Ένα νέο πρόγραμμα που μπορεί να αποτελέσει σημαντική ευκαιρία για χιλιάδες ιδιοκτήτες παλαιών κατοικιών ανοίγει τον δρόμο για ανακαινίσεις με επιδότηση που μπορεί να φτάσει έως και τις 36.000 ευρώ ανά ακίνητο.
Η δράση «Ανακαίνιση Κατοικίας», με προϋπολογισμό περίπου 500 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ 2021-2027, έχει διπλό στόχο: να αναβαθμίσει παλαιές κατοικίες και ταυτόχρονα να επαναφέρει στην αγορά σπίτια που σήμερα παραμένουν κλειστά.
Το πρόγραμμα αφορά τόσο ακίνητα που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν για ιδιοκατοίκηση, όσο και κατοικίες που μετά την ανακαίνισή τους θα διατεθούν για μακροχρόνια μίσθωση.
Έως 36.000 ευρώ ανά κατοικία
Η επιδότηση μπορεί να φτάσει τα 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ανώτατο ποσό χρηματοδότησης τις 36.000 ευρώ ανά κατοικία.
Επιπλέον, προβλέπεται κάλυψη έως 2.500 ευρώ για αναγκαίες μελέτες, άδειες και ελέγχους.
Το ποσοστό επιχορήγησης διαμορφώνεται από 70% έως και 95%, ανάλογα με το εισόδημα και τα πρόσθετα χαρακτηριστικά του δικαιούχου και του ακινήτου.
Ποια σπίτια μπορούν να μπουν
Βασική προϋπόθεση είναι η κατοικία να διαθέτει οικοδομική άδεια που έχει εκδοθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, να υφίσταται νόμιμα και να μην έχει χαρακτηριστεί κατεδαφιστέα.
Παράλληλα, θα πρέπει να βρίσκεται σε ενεργειακή κατηγορία Γ ή χαμηλότερη.
Η μέγιστη επιλέξιμη επιφάνεια κύριων χώρων είναι 120 τ.μ., ενώ για τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες το όριο αυξάνεται στα 150 τ.μ., χωρίς όμως να αυξάνεται αντίστοιχα το ανώτατο ποσό της επιχορήγησης.
Μπαίνουν και κλειστά και κατοικημένα ακίνητα
Το πρόγραμμα δεν περιορίζεται στα κλειστά σπίτια.
Στη δράση μπορούν να συμμετέχουν ιδιοκτήτες ή επικαρπωτές κλειστών κατοικιών, με την προϋπόθεση ότι μετά την ολοκλήρωση των εργασιών το ακίνητο θα χρησιμοποιηθεί για τουλάχιστον πέντε χρόνια ως κύρια κατοικία ή θα διατεθεί σε μακροχρόνια μίσθωση.
Για τη μίσθωση προβλέπεται σταθερό μίσθωμα τουλάχιστον κατά τα πρώτα τρία χρόνια.
Παράλληλα, δικαίωμα συμμετοχής έχουν ιδιοκτήτες, επικαρπωτές ή ψιλοί κύριοι κατοικιών που χρησιμοποιούνται ήδη ως κύρια κατοικία, εφόσον διατηρήσουν αυτή τη χρήση για τουλάχιστον πέντε χρόνια μετά την ολοκλήρωση της δράσης.
Σημαντική αλλαγή για όσους έχουν μικρό ποσοστό ιδιοκτησίας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αλλαγή των κριτηρίων για τα κλειστά ακίνητα.
Το απαιτούμενο ποσοστό πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας μειώθηκε από το 50% στο 20%, ανοίγοντας έτσι την πόρτα σε περισσότερους συνιδιοκτήτες.
Επομένως, υπό τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του προγράμματος, μπορεί να καταστεί επιλέξιμος ακόμη και ιδιοκτήτης που διαθέτει ποσοστό 20% ή μεγαλύτερο σε κλειστή κατοικία.
Το «τεστ» κατανάλωσης ρεύματος για τα κλειστά σπίτια
Για τις κατοικίες που δηλώνονται ως κλειστές υπάρχει ειδικό κριτήριο κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος.
Εφόσον δεν έχει ζητηθεί διακοπή ή δεν έχει διακοπεί η ηλεκτροδότηση, η συνολική κατανάλωση για τα έτη 2024 και 2025 πρέπει να είναι μικρότερη από 100 kWh.
Αντίστοιχος αναλογικός περιορισμός εφαρμόζεται για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2026 έως την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος για τη Βεβαίωση Επιλεξιμότητας.
Τι εργασίες επιδοτούνται
Το μεγάλο πλεονέκτημα της δράσης είναι ότι δεν αφορά αποκλειστικά ενεργειακές παρεμβάσεις, αλλά καλύπτει μεγάλο μέρος μιας πραγματικής ανακαίνισης.
Στις επιλέξιμες παρεμβάσεις περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:
- ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου,
- αντικατάσταση κουφωμάτων,
- ηλεκτρολογικές εργασίες,
- υδραυλικές παρεμβάσεις,
- αντικατάσταση παλαιών κλιματιστικών,
- εγκατάσταση αντλίας θερμότητας,
- τοποθέτηση ηλιακού θερμοσίφωνα,
- άλλες εργασίες ήπιας ενεργειακής αναβάθμισης.
Οι εργασίες ανακαίνισης θα αντιστοιχούν στο 60%-80% της συνολικής χρηματοδότησης και οι παρεμβάσεις ήπιας ενεργειακής αναβάθμισης στο 20%-40%.
Ποιοι μπορούν να φτάσουν στο 95%
Το βασικό ποσοστό επιχορήγησης ανέρχεται σε 80% για τα χαμηλότερα εισοδήματα και 70% για τα μεσαία εισοδήματα.
Προβλέπονται, όμως, προσαυξήσεις κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες, οι οποίες μπορούν να λειτουργήσουν σωρευτικά.
Μία από τις σημαντικότερες αφορά κατοικίες σε νησιωτικές ή ορεινές περιοχές.
Πρόσθετη προσαύξηση προβλέπεται για μονογονεϊκές οικογένειες με αποκλειστική επιμέλεια, τρίτεκνους και πολύτεκνους, καθώς και για δικαιούχους με αναπηρία ή οικογένειες με μέλος με αναπηρία, υπό τις ειδικότερες προϋποθέσεις του προγράμματος.
Έτσι, σε ορισμένες περιπτώσεις η συνολική επιδότηση μπορεί να φτάσει έως το 95%.
Τα εισοδηματικά όρια
Για έναν άγαμο το όριο της πρώτης εισοδηματικής κατηγορίας είναι 18.000 ευρώ και της δεύτερης 25.000 ευρώ.
Για έγγαμο ή ζευγάρι με σύμφωνο συμβίωσης χωρίς παιδιά τα αντίστοιχα όρια είναι 25.000 και 35.000 ευρώ, ενώ με ένα παιδί αυξάνονται σε 30.000 και 40.000 ευρώ και με δύο παιδιά σε 35.000 και 45.000 ευρώ.
Για μονογονεϊκή οικογένεια με ένα παιδί προβλέπονται όρια 28.000 και 39.000 ευρώ αντίστοιχα.
Για κάθε επιπλέον παιδί προστίθενται 5.000 ευρώ.
Για τον προσδιορισμό της εισοδηματικής κατηγορίας λαμβάνονται υπόψη τα εισοδήματα του φορολογικού έτους 2025.
Πώς θα γίνονται οι αιτήσεις
Πρώτο βήμα είναι η έκδοση Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας.
Στη συνέχεια, όσοι έχουν εξασφαλίσει τη βεβαίωση θα μπορούν να υποβάλουν την αίτηση χρηματοδότησης στη νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα που προβλέπεται να ενεργοποιηθεί το φθινόπωρο.
Η συγκεκριμένη δράση εντάσσεται στο ευρύτερο πακέτο στεγαστικών παρεμβάσεων, συνολικού ύψους άνω των 6,5 δισ. ευρώ, με στόχο να αυξηθεί το διαθέσιμο απόθεμα κατοικιών και να αξιοποιηθεί σημαντικός αριθμός παλαιών ή κλειστών ακινήτων.
Για χιλιάδες ιδιοκτήτες, το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στο άνοιγμα της πλατφόρμας και στους αναλυτικούς όρους εφαρμογής, καθώς μια επιδότηση που μπορεί να φτάσει τις 36.000 ευρώ –και υπό προϋποθέσεις έως το 95% του επιλέξιμου κόστους– μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τα δεδομένα μιας μεγάλης ανακαίνισης.
