Τις μεγάλες διαδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν σήμερα στο Παρίσι σχολιάζει ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος, με αφορμή τις κινητοποιήσεις μαθητών, εκπαιδευτικών και συνδικάτων. Ο ίδιος συνδέει όσα συνέβησαν στη γαλλική πρωτεύουσα με ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα από το βιβλίο του «Η Γραμμή του Χρωστήρα», μιλώντας για τη δύναμη της συλλογικής δράσης, την κοινωνική δικαιοσύνη και τον ρόλο της τέχνης.
Στις εικόνες από τις σημερινές μαζικές κινητοποιήσεις στο Παρίσι αναφέρεται ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος, κάνοντας λόγο για περίπου 450.000 διαδηλωτές, μαθητές, εκπαιδευτικούς και συνδικάτα, αλλά και για επεισόδια και τραυματισμούς.
Ο ίδιος, ωστόσο, επιλέγει να προσεγγίσει τα γεγονότα μέσα από μια διαφορετική οπτική, συνδέοντάς τα με τη λογοτεχνία και ειδικότερα με το βιβλίο του «Η Γραμμή του Χρωστήρα».
Η φράση με την οποία συνοδεύει την αναφορά του είναι χαρακτηριστική:
«Η Ιστορία είναι ο παλμός των ανθρώπων όταν βαδίζουν μαζί».
«Ο καλλιτέχνης δεν μπορεί να μένει θεατής στο πεζοδρόμιο»
Με αφορμή τις κινητοποιήσεις στη γαλλική πρωτεύουσα, ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος παραθέτει απόσπασμα από το βιβλίο του:
«Όταν ο δρόμος αρχίζει να πάλλεται, ο καλλιτέχνης δεν μπορεί να μένει θεατής στο πεζοδρόμιο. Πρέπει να κατέβει στο οδόστρωμα».
Μια φράση μέσα από την οποία περιγράφεται ουσιαστικά η αντίληψή του για τη σχέση της τέχνης με την κοινωνία.
Για τον δημιουργό, η τέχνη δεν βρίσκεται απομονωμένη από όσα συμβαίνουν γύρω της. Αντίθετα, συναντά την κοινωνία εκεί όπου εκφράζονται οι αγωνίες, οι διεκδικήσεις και οι προσδοκίες των ανθρώπων.
Η Βαστίλη μέσα από «Η Γραμμή του Χρωστήρα»
Η σημερινή εικόνα του Παρισιού φέρνει στο προσκήνιο και ένα σημείο του βιβλίου του Βαγγέλη Ευαγγελάτου που εκτυλίσσεται στη γαλλική πρωτεύουσα.
Πρόκειται για μια διαδρομή προς την πλατεία της Βαστίλης, η οποία μέσα στη λογοτεχνική αφήγηση μετατρέπεται σε κάτι πολύ περισσότερο από μια απλή βόλτα.
Όπως αναφέρει ο ίδιος, γίνεται «μάθημα αξιοπρέπειας και κοινωνικής δικαιοσύνης».
Και συμπληρώνει:
«Γιατί, τελικά, η τέχνη είναι πάντα εκεί που χτυπά η καρδιά των ανθρώπων».
Οι πρωταγωνιστές του βιβλίου, ο Σπύρος και η Βιβιάν, βρίσκονται στους δρόμους του Παρισιού και έρχονται αντιμέτωποι με μια διαδήλωση που μετατρέπεται σε ένα «ζωντανό μυθιστόρημα».
Έτσι, οι σημερινές εικόνες από τις γαλλικές κινητοποιήσεις λειτουργούν για τον Βαγγέλη Ευαγγελάτο ως αφορμή για να θυμηθεί και να αναδείξει ένα λογοτεχνικό κομμάτι που έχει ως κεντρικούς άξονες τη συλλογικότητα, την αξιοπρέπεια και την κοινωνική διεκδίκηση.
Όταν η πραγματικότητα συναντά τη λογοτεχνία
Υπάρχει, άλλωστε, μια ενδιαφέρουσα σύνδεση ανάμεσα στην πραγματικότητα των δρόμων του Παρισιού και στην εικόνα που έχει δημιουργήσει ο ίδιος μέσα στο βιβλίο του.
Στη μία περίπτωση βρίσκονται πραγματικοί άνθρωποι που διαδηλώνουν.
Στην άλλη βρίσκονται δύο λογοτεχνικοί χαρακτήρες που παρασύρονται από τον παλμό μιας κινητοποίησης.
Κοινός παρονομαστής είναι ο δρόμος ως χώρος κοινωνικής έκφρασης.
Ένας χώρος στον οποίο άνθρωποι διαφορετικοί μεταξύ τους συναντώνται γύρω από κοινές διεκδικήσεις και όπου, σύμφωνα με τη λογική που διατρέχει το απόσπασμα του βιβλίου, ακόμη και ο καλλιτέχνης καλείται να εγκαταλείψει τη θέση του απλού παρατηρητή.
«Η ελπίδα και η αγωνιστικότητα είναι η πιο βαθιά μορφή τέχνης»
Ο Βαγγέλης Ευαγγελάτος ολοκληρώνει την αναφορά του με μια ακόμη φράση που συμπυκνώνει το μήνυμα που θέλει να μεταφέρει:
«Η ελπίδα και η αγωνιστικότητα είναι η πιο βαθιά μορφή τέχνης».
Οι σημερινές κινητοποιήσεις στο Παρίσι αποτέλεσαν έτσι την αφορμή για μια παρέμβαση που δεν περιορίζεται στην επικαιρότητα.
Γίνονται η αφετηρία για έναν ευρύτερο προβληματισμό σχετικά με τον ρόλο του δημιουργού, τη συλλογική δράση και τη σχέση της τέχνης με όσα συμβαίνουν μέσα στην κοινωνία.
Και όλα αυτά αποτυπώνονται σε μία φράση του Βαγγέλη Ευαγγελάτου:
«Η Ιστορία είναι ο παλμός των ανθρώπων όταν βαδίζουν μαζί».
