Παραμένει η δυνατότητα πληρωμής με μετρητά κατά την παραλαβή προϊόντων από εταιρείες ταχυμεταφορών, καθώς, σύμφωνα με δημοσιεύματα, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών απέσυρε από το πολυνομοσχέδιο τη διάταξη που προέβλεπε την υποχρεωτική χρήση ηλεκτρονικών μέσων πληρωμής στις αντικαταβολές.
Η εξέλιξη αφορά χιλιάδες καταναλωτές που επιλέγουν να εξοφλούν τις παραγγελίες τους όταν τις παραλαμβάνουν, αλλά και ηλεκτρονικά καταστήματα που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στη συγκεκριμένη μέθοδο πληρωμής.
Η αρχική πρόταση προέβλεπε ότι οι αντικαταβολές μέσω courier θα έπρεπε να εξοφλούνται ηλεκτρονικά, ακόμη και όταν επρόκειτο για μικρές αγορές.
Με την απόσυρσή της, το ισχύον καθεστώς παραμένει αμετάβλητο, με δυνατότητα πληρωμής σε μετρητά εντός του νόμιμου ορίου.
Τι θα άλλαζε στις αντικαταβολές
Η ρύθμιση που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση προέβλεπε την κατάργηση της πληρωμής με μετρητά για παραγγελίες που παραδίδονται μέσω εταιρειών ταχυμεταφορών.
Αυτό θα ίσχυε ανεξάρτητα από την αξία του προϊόντος.
Για παράδειγμα, ένας καταναλωτής που παρήγγειλε από ηλεκτρονικό κατάστημα ένα προϊόν αξίας 20 ευρώ δεν θα μπορούσε να πληρώσει με χαρτονομίσματα κατά την παραλαβή.
Θα έπρεπε να χρησιμοποιήσει κάρτα ή άλλο αποδεκτό ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής.
Η πρόταση εντασσόταν στην προσπάθεια επέκτασης των ηλεκτρονικών συναλλαγών και ενίσχυσης της φορολογικής συμμόρφωσης.
Ωστόσο, προκάλεσε αντιρρήσεις από εκπροσώπους του εμπορίου και των ταχυμεταφορών.
Γιατί υπήρξαν αντιδράσεις
Ένα από τα βασικά επιχειρήματα κατά της προτεινόμενης ρύθμισης ήταν η διαφορετική αντιμετώπιση των αγορών από φυσικά και ηλεκτρονικά καταστήματα.
Στο φυσικό κατάστημα ο καταναλωτής μπορεί να χρησιμοποιεί μετρητά για συναλλαγές που επιτρέπονται από την ισχύουσα νομοθεσία.
Αντίθετα, η προτεινόμενη απαγόρευση θα απέκλειε τα μετρητά από την αντικαταβολή, ακόμη και για αγορές ιδιαίτερα μικρής αξίας.
Ο Εμπορικός Σύλλογος Αθηνών και εκπρόσωποι του κλάδου των ταχυμεταφορών εξέφρασαν, σύμφωνα με τα σχετικά δημοσιεύματα, ενστάσεις για τις επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει το μέτρο.
Στο επίκεντρο βρέθηκαν η εξυπηρέτηση των καταναλωτών, το κόστος προσαρμογής των επιχειρήσεων και η διατήρηση μιας δημοφιλούς μεθόδου πληρωμής.
Πόσο σημαντική είναι η αντικαταβολή για τα e-shop
Η αντικαταβολή εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό τρόπο εξόφλησης παραγγελιών στο ελληνικό ηλεκτρονικό εμπόριο.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς που επικαλείται το δημοσίευμα, χρησιμοποιείται σε ποσοστό άνω του 40% των αγορών μέσω ηλεκτρονικών καταστημάτων.
Η ετήσια αξία των συναλλαγών που πραγματοποιούνται με αυτή τη μέθοδο εκτιμάται μεταξύ 3 και 5 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Από αυτές τις συναλλαγές, περίπου το 70% έως 75% φέρεται να εξοφλείται με μετρητά.
Τα στοιχεία αυτά αποτελούν εκτιμήσεις της αγοράς και όχι ανεξάρτητα επιβεβαιωμένη επίσημη καταγραφή.
Εξηγούν, πάντως, γιατί η προτεινόμενη αλλαγή προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον στον εμπορικό κόσμο.
Για αρκετούς καταναλωτές, η αντικαταβολή αποτελεί τρόπο να εξοφλούν μια αγορά μόνο όταν παραλαμβάνουν το προϊόν.
Άλλοι την επιλέγουν επειδή δεν χρησιμοποιούν συστηματικά ηλεκτρονικές πληρωμές ή επειδή προτιμούν να μη δίνουν στοιχεία κάρτας στο ηλεκτρονικό κατάστημα.
Τι ισχύει πλέον για τις πληρωμές έως 500 ευρώ
Με βάση το ισχύον καθεστώς, οι καταναλωτές μπορούν να συνεχίσουν να πληρώνουν με μετρητά κατά την παράδοση παραγγελιών, εφόσον η συναλλαγή βρίσκεται εντός του νόμιμου ορίου.
Στην Ελλάδα, οι συναλλαγές λιανικής από 500 ευρώ και άνω υπάγονται, κατά κανόνα, στην υποχρέωση εξόφλησης με ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής.
Επομένως, η απόσυρση της ειδικής διάταξης για τις αντικαταβολές δεν καταργεί το γενικό όριο των μετρητών.
Αυτό που διατηρείται είναι η δυνατότητα του καταναλωτή να χρησιμοποιεί μετρητά για τις επιτρεπόμενες συναλλαγές κατά την παραλαβή του προϊόντος.
Προσοχή: Η χρήση μετρητών δεν σημαίνει ότι μια αγορά είναι αδήλωτη ή ότι δεν εκδίδεται το προβλεπόμενο φορολογικό παραστατικό. Η επιχείρηση εξακολουθεί να έχει τις νόμιμες υποχρεώσεις καταγραφής της συναλλαγής.
Τι συμβαίνει στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες
Στις αντιρρήσεις που διατυπώθηκαν περιλαμβανόταν και η σύγκριση του ελληνικού πλαισίου με τις ρυθμίσεις άλλων κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στο δημοσίευμα, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες εφαρμόζουν υψηλότερα όρια πληρωμών με μετρητά από εκείνο της Ελλάδας.
Παράλληλα, το νέο ενωσιακό πλαίσιο για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος προβλέπει γενικό ανώτατο όριο 10.000 ευρώ για τις συναλλαγές με μετρητά από τις 10 Ιουλίου 2027, με δυνατότητα διατήρησης χαμηλότερων εθνικών ορίων.
Αυτό σημαίνει ότι η ευρωπαϊκή ρύθμιση δεν συνεπάγεται αυτόματη αύξηση του ελληνικού ορίου από τα 500 στα 10.000 ευρώ.
Η Ελλάδα μπορεί να διατηρήσει αυστηρότερους κανόνες για τις συναλλαγές που καλύπτει η εθνική νομοθεσία.
Τι σημαίνει η εξέλιξη για τα καταστήματα της περιφέρειας
Η διατήρηση της αντικαταβολής με μετρητά έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για τις μικρές εμπορικές επιχειρήσεις της περιφέρειας.
Πολλά καταστήματα εξυπηρετούν πελάτες εκτός της φυσικής τους έδρας μέσω ηλεκτρονικών παραγγελιών και εταιρειών ταχυμεταφορών.
Η δυνατότητα επιλογής τρόπου πληρωμής μπορεί να διευκολύνει καταναλωτές που δεν επιθυμούν ή δεν μπορούν να χρησιμοποιούν αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσα.
Το ίδιο ισχύει και για κατοίκους της Κεφαλονιάς και της Ιθάκης, οι οποίοι πραγματοποιούν συχνά παραγγελίες από επιχειρήσεις της υπόλοιπης Ελλάδας.
Με βάση την αναφερόμενη απόσυρση, δεν αλλάζει η δυνατότητα πληρωμής με μετρητά κατά την παράδοση, εντός των ορίων που επιτρέπει η νομοθεσία.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι καταναλωτές
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι δεν προχωρά, με τα σημερινά δεδομένα, η ειδική απαγόρευση των μετρητών στις αντικαταβολές.
Οι καταναλωτές μπορούν να συνεχίσουν να επιλέγουν τη συγκεκριμένη μέθοδο, όπου προσφέρεται από το ηλεκτρονικό κατάστημα ή την εταιρεία ταχυμεταφορών.
Παράλληλα, παραμένουν σε ισχύ οι γενικοί κανόνες για τα επιτρεπόμενα ποσά πληρωμών με μετρητά.
Η απόσυρση της διάταξης, όπως μεταδίδεται, διατηρεί μια καθιερωμένη επιλογή πληρωμής για τους καταναλωτές και αποτρέπει την εφαρμογή διαφορετικών κανόνων αποκλειστικά στις αντικαταβολές μικρής αξίας.
