«Μαμά, χάλασε το κινητό μου»: Το αθώο μήνυμα που μπορεί να σας αδειάσει τον τραπεζικό λογαριασμό – Πώς να προστατευτείτε

Ένα μήνυμα από άγνωστο αριθμό, μια συνηθισμένη δικαιολογία και μια ξαφνική ανάγκη για χρήματα. Αυτά αρκούν για να στηθεί μια από τις πιο ύπουλες μορφές ηλεκτρονικής απάτης, η οποία στοχεύει κυρίως γονείς. Η απάτη «Hi Mum» δεν χρειάζεται απαραίτητα ύποπτους συνδέσμους ή παραβίαση τραπεζικών λογαριασμών. Οι δράστες προσποιούνται ότι είναι τα παιδιά των θυμάτων και προσπαθούν να αποσπάσουν χρήματα, εκμεταλλευόμενοι την αγωνία και την εμπιστοσύνη τους.

Το μήνυμα που μπορεί να λάβει οποιοσδήποτε γονιός

Φανταστείτε να βρίσκεστε στο σπίτι ή στη δουλειά σας και να λαμβάνετε ένα μήνυμα στο κινητό από αριθμό που δεν γνωρίζετε.

Ο αποστολέας γράφει:

«Μαμά, είμαι εγώ. Χάλασε το κινητό μου και σου στέλνω από άλλο αριθμό. Κράτησε αυτόν μέχρι να φτιάξω το δικό μου».

Το μήνυμα φαίνεται απολύτως φυσιολογικό. Δεν περιλαμβάνει κάποιον περίεργο σύνδεσμο, δεν ζητά κωδικούς και δεν περιέχει κάτι που να προκαλεί άμεσα υποψίες.

Άλλωστε, ένα κινητό μπορεί πράγματι να χαλάσει, να χαθεί ή να κλαπεί.

Ο γονιός απαντά, πιστεύοντας ότι συνομιλεί με το παιδί του.

Και κάπως έτσι μπορεί να αρχίσει μια απάτη που έχει ήδη καταγραφεί διεθνώς και είναι γνωστή ως «Hi Mum scam».

Η συγκεκριμένη μέθοδος στηρίζεται λιγότερο στην τεχνολογία και περισσότερο στην ανθρώπινη ψυχολογία.

Οι απατεώνες γνωρίζουν ότι ένας γονιός είναι πολύ πιθανό να κινητοποιηθεί αμέσως όταν θεωρεί ότι το παιδί του αντιμετωπίζει πρόβλημα.

Πώς ξεκινά η παγίδα

Η πρώτη κίνηση των δραστών είναι να δημιουργήσουν μια αίσθηση οικειότητας.

Δεν χρειάζεται απαραίτητα να γνωρίζουν το όνομα του παιδιού.

Μπορούν να στείλουν ένα γενικό μήνυμα που ξεκινά με τη λέξη «μαμά» ή «μπαμπά».

Αν ο παραλήπτης απαντήσει «Γιώργο, εσύ είσαι;», έχει ήδη δώσει στον άγνωστο αποστολέα μια πληροφορία που μπορεί να χρησιμοποιηθεί στη συνέχεια της συνομιλίας.

Ο απατεώνας μπορεί να επιβεβαιώσει ότι είναι ο Γιώργος και να συνεχίσει την επικοινωνία σαν να πρόκειται για μια συνηθισμένη οικογενειακή συζήτηση.

Η ανταλλαγή μηνυμάτων μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσω SMS, WhatsApp ή άλλης εφαρμογής.

Στόχος σε αυτό το στάδιο δεν είναι να ζητηθούν αμέσως χρήματα, αλλά να κερδηθεί η εμπιστοσύνη του παραλήπτη.

Η στιγμή που εμφανίζεται η «επείγουσα ανάγκη»

Αφού δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η επικοινωνία είναι γνήσια, ακολουθεί το δεύτερο στάδιο.

Το υποτιθέμενο παιδί ενημερώνει τον γονιό ότι αντιμετωπίζει κάποιο οικονομικό πρόβλημα.

Μπορεί να ισχυριστεί ότι πρέπει να εξοφλήσει έναν λογαριασμό, ότι χρειάζεται χρήματα για κάποια επείγουσα υποχρέωση ή ότι δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει την εφαρμογή της τράπεζάς του επειδή άλλαξε κινητό.

Στη συνέχεια ζητά μια τραπεζική μεταφορά.

Συνήθως συνοδεύει το αίτημα με την υπόσχεση ότι θα επιστρέψει τα χρήματα μόλις αποκατασταθεί η πρόσβαση στον λογαριασμό του.

Το σημαντικότερο στοιχείο είναι η πίεση του χρόνου.

Ο δράστης μπορεί να γράψει ότι η πληρωμή πρέπει να γίνει αμέσως, ότι δεν υπάρχει περιθώριο καθυστέρησης ή ότι δεν μπορεί να μιλήσει τηλεφωνικά.

Με αυτόν τον τρόπο επιχειρεί να εμποδίσει τον γονιό να ελέγξει εάν η ιστορία είναι πραγματική.

Γιατί αυτή η απάτη είναι τόσο επικίνδυνη

Σε πολλές διαδικτυακές απάτες οι πολίτες καλούνται να πατήσουν έναν ύποπτο σύνδεσμο ή να συμπληρώσουν τραπεζικούς κωδικούς σε ψεύτικη ιστοσελίδα.

Στην απάτη «Hi Mum» δεν είναι απαραίτητο να συμβεί τίποτε από αυτά.

Ο δράστης προσπαθεί να πείσει το ίδιο το θύμα να πραγματοποιήσει μια κανονική τραπεζική συναλλαγή.

Η τεχνική αυτή ονομάζεται κοινωνική μηχανική ή social engineering.

Πρόκειται για χειραγώγηση της ανθρώπινης συμπεριφοράς με σκοπό την απόσπαση χρημάτων ή πληροφοριών.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση αξιοποιούνται τρία βασικά στοιχεία: η οικογενειακή σχέση, μια πειστική καθημερινή δικαιολογία και η αίσθηση του επείγοντος.

Ο γονιός δεν αισθάνεται ότι συναλλάσσεται με έναν άγνωστο. Πιστεύει ότι βοηθά το παιδί του.

Αυτή ακριβώς την εμπιστοσύνη προσπαθούν να εκμεταλλευτούν οι δράστες.

Το λάθος που δεν πρέπει να κάνετε

Το πιο επικίνδυνο λάθος είναι να θεωρήσετε ότι ο αποστολέας είναι πράγματι το παιδί σας μόνο και μόνο επειδή το ισχυρίζεται.

Ακόμη και αν χρησιμοποιεί το σωστό όνομα ή γνωρίζει κάποιες οικογενειακές πληροφορίες, αυτό δεν αποτελεί ασφαλή απόδειξη.

Προσωπικά στοιχεία μπορεί να είναι διαθέσιμα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή να έχουν αποκαλυφθεί κατά τη διάρκεια της συνομιλίας.

Γι’ αυτό, πριν πραγματοποιήσετε οποιαδήποτε μεταφορά χρημάτων, πρέπει να επιβεβαιώσετε την ταυτότητα του προσώπου που σας στέλνει το μήνυμα.

Και υπάρχει ένας πολύ απλός τρόπος.

Το τηλεφώνημα που μπορεί να σας γλιτώσει από την απάτη

Καλέστε το παιδί σας στον αριθμό που έχετε ήδη αποθηκευμένο στο κινητό σας.

Όχι στον καινούργιο αριθμό από τον οποίο λάβατε το μήνυμα.

Αν το παιδί σας απαντήσει, μπορείτε αμέσως να διαπιστώσετε εάν αντιμετωπίζει πραγματικά κάποιο πρόβλημα.

Εάν δεν απαντήσει, επικοινωνήστε με κάποιο άλλο μέλος της οικογένειας ή με πρόσωπο που γνωρίζετε ότι βρίσκεται κοντά του.

Μην αφήσετε την πίεση του αποστολέα να σας οδηγήσει σε βιαστική μεταφορά χρημάτων.

Εάν ο άγνωστος επιμένει ότι δεν μπορεί να μιλήσει στο τηλέφωνο και ζητά συνεχώς να πραγματοποιήσετε την πληρωμή, η συμπεριφορά αυτή αποτελεί σοβαρή προειδοποιητική ένδειξη.

Μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση στην τράπεζά σας μόνο με ένα μήνυμα;

Εδώ χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση.

Η απλή λήψη ή ανάγνωση ενός τέτοιου μηνύματος δεν σημαίνει ότι οι δράστες έχουν αποκτήσει πρόσβαση στον τραπεζικό σας λογαριασμό.

Στη βασική μορφή της απάτης, προσπαθούν να σας πείσουν να στείλετε εσείς οι ίδιοι χρήματα.

Υπάρχουν, ωστόσο, και άλλες παραλλαγές στις οποίες οι απατεώνες μπορεί να ζητήσουν τραπεζικά στοιχεία, κωδικούς ή πληροφορίες που χρησιμοποιούνται για την έγκριση συναλλαγών.

Για τον λόγο αυτό δεν πρέπει να κοινοποιείτε ποτέ κωδικούς πρόσβασης, PIN ή κωδικούς μιας χρήσης.

Η επίκληση οικογενειακής σχέσης δεν αποτελεί λόγο παράκαμψης των βασικών κανόνων τραπεζικής ασφάλειας.

Τι πρέπει να κάνετε αν έχετε ήδη στείλει χρήματα

Αν διαπιστώσετε ότι εξαπατηθήκατε, είναι σημαντικό να ενεργήσετε χωρίς καθυστέρηση.

Επικοινωνήστε αμέσως με την τράπεζά σας και εξηγήστε ότι πραγματοποιήσατε μεταφορά χρημάτων επειδή παραπλανηθήκατε από πρόσωπο που προσποιήθηκε συγγενή σας.

Ζητήστε να εξεταστεί επειγόντως η δυνατότητα ανάκλησης ή ανάκτησης της συναλλαγής.

Η επιστροφή των χρημάτων δεν είναι εγγυημένη, ιδιαίτερα εάν έχουν ήδη μεταφερθεί σε άλλους λογαριασμούς.

Ωστόσο, η άμεση ενημέρωση της τράπεζας είναι απαραίτητη για να διερευνηθούν οι διαθέσιμες δυνατότητες περιορισμού της ζημιάς.

Παράλληλα, διατηρήστε όλα τα αποδεικτικά στοιχεία: τα μηνύματα, τον αριθμό του αποστολέα, τα στοιχεία του τραπεζικού λογαριασμού στον οποίο στείλατε τα χρήματα και το αποδεικτικό της μεταφοράς.

Με αυτά μπορείτε να προχωρήσετε σε καταγγελία στην Αστυνομία.

Αν έχετε κοινοποιήσει κωδικούς ή ευαίσθητα τραπεζικά στοιχεία, ενημερώστε αμέσως την τράπεζα και ακολουθήστε τις οδηγίες της για την ασφάλεια των λογαριασμών σας.

Μια απλή οικογενειακή συμφωνία μπορεί να αποδειχθεί σωτήρια

Η προστασία από αυτή τη μορφή απάτης μπορεί να ξεκινήσει πριν ακόμη εμφανιστεί το πρώτο ύποπτο μήνυμα.

Οι οικογένειες μπορούν να συμφωνήσουν ότι οποιοδήποτε αίτημα για επείγουσα μεταφορά χρημάτων από νέο αριθμό τηλεφώνου θα επιβεβαιώνεται πρώτα με ανεξάρτητη επικοινωνία.

Η συμφωνία αυτή μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη όταν κάποιος βρίσκεται υπό συναισθηματική πίεση.

Οι δράστες βασίζονται στο γεγονός ότι ένας γονιός δύσκολα θα αρνηθεί να βοηθήσει το παιδί του.

Η σωστή αντίδραση, όμως, δεν είναι να αγνοήσουμε το μήνυμα ούτε να θεωρήσουμε αυτομάτως ότι είναι ψεύτικο.

Είναι να εξακριβώσουμε ποιος πραγματικά βρίσκεται στην άλλη άκρη της συνομιλίας.

Γι’ αυτό, αν λάβετε κάποια στιγμή ένα μήνυμα που γράφει «Μαμά, χάλασε το κινητό μου», μην ξεκινήσετε από την τράπεζα. Ξεκινήστε από ένα τηλεφώνημα στον αριθμό του παιδιού σας που ήδη γνωρίζετε.

Αυτή η απλή κίνηση μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε μια πραγματική οικογενειακή ανάγκη και μια καλοστημένη οικονομική απάτη.