Ο Ανδρέας Λοβέρδος εξαπέλυσε επίθεση στον Αλέξη Τσίπρα, κάνοντας λόγο για «κατήφορο» και υποστηρίζοντας ότι ο πρώην πρωθυπουργός είπε για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου πράγματα που «δεν τα λένε ούτε οι Τούρκοι». Πίσω όμως από τους βαρείς χαρακτηρισμούς παραμένει ένα κρίσιμο ερώτημα: Γιατί η Γαλλία έκρινε σκόπιμο να ενημερώσει επισήμως την Τουρκία για τις έρευνες;
Πολλοί χαρακτηρισμοί, ελάχιστες απαντήσεις
Ο Ανδρέας Λοβέρδος επέλεξε να επιτεθεί στον Αλέξη Τσίπρα με ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα.
«Ο κατήφορος ξεκίνησε από τον Α. Τσίπρα που μίλησε για φιάσκο», υποστήριξε, προσθέτοντας ότι ο πρώην πρωθυπουργός είπε πράγματα που δεν λένε ούτε οι Τούρκοι.
Δεν περιορίστηκε μάλιστα στην κριτική για το καλώδιο, αλλά συνέδεσε τις πολιτικές τοποθετήσεις με τα δημοσκοπικά ποσοστά.
Ας δούμε, όμως, τι πραγματικά προκύπτει από αυτή την επιχειρηματολογία.
Ο κ. Λοβέρδος χαρακτηρίζει «κατήφορο» την κριτική του πολιτικού του αντιπάλου.
Επικαλείται τους Τούρκους για να υπογραμμίσει πόσο λανθασμένες θεωρεί τις δηλώσεις του.
Και χρησιμοποιεί τα ποσοστά ως πρόσθετο πολιτικό επιχείρημα.
Αλλά πού βρίσκεται η απάντηση στο πραγματικό ζήτημα;
Γιατί ενημερώθηκε η Άγκυρα;
Τι ακριβώς περιλάμβανε η γαλλική ρηματική διακοίνωση;
Και τι σημαίνει αυτή η διπλωματική κίνηση για τις έρευνες και την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου;
Αυτά είναι τα ερωτήματα που αξίζουν ουσιαστική συζήτηση.
«Ούτε οι Τούρκοι δεν τα λένε αυτά» – Ποια ακριβώς ελληνική θέση αμφισβητήθηκε;
Η φράση του Ανδρέα Λοβέρδου δεν είναι μια απλή πολιτική διαφωνία.
Είναι ένας βαρύς παραλληλισμός που δημιουργεί την εντύπωση ότι η κριτική του Αλέξη Τσίπρα κινείται πέρα ακόμη και από την τουρκική επιχειρηματολογία.
Εάν υπάρχει τέτοια ταύτιση, πρέπει να παρουσιαστεί συγκεκριμένα.
Ποια δήλωση του Τσίπρα αναγνωρίζει τουρκικά δικαιώματα εκεί όπου η Ελλάδα δεν τα αναγνωρίζει;
Ποια θέση του υιοθετεί το τουρκολυβικό μνημόνιο;
Ποιο ελληνικό δικαίωμα αμφισβήτησε;
Στο συγκεκριμένο απόσπασμα των δηλώσεων του κ. Λοβέρδου δεν παρατίθεται κάποιο τέτοιο στοιχείο.
Αντί για συγκεκριμένη αντιπαραβολή θέσεων, έχουμε έναν χαρακτηρισμό με ισχυρό πολιτικό φορτίο.
Και εδώ βρίσκεται το πρόβλημα.
Η αμφισβήτηση των κυβερνητικών χειρισμών δεν αποτελεί απόδειξη ταύτισης με τις διεκδικήσεις της Τουρκίας.
Ούτε η χρήση της λέξης «φιάσκο» αποδεικνύει από μόνη της ότι κάποιος υιοθετεί τις θέσεις της Άγκυρας.
Αν ο κ. Λοβέρδος θεωρεί τον χαρακτηρισμό άδικο, οφείλει να εξηγήσει γιατί.
Όχι να υποκαθιστά την απάντηση με υπαινιγμούς.
Κύριε Λοβέρδο, γιατί η Γαλλία ενημέρωσε την Τουρκία;
Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο.
Η Γαλλία απέστειλε ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία σχετικά με τις ερευνητικές δραστηριότητες για την ηλεκτρική διασύνδεση.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει διευκρινίσει ότι δεν ζητήθηκε άδεια από την Άγκυρα και ότι η ενημέρωση δεν συνιστά αναγνώριση τουρκικής δικαιοδοσίας.
Αυτή η διάκριση είναι ουσιαστική.
Η ενημέρωση δεν ισοδυναμεί αυτομάτως με αίτημα άδειας.
Ωστόσο, παραμένει απολύτως θεμιτό να εξεταστεί γιατί επιλέχθηκε αυτή η διπλωματική ενέργεια.
Έγινε αποκλειστικά για λόγους ασφαλείας;
Αποσκοπούσε στην αποφυγή πιθανής έντασης;
Συνδέθηκε με την ανάγκη προστασίας του ερευνητικού πλοίου;
Ποιες ακριβώς διατυπώσεις χρησιμοποιήθηκαν;
Και πώς διασφαλίζεται ότι η Τουρκία δεν θα επιχειρήσει να αξιοποιήσει πολιτικά τη συγκεκριμένη επικοινωνία;
Αυτές είναι ερωτήσεις που αφορούν τη διαχείριση ενός σημαντικού ενεργειακού και γεωπολιτικού έργου. Δεν είναι «τουρκική προπαγάνδα».
Η γαλλική πλευρά φέρεται να χαρακτήρισε την ενημέρωση μη υποχρεωτική διπλωματική κίνηση.
Αυτό αποτελεί στοιχείο που πρέπει να συνεκτιμηθεί.
Αλλά η ουσιαστική συζήτηση δεν εξαντλείται στο εάν υπήρχε νομική υποχρέωση ενημέρωσης.
Αφορά επίσης τους λόγους, τις επιδιώξεις και τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης επιλογής.
Η εξωτερική πολιτική δεν μπορεί να συζητείται με όρους πατριωτικών πιστοποιητικών
Ο κ. Λοβέρδος έχει κάθε δικαίωμα να υπερασπίζεται την κυβερνητική πολιτική.
Έχει επίσης κάθε δικαίωμα να διαφωνεί με τον Αλέξη Τσίπρα.
Αλλά όταν η συζήτηση αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η πολιτική αντιπαράθεση χρειάζεται ιδιαίτερη ακρίβεια.
Το επιχείρημα «ούτε οι Τούρκοι δεν τα λένε αυτά» μεταφέρει τη συζήτηση από την αξιολόγηση των κυβερνητικών αποφάσεων στην αμφισβήτηση της στάσης του πολιτικού αντιπάλου απέναντι στα εθνικά συμφέροντα.
Χωρίς συγκεκριμένη τεκμηρίωση, μια τέτοια σύγκριση δεν βοηθά να κατανοήσουμε τι πραγματικά συνέβη.
Αντίθετα, απομακρύνει τη συζήτηση από τα πραγματικά δεδομένα.
Στην εξωτερική πολιτική δεν χρειάζονται πιστοποιητικά πατριωτισμού. Χρειάζονται σαφείς θέσεις, τεκμηριωμένες απαντήσεις και αποτελεσματικοί χειρισμοί.
Και αυτό ισχύει για όλους.
Τόσο για εκείνους που ασκούν κριτική όσο και για εκείνους που υπερασπίζονται την κυβέρνηση.
Ο «κατήφορος» και τα ποσοστά: Τι σχέση έχουν με το καλώδιο;
Ο Ανδρέας Λοβέρδος συνέδεσε την κριτική του Αλέξη Τσίπρα με τα ποσοστά του πολιτικού του χώρου.
Αλλά ποια είναι η σχέση των δημοσκοπικών ποσοστών με τη νομιμότητα ή τη διπλωματική σημασία μιας ρηματικής διακοίνωσης;
Καμία άμεση.
Ένα πολιτικό κόμμα μπορεί να έχει υψηλή ή χαμηλή δημοσκοπική επιρροή.
Αυτό δεν καθιστά αυτομάτως σωστές ή λανθασμένες τις θέσεις του για την εξωτερική πολιτική.
Οι θέσεις κρίνονται από το περιεχόμενό τους.
Από τα πραγματικά γεγονότα.
Από το διεθνές δίκαιο.
Και από τα αποτελέσματα των κυβερνητικών χειρισμών.
Το ίδιο ισχύει και για το αίτημα εκλογών.
Η προσφυγή στις κάλπες αποτελεί θεμιτό αίτημα στο πλαίσιο της δημοκρατικής αντιπαράθεσης.
Η κυβέρνηση μπορεί να το απορρίπτει.
Αλλά δεν αρκεί να χαρακτηρίζεται πολιτικός «κατήφορος» για να αντικρουστεί.
Το καλώδιο δεν χρειάζεται πανηγυρισμούς – Χρειάζεται αποτελέσματα
Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου είναι έργο με σημαντική ενεργειακή και γεωπολιτική διάσταση.
Η πραγματοποίηση των ερευνών και η ασφαλής εξέλιξή τους αποτελούν ουσιαστικά βήματα.
Όμως η ολοκλήρωση του έργου παραμένει ο τελικός στόχος.
Η Τουρκία εξακολουθεί να προβάλλει διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ελληνική πλευρά εξακολουθεί να απορρίπτει τις τουρκικές αξιώσεις.
Και οι διπλωματικές κινήσεις τρίτων κρατών πρέπει να αξιολογούνται με βάση το πραγματικό περιεχόμενο και τις συνέπειές τους.
Επομένως, ούτε οι πρόωροι πανηγυρισμοί ούτε οι καταστροφολογικές βεβαιότητες προσφέρουν ολοκληρωμένη εικόνα.
Το ουσιαστικό κριτήριο είναι εάν οι έρευνες και η πόντιση του καλωδίου θα πραγματοποιηθούν σύμφωνα με τον σχεδιασμό, χωρίς να δημιουργηθεί ανεπιθύμητο προηγούμενο.
Αυτό είναι το πραγματικό διακύβευμα.
Η απάντηση που οφείλει να δώσει ο Λοβέρδος
Κύριε Λοβέρδο, μπορείτε να διαφωνείτε με τον Αλέξη Τσίπρα.
Μπορείτε να θεωρείτε λανθασμένο τον χαρακτηρισμό «φιάσκο».
Μπορείτε να υπερασπίζεστε τη γαλλική πρωτοβουλία και την κυβερνητική διαχείριση.
Αλλά η συζήτηση δεν τελειώνει με τη φράση «ούτε οι Τούρκοι δεν τα λένε αυτά».
Ούτε με τον χαρακτηρισμό «κατήφορος».
Ούτε με αναφορές σε δημοσκοπικά ποσοστά.
Αντιθέτως, εκεί αρχίζει η ανάγκη για συγκεκριμένες απαντήσεις.
Γιατί ενημερώθηκε η Τουρκία από τη Γαλλία; Τι ακριβώς περιείχε η διακοίνωση; Ποιο ήταν το διπλωματικό όφελος και πώς εξασφαλίζεται η απρόσκοπτη συνέχιση των εργασιών;
Αυτά είναι τα πραγματικά ερωτήματα.
Γιατί, κύριε Λοβέρδο, οι χαρακτηρισμοί μπορεί να δημιουργούν τηλεοπτικές εντυπώσεις. Δεν αντικαθιστούν όμως τα επιχειρήματα.
Και η υπεράσπιση των εθνικών συμφερόντων δεν προϋποθέτει να σιωπά η αντιπολίτευση.
Προϋποθέτει να μπορεί κάθε πολιτική επιλογή να εξηγηθεί, να ελεγχθεί και να αξιολογηθεί με βάση τα αποτελέσματά της.
