθε διαθέσιμο τετραγωνικό πρέπει να χωρά αυτοκίνητο», τότε πράγματι οι αναπλάσεις είναι λάθος.
Αν όμως θέλουμε μία σύγχρονη, ασφαλή, εμπορική και τουριστικά ελκυστική πόλη, τότε τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά.
Να ξεκινήσουμε από το αυτονόητο: η Σιτεμπόρων ταλαιπώρησε κόσμο
Δεν υπάρχει λόγος να ωραιοποιούμε την πραγματικότητα.
Η ανάπλαση της Σιτεμπόρων καθυστέρησε σημαντικά και δημιούργησε σοβαρή αναστάτωση. Τον Φεβρουάριο του 2026 επαγγελματίες του δρόμου προσέφυγαν ακόμη και στην Εισαγγελία, υποστηρίζοντας ότι η πρόσβαση στα καταστήματα και ο εφοδιασμός τους είχαν δυσκολέψει δραματικά και ότι υπέστησαν σημαντική οικονομική ζημιά.
Αυτό είναι πραγματικό γεγονός και πρέπει να το αναγνωρίσουμε.
Η διοίκηση ενός έργου κρίνεται και από το χρονοδιάγραμμα, τον συντονισμό του εργολάβου και τη δυνατότητα να διατηρεί στοιχειωδώς λειτουργική την εμπορική ζωή.
Αλλά από εδώ μέχρι το συμπέρασμα ότι η ίδια η ανάπλαση είναι κακή επειδή το εργοτάξιο προκάλεσε προβλήματα, υπάρχει τεράστια απόσταση.
Με αυτή τη λογική δεν θα έπρεπε να κατασκευάζεται κανένα μεγάλο έργο μέσα σε πόλη.
Η Σιτεμπόρων σήμερα δεν είναι η Σιτεμπόρων του εργοταξίου
Μέχρι το καλοκαίρι η εικόνα είχε ήδη μεταβληθεί. Τον Ιούλιο φυτεύτηκαν φτελιές και πλατάνια, με τον συνολικό σχεδιαζόμενο αριθμό δέντρων στον ιστορικό εμπορικό δρόμο να ξεπερνά τα 40.
Μπορούμε –και πρέπει– να συζητήσουμε αν επιλέχθηκαν τα σωστά είδη δέντρων, αν χρειάζεται περισσότερη σκιά και αν υπάρχουν τεχνικές λεπτομέρειες που μπορούσαν να γίνουν καλύτερα. Έχει ήδη διατυπωθεί δημόσια σχετική κριτική.
Αυτό όμως είναι κριτική βελτίωσης του έργου.
Δεν είναι επιχείρημα υπέρ της επιστροφής σε στενά πεζοδρόμια και περισσότερο χώρο για παρκαρισμένα αυτοκίνητα.
Οι αναπλάσεις δεν είναι μία Σιτεμπόρων
Και εδώ επίσης γίνεται μία συστηματική παρανόηση.
Το πρόγραμμα του Δήμου δεν αφορά έναν δρόμο.
Η πράξη «Ανάπλαση και αναβάθμιση δικτύου πλατειών, πεζοδρόμων και Κεντρικής Αγοράς πόλεως Αργοστολίου», μέσω του «Αντώνης Τρίτσης», αφορά ένα πολύ ευρύτερο δίκτυο παρεμβάσεων σε δημόσιους χώρους της πόλης.
Παράλληλα, η σύμβαση των «Παρεμβάσεων Στρατηγικής Ανάπλασης» περιλαμβάνει τη Σιτεμπόρων αλλά και την ανάπλαση του παραλιακού πεζοδρομίου της Αντώνη Τρίτση.
Στο ίδιο συνολικό μοντέλο κινούνται οι παρεμβάσεις σε μικρότερους δρόμους και πλατείες, στην Αντίνοου, στην Πολύφημου και σε κοινόχρηστους χώρους.
Η κατεύθυνση είναι εμφανής:
περισσότερος χώρος στον άνθρωπο και λιγότερη αποκλειστική κυριαρχία του ΙΧ.
«Και πού θα παρκάρουμε;» – Το σωστό ερώτημα, λάθος συμπέρασμα
Το πρόβλημα της στάθμευσης είναι απολύτως πραγματικό.
Μάλιστα, ήδη από την έναρξη παλαιότερων φάσεων των αναπλάσεων είχε επισημανθεί δημόσια ότι η μετατροπή δρόμων σε ήπιας κυκλοφορίας και η μείωση θέσεων στάθμευσης δημιουργούσε ανησυχία χωρίς παράλληλη επαρκή συζήτηση για νέους χώρους parking.
Άρα η απάντηση δεν είναι «δεν υπάρχει πρόβλημα».
Υπάρχει.
Αλλά η λύση δεν μπορεί να είναι να κάνουμε κάθε δρόμο parking.
Μία σύγχρονη πόλη οργανώνει περιφερειακή στάθμευση, ελεγχόμενη στάθμευση, καλύτερη τροφοδοσία καταστημάτων, ταξί, αστική συγκοινωνία και σύντομες διαδρομές πεζή.
Το αυτοκίνητο πρέπει να φτάνει στην πόλη. Δεν είναι απαραίτητο να φτάνει μέχρι την πόρτα κάθε καταστήματος.
Το επιχείρημα ότι «ο πεζός δεν ψωνίζει» είναι ανάποδο
Η διεθνής εμπειρία του αστικού σχεδιασμού δεν αντιμετωπίζει τη walkability ως πολυτέλεια. Η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθεί ασφαλή, προσβάσιμα και συμπεριληπτικά συστήματα αστικής κινητικότητας, ενώ η σχετική βιβλιογραφία συνδέει τις καλύτερες συνθήκες πεζής μετακίνησης με μεγαλύτερη χρήση των κέντρων πόλεων και ενίσχυση του λιανεμπορίου.
Και είναι απολύτως λογικό.
Ο οδηγός περνάει από έναν δρόμο.
Ο πεζός μένει στον δρόμο.
Κοιτάζει βιτρίνες. Πίνει καφέ. Σταματά σε κατάστημα. Κάνει βόλτα. Επιστρέφει.
Η εμπορική πόλη δεν χρειάζεται μόνο traffic.
Χρειάζεται footfall.
Το Αργοστόλι έχει και ένα τεράστιο πλεονέκτημα: είναι μικρή πόλη
Δεν μιλάμε για Αθήνα.
Οι περισσότερες βασικές λειτουργίες του κέντρου βρίσκονται σε αποστάσεις που μπορούν να περπατηθούν μέσα σε λίγα λεπτά.
Αυτό αποτελεί ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.
Ένα Αργοστόλι με συνεχόμενα, ασφαλή και φαρδιά πεζοδρόμια, σκιά, πλατείες, καθιστικά, προσβάσεις για άτομα με αναπηρία και καλύτερη σύνδεση παραλιακής–εμπορικού κέντρου μπορεί να γίνει μία πόλη όπου ο επισκέπτης αφήνει το αυτοκίνητό του και κινείται άνετα.
Η βελτίωση της πεζής προσβασιμότητας αποτελεί βασικό εργαλείο για περισσότερο ζωντανές και λειτουργικές πόλεις.
Και η οδική ασφάλεια δεν μπορεί να είναι δεύτερη προτεραιότητα
Ένα ακόμη λάθος στη συζήτηση είναι ότι συχνά βλέπουμε κάθε μέτρο του οδοστρώματος που «χάνει» το ΙΧ ως ζημία.
Δεν είναι έτσι.
Φαρδύτερο πεζοδρόμιο σημαίνει ασφαλέστερη μετακίνηση ηλικιωμένου, παιδιού με γονέα, ανθρώπου σε αναπηρικό αμαξίδιο και τουρίστα που δεν γνωρίζει την πόλη.
Ζώνες ήπιας κυκλοφορίας σημαίνουν μικρότερες ταχύτητες και μεγαλύτερη συμβατότητα ανάμεσα σε αυτοκίνητο και πεζό.
Αυτά δεν είναι διακοσμητικά στοιχεία.
Είναι η ίδια η λειτουργία μιας σύγχρονης πόλης.
Όμως υπάρχει μία υποχρέωση της Δημοτικής Αρχής
Το γεγονός ότι θεωρώ σωστή τη φιλοσοφία των αναπλάσεων δεν σημαίνει λευκή επιταγή.
Ακριβώς το αντίθετο.
Όσο πιο φιλόδοξο είναι το σχέδιο, τόσο μεγαλύτερη είναι η υποχρέωση για σωστό χρονοδιάγραμμα, ποιοτική κατασκευή, περισσότερα μεγάλα δέντρα και σκιά, αποτελεσματική απορροή ομβρίων, πραγματική προσβασιμότητα και – κυρίως – σοβαρό σχέδιο στάθμευσης και κυκλοφορίας.
Οι καθυστερήσεις της Σιτεμπόρων δεν πρέπει να επαναληφθούν.
Η κριτική για ανεπαρκή σκίαση σε δημόσιους χώρους είναι επίσης βάσιμη και πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη.
Το πραγματικό πολιτικάντικο επιχείρημα
Αυτό όμως που δεν μπορώ να δεχθώ είναι ότι επειδή μειώνονται μερικές θέσεις στάθμευσης, μία ανάπλαση «δεν ωφελεί τον επαγγελματία».
Ο επαγγελματίας ωφελείται από μία πόλη στην οποία ο κόσμος θέλει να περπατήσει και να παραμείνει.
Ο δημότης ωφελείται από μία πόλη όπου μπορεί να περπατήσει με ασφάλεια.
Ο τουρισμός ωφελείται από μία πόλη που δεν μοιάζει με απέραντο χώρο στάθμευσης.
Και το Αργοστόλι ωφελείται όταν δημιουργεί δημόσιο χώρο που θα χρησιμοποιείται για δεκαετίες.
Άρα η συζήτηση δεν πρέπει να είναι «πεζοδρόμιο ή αυτοκίνητο».
Πρέπει να είναι πώς θα συνδυάσουμε μία ανθρώπινη πόλη με οργανωμένη κυκλοφορία και στάθμευση.
Αυτό είναι το δύσκολο.
Το εύκολο είναι να στέκεσαι απέναντι σε ένα εργοτάξιο, να δείχνεις την κίνηση και να λες:
«Βλέπετε; Οι αναπλάσεις φταίνε».
Αυτό μπορεί να παράγει πολιτικό θόρυβο.
Δεν παράγει όμως καλύτερη πόλη.
