Η συμφωνία είχε δημιουργήσει αίσθηση.
Η «Ισχυρή Κεφαλονιά» του Γιάννη Λυκούδη και η παράταξη «Κεφαλονιά, Νησί για Όλους» του Αλέξανδρου Παντελειού αποφάσισαν να αφήσουν πίσω τους την αυτόνομη πορεία και να προχωρήσουν μαζί στις επόμενες δημοτικές εκλογές, με επικεφαλής τον Γιάννη Λυκούδη.
Στα χαρτιά, ήταν μια κίνηση με ξεκάθαρη πολιτική λογική.
Δύο παρατάξεις της αντιπολίτευσης ενώνουν δυνάμεις αρκετά νωρίς, αποφεύγουν τον κατακερματισμό και επιχειρούν να δημιουργήσουν από τώρα έναν ισχυρό πόλο απέναντι στον Θεόφιλο Μιχαλάτο.
Μόνο που από την ανακοίνωση της συμφωνίας μέχρι σήμερα έχουν αρχίσει να εμφανίζονται ορισμένα ενδιαφέροντα ερωτήματα.
Και το μεγαλύτερο δεν είναι εάν Παντελειός και Λυκούδης θα ψηφίζουν πάντοτε το ίδιο στο Δημοτικό Συμβούλιο.
Το μεγαλύτερο είναι:
θα βρίσκονται πράγματι μαζί όταν έρθει η ώρα των δημοτικών εκλογών;
Γιατί πλέον υπάρχει ένας νέος παράγοντας στην εξίσωση.
Και λέγεται εθνικές εκλογές.
Η διαφορετική ψήφος που άνοιξε τη συζήτηση
Ο Αλέξανδρος Παντελειός ρωτήθηκε στη συνέντευξή του για τη διαφορετική στάση που κράτησε σε σχέση με την παράταξη του Γιάννη Λυκούδη σε πρόσφατη ψηφοφορία.
Και η απάντησή του είχε πολιτικό ενδιαφέρον.
Ουσιαστικά είπε ότι η συμφωνία των δύο παρατάξεων αφορά την κοινή κάθοδο στις επόμενες δημοτικές εκλογές.
Δεν σημαίνει συγχώνευση από σήμερα.
Δεν σημαίνει ότι μέχρι τότε οι δύο παρατάξεις καταργούνται.
Ούτε ότι Παντελειός και Λυκούδης είναι υποχρεωμένοι να σηκώνουν το ίδιο χέρι σε κάθε ψηφοφορία του Δημοτικού Συμβουλίου.
Και σε αυτό, κατά τη γνώμη μας, έχει δίκιο.
Θα ήταν μάλιστα παράλογο ένας αιρετός που έχει εκφράσει συγκεκριμένη θέση για ένα θέμα να την αλλάξει ξαφνικά μόνο και μόνο επειδή συμφώνησε να συνεργαστεί εκλογικά με μια άλλη παράταξη.
Μια σοβαρή πολιτική συνεργασία δεν απαιτεί ταύτιση σε όλα.
Απαιτεί όμως κάτι πολύ σημαντικότερο:
κοινό στρατηγικό προορισμό.
Και εκεί ακριβώς αρχίζουν τα δύσκολα.
Γιατί άλλο η διαφορετική ψήφος και άλλο η διαφορετική πορεία
Αν ο Παντελειός ψηφίζει «όχι» και ο Λυκούδης «ναι» σε ένα δημοτικό θέμα, δεν καταρρέει καμία συνεργασία.
Αν όμως ο ένας προετοιμάζεται για τις δημοτικές εκλογές και ο άλλος εξετάζει σοβαρά την πιθανότητα να είναι υποψήφιος στις εθνικές εκλογές, τότε έχουμε εντελώς διαφορετικό ζήτημα.
Οι πληροφορίες που κυκλοφορούν το τελευταίο διάστημα θέλουν τον Γιάννη Λυκούδη να βρίσκεται πολύ σοβαρά στην ονοματολογία για το επόμενο ψηφοδέλτιο της Νέας Δημοκρατίας στην Κεφαλονιά και την Ιθάκη.
Και δεν είναι το μοναδικό πρόσωπο από την «Ισχυρή Κεφαλονιά».
Ανάλογο ενδιαφέρον φέρεται να υπάρχει και από τον Άγγελο Κωνσταντάκη, ένα από τα παλαιότερα και αναγνωρίσιμα στελέχη της παράταξης.
Εάν λοιπόν οι πληροφορίες αυτές επιβεβαιωθούν, δημιουργείται ένα εύλογο ερώτημα:
πού ακριβώς βρίσκεται σήμερα το κέντρο βάρους της «Ισχυρής Κεφαλονιάς»;
Στην προετοιμασία για τη διεκδίκηση του Δήμου Αργοστολίου;
Ή στην αναζήτηση μιας θέσης στο ψηφοδέλτιο της Νέας Δημοκρατίας;
Το μεγάλο πρόβλημα για τον Παντελειό
Και εδώ, κατά τη γνώμη μας, βρίσκεται το δυσκολότερο σημείο για τον Αλέξανδρο Παντελειό.
Ο Παντελειός έκανε μια συγκεκριμένη πολιτική επιλογή.
Συμφώνησε να συνεργαστεί με την «Ισχυρή Κεφαλονιά» και αποδέχθηκε ως επικεφαλής της κοινής προσπάθειας τον Γιάννη Λυκούδη.
Με άλλα λόγια, επένδυσε πολιτικά σε ένα συγκεκριμένο σχέδιο:
Λυκούδης υποψήφιος Δήμαρχος και κοινό ψηφοδέλτιο απέναντι στον Μιχαλάτο.
Τι συμβαίνει όμως αν ο Λυκούδης επιλέξει τελικά τη Βουλή;
Τότε ο Παντελειός θα βρεθεί μπροστά σε ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο από εκείνο στο οποίο συμφώνησε.
Και θα πρέπει να απαντηθούν όλα από την αρχή.
Ποιος θα είναι ο επικεφαλής;
Θα αναλάβει ο ίδιος;
Θα προταθεί άλλο πρόσωπο από την «Ισχυρή Κεφαλονιά»;
Θα εξακολουθήσει να υφίσταται η συμφωνία;
Θα γίνει νέα διαπραγμάτευση μεταξύ των δύο πλευρών;
Ή θα επιστρέψουν τελικά οι παρατάξεις σε αυτόνομη πορεία;
Καθόλου μικρά ερωτήματα.
Και αν φύγει και ο Κωνσταντάκης;
Υπάρχει μάλιστα και μια δεύτερη παράμετρος.
Ο Άγγελος Κωνσταντάκης δεν είναι ένα περιφερειακό στέλεχος της «Ισχυρής Κεφαλονιάς».
Έχει πολυετή αυτοδιοικητική παρουσία, υπήρξε βασικό στέλεχος της παράταξης επί χρόνια και εξακολουθεί να βρίσκεται στον στενό πολιτικό της πυρήνα.
Εάν λοιπόν ο Λυκούδης κινηθεί προς τις εθνικές εκλογές και ταυτόχρονα ο Κωνσταντάκης επιδιώξει επίσης μια θέση στο ψηφοδέλτιο της ΝΔ, τότε η «Ισχυρή Κεφαλονιά» κινδυνεύει να βρεθεί σε μια παράδοξη κατάσταση:
να έχει ανακοινώσει τη μεγαλύτερη αυτοδιοικητική της συμμαχία για τις επόμενες εκλογές και την ίδια στιγμή δύο από τα σημαντικότερα στελέχη της να κοιτούν προς την κεντρική πολιτική σκηνή.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η παράταξη διαλύεται.
Σημαίνει όμως ότι δημιουργείται ζήτημα πολιτικής προτεραιότητας και ηγεσίας.
Η συνεργασία βρίσκεται ουσιαστικά σε αναμονή
Εδώ βρίσκεται ίσως η ουσία.
Η συνεργασία «Ισχυρής Κεφαλονιάς» και «Κεφαλονιά, Νησί για Όλους» δεν φαίνεται σήμερα να έχει καταρρεύσει.
Ούτε η διαφορετική ψήφος αποτελεί απόδειξη ρήξης.
Θα ήταν υπερβολικό να υποστηρίξουμε κάτι τέτοιο.
Αλλά δύσκολα μπορούμε επίσης να πούμε ότι έχει εξελιχθεί ήδη σε μια ενιαία, συμπαγή πολιτική πρόταση εξουσίας.
Αυτή τη στιγμή μοιάζει περισσότερο με μια συμφωνία προθέσεων για το μέλλον, ενώ οι δύο πλευρές συνεχίζουν να λειτουργούν πολιτικά αυτόνομα στο παρόν.
Και αυτό μπορεί να λειτουργήσει για ένα διάστημα.
Όσο όμως πλησιάζουμε προς τις εκλογικές αναμετρήσεις, τα πράγματα θα πρέπει να ξεκαθαρίσουν.
Γιατί δεν μπορείς να ζητήσεις από την κοινωνία να πιστέψει σε ένα κοινό σχέδιο αν δεν είναι σαφές ποιος θα το ηγηθεί.
Ο Παντελειός έχει πάντως ένα επιχείρημα υπέρ του
Από την άλλη πλευρά, πρέπει να είμαστε δίκαιοι.
Η στάση που περιέγραψε ο Αλέξανδρος Παντελειός μπορεί να αποδειχθεί και πλεονέκτημα.
Γιατί μια συνεργασία που επιτρέπει διαφορετικές απόψεις είναι ενδεχομένως πολύ πιο υγιής από μια τεχνητή συγχώνευση στην οποία όλοι ξαφνικά συμφωνούν για τα πάντα.
Οι δημοτικές παρατάξεις δεν είναι κόμματα με αυστηρή κομματική πειθαρχία.
Και ένας ευρύς αυτοδιοικητικός συνδυασμός, εάν θέλει πραγματικά να διεκδικήσει έναν Δήμο, αναγκαστικά θα περιλαμβάνει ανθρώπους διαφορετικών πολιτικών καταβολών και απόψεων.
Άρα το:
«συνεργαζόμαστε αλλά δεν ταυτιζόμαστε»
δεν είναι από μόνο του αδυναμία.
Μπορεί να είναι και ένδειξη πολιτικής ωριμότητας.
Υπό μία προϋπόθεση:
όταν έρθει η ώρα, οι διαφορετικές φωνές να μπορούν να συνθέσουν μία κοινή πρόταση.
Για να κερδίσεις όμως τον Θεόφιλο δεν αρκεί να προσθέσεις δύο παρατάξεις
Και εδώ φτάνουμε στο σημαντικότερο ερώτημα.
Μπορούν «Ισχυρή Κεφαλονιά» και «Κεφαλονιά, Νησί για Όλους» να αποτελέσουν σοβαρό αντίπαλο του Θεόφιλου Μιχαλάτου;
Ναι, μπορούν.
Αλλά όχι αυτομάτως.
Η απλή αριθμητική πρόσθεση δύο παρατάξεων δεν δημιουργεί από μόνη της πλειοψηφικό ρεύμα.
Οι δημοτικές εκλογές δεν λειτουργούν έτσι.
Δεν παίρνεις τα ποσοστά του ενός, προσθέτεις τα ποσοστά του άλλου και ανακοινώνεις το αποτέλεσμα.
Οι ψηφοφόροι μετακινούνται.
Πρόσωπα αποχωρούν.
Νέα πρόσωπα έρχονται.
Συνεργασίες δημιουργούν δυναμική ή, αντίθετα, χάνουν ψηφοφόρους που δεν συμφωνούν με αυτές.
Άρα το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι εάν η συμμαχία διαθέτει αρκετά στελέχη.
Είναι εάν μπορεί να δημιουργήσει πειστική εναλλακτική πρόταση διοίκησης.
Και απέναντι βρίσκεται ένας εν ενεργεία Δήμαρχος
Αυτό επίσης δεν πρέπει να υποτιμηθεί.
Ο Θεόφιλος Μιχαλάτος δεν θα πάει στις επόμενες εκλογές ως ένας καινούργιος υποψήφιος που πρέπει να συστηθεί στην κοινωνία.
Θα πάει ως εν ενεργεία Δήμαρχος με πολυετή διοικητική παρουσία.
Θα έχει έργο να παρουσιάσει.
Θα έχει αποφάσεις να υπερασπιστεί.
Θα έχει φυσικά και φθορά.
Θα υπάρχουν προβλήματα καθημερινότητας, κυκλοφοριακού, στάθμευσης, υποδομών και έργων για τα οποία θα κριθεί.
Αλλά θα διαθέτει κάτι που πάντοτε αποτελεί σημαντικό εκλογικό πλεονέκτημα στην αυτοδιοίκηση:
τη δυνατότητα να συγκριθεί το χειροπιαστό με το υποσχόμενο.
Η αντιπολίτευση επομένως δεν αρκεί να πει:
«Ενωθήκαμε για να φύγει ο Μιχαλάτος».
Αυτό είναι πολιτικά ανεπαρκές.
Πρέπει να απαντήσει:
«Και τι ακριβώς θα κάνουμε διαφορετικά;»
Μέχρι σήμερα αυτό είναι το κενό της συνεργασίας
Εδώ εντοπίζουμε τη βασική αδυναμία της μέχρι τώρα πορείας.
Η ανακοίνωση της συνεργασίας είχε πολιτικό ενδιαφέρον.
Έδωσε την εικόνα ότι δημιουργείται ένας νέος ισχυρός πόλος.
Αλλά από τότε μέχρι σήμερα δεν έχουμε ακόμη δει το επόμενο βήμα στον βαθμό που θα περίμενε κανείς.
Ποιο είναι το κοινό πρόγραμμα;
Ποιες είναι οι πέντε μεγάλες προτεραιότητες;
Τι διαφορετικό προτείνουν για το Αργοστόλι;
Τι για το κυκλοφοριακό;
Τι για τη στάθμευση;
Τι για τα χωριά;
Τι για την καθημερινότητα;
Τι για τον τουρισμό;
Τι για τα μεγάλα έργα;
Τι για τη λειτουργία του ίδιου του Δήμου;
Εκεί θα κριθεί τελικά η συνεργασία.
Όχι στο εάν ψήφισαν διαφορετικά σε μία αδειοδότηση.
Υπάρχει και ένα πολιτικό ζήτημα ταυτότητας
Η πιθανή μετακίνηση στελεχών της «Ισχυρής Κεφαλονιάς» προς το ψηφοδέλτιο της Νέας Δημοκρατίας δημιουργεί όμως και ένα ακόμη ενδιαφέρον ερώτημα για τη συνεργασία.
Τι πολιτικό εύρος θέλει να αποκτήσει;
Η «Ισχυρή Κεφαλονιά» έχει συγκεκριμένη ιστορική και πολιτική καταγωγή.
Ο Παντελειός και η «Κεφαλονιά, Νησί για Όλους» έχουν τη δική τους διαδρομή και πολιτική φυσιογνωμία.
Αυτό δεν απαγορεύει τη συνεργασία.
Η αυτοδιοίκηση έχει αποδείξει πολλές φορές ότι μπορεί να ενώσει ανθρώπους διαφορετικών κομματικών χώρων.
Αλλά τότε πρέπει να υπάρχει ένα πολύ ισχυρό κοινό αυτοδιοικητικό αφήγημα που να υπερβαίνει τις κομματικές ταυτότητες.
Διαφορετικά, όσο πλησιάζουν οι εθνικές εκλογές, οι κομματικές αναφορές θα αρχίσουν αναπόφευκτα να δημιουργούν τριβές.
Οι εθνικές εκλογές μπορεί να αποτελέσουν το μεγάλο τεστ
Κατά τη γνώμη μας, εκεί βρίσκεται το πραγματικό ορόσημο.
Οι επόμενες εθνικές εκλογές μπορεί να καθορίσουν σε πολύ μεγάλο βαθμό και την τύχη αυτής της δημοτικής συνεργασίας.
Εάν ο Γιάννης Λυκούδης δεν βρίσκεται τελικά στο ψηφοδέλτιο της ΝΔ και παραμείνει προσηλωμένος στη διεκδίκηση του Δήμου, τότε η συμφωνία με τον Παντελειό μπορεί να περάσει στη δεύτερη, πολύ πιο ουσιαστική φάση της.
Κοινές θέσεις.
Κοινό πρόγραμμα.
Διεύρυνση.
Νέα πρόσωπα.
Οργανωμένη αντιπολίτευση.
Σταδιακή οικοδόμηση υποψηφιότητας Δημάρχου.
Εάν όμως ο Λυκούδης είναι υποψήφιος βουλευτής, τότε όλα αλλάζουν.
Και η συνεργασία θα πρέπει ουσιαστικά να επαναδιαπραγματευθεί από μηδενική βάση.
Το χειρότερο που μπορούν να κάνουν είναι να περιμένουν
Γιατί υπάρχει ένας πραγματικός κίνδυνος.
Να περάσει ο χρόνος με όλους να περιμένουν τις εθνικές εκλογές.
Ο Λυκούδης να περιμένει τι θα αποφασίσει η Νέα Δημοκρατία.
Ο Παντελειός να περιμένει τι θα αποφασίσει ο Λυκούδης.
Τα στελέχη να περιμένουν ποιος θα είναι επικεφαλής.
Και στο μεταξύ ο Θεόφιλος Μιχαλάτος να διοικεί.
Αυτό θα ήταν το καλύτερο δυνατό δώρο στη σημερινή Δημοτική Αρχή.
Γιατί οι εκλογικές εναλλακτικές δεν κατασκευάζονται έξι μήνες πριν από τις κάλπες.
Χτίζονται χρόνια πριν.
Μπορούν λοιπόν να κερδίσουν τον Θεόφιλο Μιχαλάτο;
Η απάντηση σήμερα είναι:
μπορούν να τον απειλήσουν σοβαρά, αλλά δεν έχουν ακόμη αποδείξει ότι μπορούν να τον κερδίσουν.
Διαθέτουν στελέχη.
Διαθέτουν αναγνωρισιμότητα.
Διαθέτουν δύο παρατάξεις που μαζί καλύπτουν μεγαλύτερο πολιτικό και κοινωνικό χώρο.
Έχουν χρόνο μπροστά τους.
Και έχουν απέναντί τους μια Δημοτική Αρχή που μέχρι τις επόμενες εκλογές θα έχει αναπόφευκτα συσσωρεύσει τη φθορά πολλών ετών διοίκησης.
Αυτά είναι πραγματικά πλεονεκτήματα.
Υπάρχουν όμως και σοβαρές αδυναμίες.
Δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί ενιαία πολιτική ταυτότητα.
Δεν έχει παρουσιαστεί ολοκληρωμένο κοινό πρόγραμμα.
Δεν έχει φανεί στην πράξη η λειτουργία της συνεργασίας.
Και, κυρίως, υπάρχει πλέον αβεβαιότητα γύρω από το ίδιο το πρόσωπο που συμφωνήθηκε να ηγηθεί της προσπάθειας.
Και χωρίς ξεκάθαρο υποψήφιο Δήμαρχο, δύσκολα οικοδομείς νικηφόρο δημοτικό συνδυασμό.
Η διαφορετική ψήφος δεν είναι το πρόβλημα – η διαφορετική κατεύθυνση μπορεί να γίνει
Γι’ αυτό και ίσως η συζήτηση που άνοιξε από τη διαφοροποίηση Παντελειού–Λυκούδη να κοιτάζει το μικρότερο ζήτημα.
Δεν μας ανησυχεί ιδιαίτερα ότι δύο συνεργαζόμενες παρατάξεις ψήφισαν διαφορετικά.
Θα ήταν περισσότερο ανησυχητικό να βλέπαμε ανθρώπους να εγκαταλείπουν απόψεις που υποστήριζαν επί χρόνια μόνο και μόνο επειδή υπέγραψαν μια εκλογική συμφωνία.
Το πραγματικό ερώτημα είναι άλλο:
κοιτούν ακόμη προς την ίδια κάλπη;
Ο Παντελειός φαίνεται να κοιτάζει καθαρά προς τις επόμενες δημοτικές εκλογές.
Για τον Λυκούδη υπάρχει πλέον έντονη συζήτηση και για τις εθνικές.
Για τον Κωνσταντάκη επίσης υπάρχουν πληροφορίες ενδιαφέροντος για το ψηφοδέλτιο της ΝΔ.
Και αυτό δημιουργεί μια περίοδο αβεβαιότητας που αργά ή γρήγορα πρέπει να τελειώσει.
Γιατί εάν «Ισχυρή Κεφαλονιά» και «Κεφαλονιά, Νησί για Όλους» θέλουν πραγματικά να αποτελέσουν την εναλλακτική πρόταση απέναντι στον Θεόφιλο Μιχαλάτο, χρειάζονται πολύ περισσότερα από μια ανακοίνωση συνεργασίας.
Χρειάζονται ηγεσία.
Χρειάζονται πρόγραμμα.
Χρειάζονται νέα πρόσωπα.
Χρειάζονται κοινές παρεμβάσεις.
Χρειάζονται διεύρυνση πέρα από τα υφιστάμενα στελέχη των δύο παρατάξεων.
Και πάνω απ’ όλα χρειάζονται ένα καθαρό μήνυμα προς την κοινωνία:
«Εμείς θα είμαστε εδώ και θέλουμε να διοικήσουμε τον Δήμο».
Αν το κάνουν, μπορούν πράγματι να εξελιχθούν σε έναν πολύ σοβαρό αντίπαλο για τον Μιχαλάτο.
Αν όμως η μία πλευρά περιμένει την άλλη και η άλλη περιμένει το ψηφοδέλτιο της Νέας Δημοκρατίας, τότε υπάρχει ο κίνδυνος η συνεργασία να παραμείνει αυτό ακριβώς που είναι σήμερα:
μια ενδιαφέρουσα πολιτική συμφωνία για μια εκλογική αναμέτρηση που βρίσκεται ακόμη μακριά.
Και στην πολιτική, οι συμφωνίες δεν κρίνονται την ημέρα που ανακοινώνονται.
Κρίνονται την ημέρα που πρέπει να εφαρμοστούν.
Μέχρι τότε, λοιπόν, το μεγάλο ερώτημα δεν είναι αν Παντελειός και Λυκούδης μπορούν να ψηφίζουν διαφορετικά.
Ασφαλώς και μπορούν.
Το πραγματικό ερώτημα είναι εάν, όταν φτάσουμε στην επόμενη δημοτική κάλπη, θα βρίσκονται ακόμη στην ίδια πλευρά της.
