Την ανάγκη να προχωρήσουν άμεσα οι διαδικασίες για τη δημιουργία υποδομών εξυπηρέτησης υδροπλάνων στη Σάμη και στον Πισσαετό Ιθάκης αναδεικνύει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών και πρώην πολιτευτής της Νέας Δημοκρατίας, Βαγγέλης Ματσούκης. Με παρέμβασή του επισημαίνει ότι έχει χαθεί ακόμη μία τουριστική περίοδος, παρά τις θετικές γνωμοδοτήσεις για τη δημιουργία υδάτινων πεδίων, και προτείνει δύο συνδέσεις με την Πάτρα, με εκτιμώμενη διάρκεια πτήσης 28 και 24 λεπτών αντίστοιχα.

Δύο αεροπορικές συνδέσεις που θα μπορούσαν να αλλάξουν τις μετακινήσεις

Η προοπτική σύνδεσης της Κεφαλονιάς και της Ιθάκης με την Πάτρα μέσω υδροπλάνων επανέρχεται στο προσκήνιο, με τον Βαγγέλη Ματσούκη να ζητά την επιτάχυνση των αδειοδοτικών διαδικασιών και την κατασκευή των απαραίτητων εγκαταστάσεων.

Στην παρέμβασή του, με χαρακτηριστικό τίτλο «Υδροπλάνα: Χάθηκε ακόμα ένα καλοκαίρι!», ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών υποστηρίζει ότι η καθυστέρηση στερεί από τα νησιά μια πρόσθετη δυνατότητα γρήγορης μετακίνησης και τουριστικής ανάπτυξης.

Οι δύο διαδρομές που προτείνει είναι:

• Πάτρα – Σάμη Κεφαλονιάς: Εκτιμώμενος χρόνος πτήσης 28 λεπτά.
• Πάτρα – Πισσαετός Ιθάκης: Εκτιμώμενος χρόνος πτήσης 24 λεπτά.

Οι χρόνοι αυτοί παρουσιάζονται ως ενδεικτικοί και όχι ως διάρκεια ήδη προγραμματισμένων εμπορικών δρομολογίων.

Θετικές γνωμοδοτήσεις για Σάμη και Πισσαετό

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδει ο κ. Ματσούκης στα στοιχεία που, σύμφωνα με την παρέμβασή του, γνωστοποιήθηκαν πρόσφατα στη Βουλή.

Όπως αναφέρει, το Υπουργείο Ναυτιλίας έχει γνωμοδοτήσει θετικά προς το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού για τη δημιουργία υδάτινου πεδίου στη Σάμη.

Αντίθετα, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, δεν έλαβαν θετική γνωμοδότηση οι αντίστοιχες προτάσεις για το Αργοστόλι και το Ληξούρι.

Στην Ιθάκη, θετική γνωμοδότηση αναφέρεται ότι έχει δοθεί για τον Πισσαετό και τους κόλπους Αετού και Μώλου, ενώ απορρίφθηκε η περίπτωση του Βαθέος.

Ο κ. Ματσούκης προκρίνει τον Πισσαετό, επικαλούμενος την κατάσταση του οδικού δικτύου που οδηγεί στην περιοχή.

Πρέπει, πάντως, να επισημανθεί ότι η θετική γνωμοδότηση για ένα υδάτινο πεδίο δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αδειοδότηση υδατοδρομίου ή με άδεια έναρξης εμπορικών πτήσεων.

Πρόκειται για διαφορετικές διαδικασίες, με ξεχωριστές τεχνικές και διοικητικές απαιτήσεις.

Η Πάτρα διαθέτει υποδομές, αλλά δεν πραγματοποιούνται τακτικά δρομολόγια

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει ο καθηγητής, το υδατοδρόμιο της Πάτρας βρίσκεται στο Βόρειο Λιμάνι, στον Σταθμό Κανελλόπουλος, και ανήκει στον Οργανισμό Λιμένος Πατρών.

Οι εγκαταστάσεις του περιλαμβάνουν χερσαίο χώρο 61 τετραγωνικών μέτρων για έκδοση εισιτηρίων, ελέγχους και αναμονή επιβατών, καθώς και δυνατότητα εξυπηρέτησης δύο υδροπλάνων.

Ο κ. Ματσούκης αναφέρει ότι πραγματοποιήθηκε επιθεώρηση για την επικαιροποίηση της άδειας το 2023 και ότι οι υποδομές είναι διαμορφωμένες.

Ωστόσο, παρά την ύπαρξη εγκαταστάσεων, το υδατοδρόμιο δεν εξυπηρετεί τακτικές εμπορικές πτήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι η ετοιμότητα των υποδομών δεν αρκεί από μόνη της για την έναρξη μιας σύνδεσης. Απαιτούνται επίσης οι προβλεπόμενες εγκρίσεις, η επιχειρησιακή οργάνωση και η εμπορική ενεργοποίηση των δρομολογίων.

Ο ρόλος του Διαδημοτικού Λιμενικού Ταμείου και της Περιφέρειας

Ο Βαγγέλης Ματσούκης υποστηρίζει ότι το Διαδημοτικό Λιμενικό Ταμείο Κεφαλονιάς και Ιθάκης, σε συνεργασία με την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, πρέπει να αναλάβει τον συντονισμό των επόμενων ενεργειών.

Συγκεκριμένα, ζητά να προχωρήσουν οι διαδικασίες για τις απαιτούμενες αδειοδοτήσεις στη Σάμη και στον Πισσαετό, καθώς και για την κατασκευή των αντίστοιχων προβλητών και λιμενικών εγκαταστάσεων.

Στην παρέμβασή του αποδίδει σημαντικές ευθύνες στην κεντρική διοίκηση για τις καθυστερήσεις.

Παράλληλα, εκφράζει προβληματισμό για το γεγονός ότι, παρά το ενδιαφέρον που έχει εκδηλωθεί από εταιρείες του κλάδου, οι εμπορικές πτήσεις υδροπλάνων δεν έχουν ακόμη αποκτήσει σταθερή παρουσία στις συγκεκριμένες συνδέσεις.

Η σημασία για τον τουρισμό και τη νησιωτικότητα

Ο καθηγητής υπογραμμίζει ότι η αξιοποίηση των υδροπλάνων δεν αφορά αποκλειστικά τον τουρισμό.

Στις πιθανές χρήσεις τους περιλαμβάνει τη σύνδεση νησιών με την ηπειρωτική χώρα, τις ημερήσιες εκδρομές, τις μετακινήσεις προς τουριστικές εγκαταστάσεις και μαρίνες, τις περιηγητικές πτήσεις, καθώς και ειδικές αποστολές.

Για την Κεφαλονιά και την Ιθάκη, η προοπτική μιας σύντομης αεροπορικής σύνδεσης με την Πάτρα θα μπορούσε να αποτελέσει συμπληρωματική επιλογή μετακίνησης.

Η πραγματική λειτουργία τέτοιων δρομολογίων θα εξαρτηθεί, ωστόσο, από τις τεχνικές προϋποθέσεις, τη διαθεσιμότητα αεροσκαφών, τις καιρικές συνθήκες, το κόστος των εισιτηρίων και τη βιωσιμότητα των γραμμών.

Το αίτημα για άμεση κινητοποίηση

Ο Βαγγέλης Ματσούκης εκτιμά ότι η πολιτεία οφείλει να επιταχύνει τις εκκρεμείς διαδικασίες, ώστε να μην χαθεί ακόμη μία τουριστική περίοδος.

Σημειώνει επίσης ότι η Hellenic Seaplanes έχει απευθύνει έκκληση για την ολοκλήρωση των αδειοδοτήσεων των εμπορικών πτήσεων, επισημαίνοντας τις δυνατότητες ανάπτυξης ενός ευρύτερου δικτύου στην Ελλάδα.

Η βασική πρόταση της παρέμβασής του είναι σαφής: να προχωρήσουν οι υποδομές στη Σάμη και στον Πισσαετό και να ολοκληρωθούν οι αναγκαίες διαδικασίες για να εξεταστεί στην πράξη η λειτουργία συνδέσεων με την Πάτρα.

Το ερώτημα που παραμένει είναι πότε οι θετικές γνωμοδοτήσεις και οι σχεδιασμοί θα μπορέσουν να μετατραπούν σε λειτουργικές υποδομές και πραγματικά δρομολόγια για την Κεφαλονιά και την Ιθάκη.

Ολόκληρο το άρθρο του Βαγγέλη Ματσούκη

Μεγάλες οι ευθύνες της κεντρικής διοίκησης

ΥΔΡΟΠΛΑΝΑ: ΧΑΘΗΚΕ ΑΚΟΜΑ ΕΝΑ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ!

Πάτρα -Σάμη (28λεπτά) και Πάτρα -Πισσαετός (24λεπτά) είναι οι διαδρομές- στόχοι, έχει δοθεί θετική γνωμοδότηση. Η Πάτρα είναι έτοιμη!

ΝΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΟΥΝ ΑΜΕΣΑ ΤΑ ΥΔΑΤΟΔΡΟΜΙΑ ΣΑΜΗΣ ΚΑΙ ΠΙΣΣΑΕΤΟΥ ΚΑΙ ΝΑ ΔΟΘΕΙ ΑΔΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

Του Βαγγέλη Ματσούκη

Τόσα προβλήματα έχουν τα νησιά μας, τα υδροπλάνα …τους μάραναν; Θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει κανείς εύκολα αυτή τη λαϊκή ρήση. Δεν είναι καθόλου έτσι όμως!

Τα υδροπλάνα μπορούν να εξυπηρετήσουν τακτικές συνδέσεις μεταξύ νησιών, τη σύνδεση των νησιών με την ηπειρωτική χώρα, ημερήσιες εκδρομές, μεταφορές υψηλής ποιότητας προς ξενοδοχεία και μαρίνες, περιηγητικές πτήσεις, ιατρικές και κρατικές αποστολές, καθώς και μελλοντικές διεθνείς συνδέσεις με τα Βαλκάνια, την Ιταλία και την Ανατολική Μεσόγειο.

Σημείωση: οι Ιταλοί και Γερμανοί επίσημοι στην Κατοχή έφθαναν με υδροπλάνα στην Κεφαλονιά!

Στη χώρα μας, ύστερα από πολλά χρόνια, το εγχείρημα δεν βρίσκεται πλέον σε θεωρητικό επίπεδο. Τον Ιούνιο 2026 πραγματοποιήθηκε η πρώτη διεθνής πτήση υδροπλάνου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, ενώ τον Ιούλιο πραγματοποιήθηκαν πτήσεις σε Σκόπελο, Σκύρο και Πάτμο.

Παράλληλα, έχουν ήδη ολοκληρωθεί οι αδειοδοτήσεις για 42 υδάτινα πεδία και υδατοδρόμια σε όλη τη χώρα.

Εδώ πρέπει να ξεχωρίσουμε τις διαδικασίες για τα Υδάτινα Πεδία από εκείνες για τα Υδατοδρόμια.

Για τα Υδάτινα Πεδία, η έγκριση και ο συνολικός συντονισμός ανήκουν στο Γενικό Επιτελείο Ναυτικού, ενώ το υπουργείο Ναυτιλίας εξετάζει τους σχετικούς τεχνικούς φακέλους και γνωμοδοτεί για ζητήματα της δικής του αρμοδιότητας.

Ο συνολικός συντονισμός και η έκδοση των αδειών υδατοδρομίων ανήκουν στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.

Πάμε τώρα στην Κεφαλονιά. Σύμφωνα με τα στοιχεία που γνωστοποιήθηκαν πρόσφατα στη Βουλή, το υπουργείο Ναυτιλίας έχει γνωμοδοτήσει θετικά προς το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού για τη δημιουργία Υδάτινου Πεδίου στη Σάμη Κεφαλληνίας (απορρίφθηκαν Αργοστόλι και Ληξούρι).

Ανάλογη διαφοροποίηση καταγράφεται και στην Ιθάκη. Θετική γνωμοδότηση έχει δοθεί για τη δημιουργία Υδάτινου Πεδίου στον Πισσαετό Ιθάκης και στους κόλπους Αετού/Μώλου Ιθάκης (απορρίφθηκε το Βαθύ).

Εμείς θα προκρίναμε τον Πισσαετό για λόγους κατάστασης οδικού δικτύου που φθάνει μέχρις εκεί.

Επιπρόσθετα πρέπει να σημειωθούν τα εξής:

Το Υδατοδρόμιο της Πάτρας είναι έτοιμο προς λειτουργία μετά από επιθεώρηση για επικαιροποίηση της άδειάς του το 2023. Βρίσκεται στο Βόρειο Λιμάνι της πόλης (Σταθμός Κανελλόπουλος) και ανήκει στον Οργανισμό Λιμένος Πάτρας (ΟΛΠΑ).

• Κατάσταση: Οι κτιριακές εγκαταστάσεις του είναι πλήρως διαμορφωμένες και αδειοδοτημένες (ήταν από τα πρώτα που αδειοδοτήθηκαν στην Ελλάδα), ωστόσο μέχρι και σήμερα παραμένει ανενεργό ως προς την πραγματοποίηση τακτικών εμπορικών πτήσεων.
• Διαχείριση / Δίκτυο: Συμπεριλαμβάνεται στο δίκτυο δύο εταιρειών, της Hellenic Seaplanes και της Greek Marine Aviation, αλλά εκκρεμούν ζητήματα εμπορικής βιωσιμότητας και τελικής έναρξης δρομολογίων.
• Υποδομές: Διαθέτει χερσαίο χώρο 61 τ.μ. (χώρος έκδοσης εισιτηρίων, ελέγχου και αναμονής) και δυνατότητα εξυπηρέτησης έως 2 υδροπλάνων στο υδάτινο πεδίο.

Κατόπιν αυτού, προτείνουμε καταρχήν δύο διαδρομές, Πάτρα-Πισσαετός και Πάτρα-Σάμη. Ενδεικτικά οι χρόνοι πτήσεων με υδροπλάνο από το Υδατοδρόμιο της Πάτρας θα είναι: προς τη Σάμη 28 λεπτά, προς τον Πισσαετό 24 λεπτά.

Πού βρισκόμαστε σήμερα: Το Διαδημοτικό Λιμενικό Ταμείο Κεφαλονιάς & Ιθάκης σε συνεργασία με την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων πρέπει να συντονίσει τις ενέργειες και να φροντίσει (i) για τις τελικές αδειοδοτήσεις σε Σάμη και Πισσαετό, αλλά και (ii) για την κατασκευή των αντίστοιχων προβλητών και λιμενικών εγκαταστάσεων.

Η κυβέρνηση φαίνεται να μην …βιάζεται για το θέμα. Υπάρχουν αντικρουόμενα συμφέροντα; Δεν γνωρίζουμε. Όσο για τον Υφυπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής -που ήρθε του Αγίου στην Κεφαλονιά- ο οποίος βρίσκεται στη θέση αυτή 2,5 χρόνια(!) και μάλιστα είναι και Κερκυραίος, είναι απορίας άξιον για το ότι δεν ασχολήθηκε με το θέμα αυτό που αφορά και στο νησί του.

Σημειώνεται ότι υπάρχει και η τελική έγκριση της εμπορικής εκμετάλλευσης από την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας. Οι εταιρείες που ενδιαφέρονται δηλώνουν ήδη έτοιμες για δράση.

Η Hellenic Seaplanes μάλιστα έκανε έκκληση στην Πολιτεία να μην καθυστερεί άλλο την ολοκλήρωση αδειοδότησης των εμπορικών πτήσεων υδροπλάνων, ώστε να μη χαθεί ακόμη μία τουριστική περίοδος.

Η εταιρεία υποστηρίζει ακόμα ότι η Ελλάδα διαθέτει όλες τις προϋποθέσεις για να δημιουργήσει το μεγαλύτερο δίκτυο υδροπλάνων στην Ευρώπη, αξιοποιώντας το τεράστιο τουριστικό και γεωγραφικό της πλεονέκτημα που, όπως υποστηρίζει, μπορεί να αλλάξει τον χάρτη των μεταφορών και του τουρισμού στη χώρα.

Σε κάθε περίπτωση στους 4-5 μήνες που μένουν μέχρι τις εκλογές δεν αισιοδοξούμε ότι θα γίνει κάτι. Η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει όμως οφείλει να κινήσει τάχιστα τις διαδικασίες, ώστε να μην χαθεί ακόμα μία τουριστική σεζόν.

Βαγγέλης Ματσούκης – Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών, πρώην πολιτευτής ΝΔ νομού Κεφαλονιάς-Ιθάκης.