Μια τεράστια «δεξαμενή» φορολογικών δεδομένων περνά πλέον στα χέρια των ελεγκτικών υπηρεσιών της ΑΑΔΕ. Περίπου 200 εκατομμύρια σελίδες παλαιών φορολογικών υποθέσεων, που για δεκαετίες βρίσκονταν σε φακέλους, κλασέρ και αποθηκευτικούς χώρους των εφοριών, μετατράπηκαν σε ψηφιακό αρχείο και μπορούν πλέον να αναζητούνται και να αξιοποιούνται πολύ ταχύτερα.
Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις ψηφιοποίησης αρχείων της φορολογικής διοίκησης, συνολικού προϋπολογισμού 40,2 εκατ. ευρώ, η οποία ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε στα τέλη Ιουλίου.
Στην πράξη, η «μνήμη» των εφοριών μεταφέρεται από το χαρτί στα δεδομένα, δημιουργώντας μια νέα υποδομή τόσο για την εξυπηρέτηση των πολιτών όσο και για τους φορολογικούς ελέγχους.
Τι περιλαμβάνουν τα 200 εκατ. ψηφιοποιημένα έγγραφα
Το αρχείο περιλαμβάνει το ιστορικό συναλλαγών και φορολογικών υποθέσεων φυσικών και νομικών προσώπων σε βάθος πολλών δεκαετιών.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν τα έγγραφα που σχετίζονται με ακίνητη περιουσία και φορολογία κεφαλαίου, καθώς πρόκειται για υποθέσεις στις οποίες πολλές φορές απαιτείται η αναζήτηση στοιχείων αρκετών ετών πίσω.
Η αρχική σύμβαση προέβλεπε την ψηφιοποίηση περίπου 182 εκατομμυρίων σελίδων, με δυνατότητα απόκλισης έως 25%.
Για περίπου 27,3 εκατομμύρια σελίδες, δηλαδή σχεδόν για το 15% του αρχείου, προβλέφθηκε επιπλέον καταγραφή και εξαγωγή μεταδεδομένων. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς επιτρέπει στα πληροφοριακά συστήματα να εντοπίζουν και να επεξεργάζονται αποτελεσματικότερα συγκεκριμένες πληροφορίες.
Από τα υπόγεια των ΔΟΥ στο νέο Taxis
Η αλλαγή δεν αφορά απλώς την κατάργηση των χάρτινων φακέλων.
Το ψηφιοποιημένο αρχείο αποτελεί τμήμα της υποδομής πάνω στην οποία σχεδιάζεται το νέο Taxis, με στόχο τη συγκέντρωση ιστορικών φορολογικών δεδομένων που μπορεί να φτάνουν ακόμη και σε βάθος τουλάχιστον 100 ετών.
Έτσι, πληροφορίες που μέχρι σήμερα απαιτούσαν αναζήτηση σε φυσικούς φακέλους και συχνά σημαντικό διοικητικό χρόνο θα μπορούν σταδιακά να εντοπίζονται ηλεκτρονικά.
Το μεγαλύτερο μέρος του αρχείου φορολογίας κεφαλαίου προέρχεται από την Αττική, με ποσοστό περίπου 29%. Ακολουθεί η Θεσσαλονίκη με 11%, ενώ περίπου 54% κατανέμεται στις υπόλοιπες ΔΟΥ της χώρας και 4% αφορά τη ΔΟΥ Πλοίων.
Η ψηφιοποίηση ήταν ιδιαίτερα απαιτητική, καθώς το αρχείο δεν αποτελούνταν αποκλειστικά από τυποποιημένα μηχανογραφικά έγγραφα. Περιελάμβανε και χειρόγραφες καταχωρίσεις, καθώς και παλαιότερα έγγραφα διαφορετικής ποιότητας και κατάστασης.
Τι αλλάζει στους φορολογικούς ελέγχους
Εδώ βρίσκεται και μία από τις σημαντικότερες πλευρές του έργου.
Οι ελεγκτικές υπηρεσίες αποκτούν πολύ ταχύτερη πρόσβαση στο ιστορικό μιας φορολογικής υπόθεσης και μπορούν να συνδυάζουν παλαιότερα στοιχεία με νεότερες πληροφορίες.
Αυτό μπορεί να επιτρέψει τη δημιουργία πληρέστερης εικόνας για την οικονομική και περιουσιακή δραστηριότητα ενός φυσικού ή νομικού προσώπου.
Υπάρχει, ωστόσο, μία κρίσιμη επισήμανση: η ψηφιοποίηση ενός παλιού εγγράφου δεν σημαίνει ότι αναβιώνει αυτομάτως μια φορολογική υπόθεση που έχει ήδη παραγραφεί.
Η αξιοποίηση των στοιχείων για ελεγκτικούς σκοπούς εξακολουθεί να υπόκειται στους κανόνες και στις προθεσμίες παραγραφής που προβλέπει η φορολογική νομοθεσία.
Επομένως, το μεγάλο πλεονέκτημα για την ΑΑΔΕ είναι κυρίως ότι, στις υποθέσεις που μπορούν νόμιμα να ελεγχθούν, οι ελεγκτές δεν θα χρειάζεται να αναζητούν πληροφορίες μέσα σε χιλιάδες φυσικούς φακέλους.
Γιατί ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ακίνητα
Η ψηφιοποίηση του αρχείου της φορολογίας κεφαλαίου μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντική σε υποθέσεις ακινήτων.
Παλαιά έγγραφα, δηλώσεις και στοιχεία που μέχρι σήμερα βρίσκονταν διάσπαρτα σε φυσικά αρχεία μπορούν πλέον να αποτελέσουν μέρος μιας οργανωμένης ηλεκτρονικής βάσης.
Αυτό διευκολύνει όχι μόνο τη φορολογική διοίκηση αλλά δυνητικά και τους ίδιους τους πολίτες, όταν χρειάζονται παλαιά δικαιολογητικά για ακίνητα ή άλλες φορολογικές υποθέσεις.
Τέλος στις στοίβες των φακέλων
Υπάρχει και μια πολύ πρακτική πλευρά της αλλαγής.
Η ΑΑΔΕ μπορεί σταδιακά να περιορίσει την ανάγκη διατήρησης τεράστιων χώρων φυσικού αρχείου στις εφορίες, ενώ μειώνεται ο χρόνος που απαιτείται από τους υπαλλήλους για τον εντοπισμό ενός εγγράφου.
Οι εικόνες με τα γεμάτα κλασέρ, τις στοίβες φακέλων και τα παλιά αρχεία των ΔΟΥ περνούν έτσι σταδιακά στο παρελθόν.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι 200 εκατομμύρια σελίδες που μέχρι σήμερα αποτελούσαν ουσιαστικά ένα δύσχρηστο χάρτινο αρχείο μετατρέπονται σε αξιοποιήσιμη ψηφιακή πληροφορία.
Και αυτό δημιουργεί νέα δεδομένα τόσο για τον τρόπο λειτουργίας της Εφορίας όσο και για την ταχύτητα με την οποία θα μπορούν να αναζητούνται στοιχεία σε μελλοντικούς φορολογικούς ελέγχους.
