Μια σημαντική «ένεση» στο πορτοφόλι δεκάδων χιλιάδων συνταξιούχων του Δημοσίου φαίνεται να έρχεται μέσα στο 2025, με επιστροφές-μαμούθ από παράνομες κρατήσεις και επανυπολογισμούς συντάξεων. Αναδρομικά που αγγίζουν ή και ξεπερνούν τα 8.500 ευρώ αναμένεται να καταβληθούν στους δικαιούχους, υπό την προϋπόθεση ότι είχαν κινηθεί δικαστικά, ενώ παράλληλα ανοίγει ο δρόμος και για σημαντικά ποσά σε χήρες δημοσίων υπαλλήλων.
Η πιο «βαριά» κατηγορία επιστροφών αφορά την περίφημη Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), που κρίθηκε αντισυνταγματική για το διάστημα Φεβρουαρίου 2017 – Δεκεμβρίου 2018. Οι κρατήσεις αυτές, που επιβάλλονταν σε κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ, δεν επιστράφηκαν ποτέ σε μεγάλη μερίδα συνταξιούχων. Όμως όσοι προσέφυγαν δικαστικά –περίπου 9.000 άτομα κυρίως από τα ειδικά μισθολόγια (στρατιωτικοί, πανεπιστημιακοί, δικαστικοί κ.ά.)– βρίσκονται πλέον προ των πυλών της πληρωμής.
Οι υποθέσεις… έχουν τελειώσει – απομένει μόνο το ταμείο
Το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει ήδη εκδώσει αποφάσεις, και πλέον η μόνη εκκρεμότητα είναι η καταβολή των αναδρομικών, κάτι που σύμφωνα με πηγές του ΕΦΚΑ αναμένεται να γίνει με fast-track διαδικασίες, ταυτόχρονα με άλλες εκκρεμείς υποθέσεις (επικουρικά, δώρα κ.λπ.).
Αξίζει να σημειωθεί πως ακόμα και όσοι δεν προσέφυγαν στα δικαστήρια, καλύπτονται θεωρητικά από την απόφαση 244/2017 της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Η απόφαση έκρινε αντισυνταγματική τη χρηματοδότηση ελλειμμάτων του ασφαλιστικού από τις συντάξεις, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε οριζόντια εφαρμογή της επιστροφής – κάτι που προς το παρόν απορρίπτεται από την κυβέρνηση.
Από το 2019 και μετά πάντως, η ΕΑΣ θεωρείται πλέον συνταγματική, καθώς ο σκοπός της διαφοροποιήθηκε και πλέον τα ποσά κατευθύνονται στο ΑΚΑΓΕ, τον «κουμπαρά» των συντάξεων.
«Δώρο ζωής» και για τις χήρες του Δημοσίου
Μεγάλη ομάδα ωφελούμενων είναι και οι περίπου 15.000 χήρες που έλαβαν σύνταξη χηρείας μετά τον θάνατο συζύγου μεταξύ Μαΐου 2016 και 2019. Όπως αποκαλύπτει απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, σε πολλές περιπτώσεις η σύνταξή τους υπολογίστηκε επί της επανυπολογισμένης σύνταξης του θανόντος (μετά τον νόμο Κατρούγκαλου), και όχι επί του αρχικού ποσού – κάτι που κρίθηκε λανθασμένο.
Το αποτέλεσμα; Διαφορές που φτάνουν και τα 300 ευρώ μηνιαίως και αναδρομικά που ξεπερνούν τις 5.000 ευρώ ανά περίπτωση.
Παράδειγμα 1: Σύνταξη θανόντος 1.758€ → επανυπολογισμός στα 1.184€ → σύνταξη χηρείας 592€. Η χήρα όμως έπρεπε να λαμβάνει το 50% της αρχικής σύνταξης, δηλαδή 879€, άρα δικαιούται αναδρομικά +287€ μηνιαίως.
Παράδειγμα 2: Σύνταξη θανόντος 1.337€ → επανυπολογισμός στα 853€ → σύνταξη χηρείας 426€. Αντιθέτως, με σωστό υπολογισμό θα έπρεπε να λάβει 668€, δηλαδή 242€ επιπλέον κάθε μήνα.
Πίνακες-σοκ: Αναδρομικά έως 8.500€!
Ανάλογα με την αρχική σύνταξη, τα ποσά της επιστροφής διαμορφώνονται ως εξής:
Ειδικά μισθολόγια: Επιστροφές από 3.700€ έως 8.500€
Απόστρατοι: Από 1.000€ έως 8.000€
Πολιτικοί υπάλληλοι: Από 575€ έως 5.000€
Οι δικαιούχοι που είχαν προσφύγει πριν την απόφαση του 2017, μάλιστα, μπορούν να διεκδικήσουν επιστροφές έως και πενταετίας – με ποσά που σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούν τις 10.000€.
Οι «παγίδες» και τα όρια παραγραφής
Το μεγάλο «ναι μεν αλλά» βρίσκεται στο ζήτημα της παραγραφής. Όσοι δεν κινήθηκαν εγκαίρως και υπέβαλαν προσφυγές μετά το 2021 (για την ΕΑΣ) ή μετά τον Ιούλιο 2020 (για τις επικουρικές), χάνουν το δικαίωμα επιστροφής. Το ίδιο ισχύει και για όσους δεν έκαναν ποτέ προσφυγή – καθώς πλέον θεωρούνται εκπρόθεσμοι.
Επομένως, οι πραγματικοί κερδισμένοι είναι εκείνοι που:
✔ Προσέφυγαν πριν τις κομβικές αποφάσεις
✔ Ανήκουν σε ειδικά μισθολόγια με υψηλές κρατήσεις
✔ Διεκδικούν και άλλες επιστροφές από επικουρικά, δώρα ή επιδόματα
Τι γίνεται με τις επικουρικές;
Το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε επίσης αντισυνταγματικές δύο μειώσεις σε επικουρικές συντάξεις που ίσχυσαν για 11 μήνες: του νόμου 4051/2012 και του 4093/2012. Η επιστροφή αφορά συντάξεις άνω των 200 ευρώ και αφορά ποσοστά περικοπών από 5% έως και 20%. Ειδικά για τους συνταξιούχους του ΝΑΤ, αναγνωρίστηκε και μείωση 7% ως αντισυνταγματική, η οποία ήδη επιστράφηκε.
Συμπέρασμα; Αν είσαι συνταξιούχος του Δημοσίου και έχεις κάνει προσφυγή εγκαίρως, ετοιμάσου για ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό. Αν όχι… μάλλον το τρένο των αναδρομικών πέρασε. Το μόνο σίγουρο είναι ότι το θέμα επιστροφών μπαίνει ξανά δυναμικά στην επικαιρότητα – και τα ποσά δεν αφήνουν κανέναν ασυγκίνητο.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
