Ανατροπή στα δεδομένα για τις τιμές των καυσίμων σημειώθηκε σήμερα, Δευτέρα 31 Αυγούστου, καθώς η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης δεν σταματά με το τέλος του Αυγούστου αλλά παρατείνεται και για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο.
Η απόφαση έχει άμεσο ενδιαφέρον για εκατομμύρια οδηγούς αλλά και για ολόκληρη την αγορά, καθώς το diesel αποτελεί βασικό καύσιμο των εμπορευματικών μεταφορών.
Η επιδότηση θα ανέρχεται σε 10 λεπτά ανά λίτρο στην τελική τιμή, ποσό που αντιστοιχεί σε 8 λεπτά προ ΦΠΑ.
Το δημοσιονομικό κόστος μόνο για τον Σεπτέμβριο εκτιμάται στα 30 εκατ. ευρώ.
Γιατί αποφασίστηκε η παράταση
Ο βασικός λόγος είναι η διατήρηση των διεθνών τιμών των καυσίμων σε υψηλά επίπεδα.
Η διεθνής αγορά ενέργειας εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αβεβαιότητα και οι αυξήσεις περνούν στην εσωτερική αγορά.
Χωρίς την επιδότηση, η τιμή του diesel θα ήταν υψηλότερη κατά περίπου 10 λεπτά ανά λίτρο για τον τελικό καταναλωτή, εφόσον όλοι οι υπόλοιποι παράγοντες παρέμεναν ίδιοι.
Η κυβέρνηση επέλεξε επομένως να συνεχίσει το μέτρο για έναν ακόμη μήνα.
Τι σημαίνουν 10 λεπτά στο γέμισμα
Η διαφορά φαίνεται μικρή όταν τη βλέπει κανείς ανά λίτρο.
Σε ένα ρεζερβουάρ 50 λίτρων, όμως, αντιστοιχεί σε περίπου 5 ευρώ.
Σε 70 λίτρα η διαφορά φτάνει περίπου τα 7 ευρώ.
Για έναν οδηγό που γεμίζει το όχημα αρκετές φορές μέσα στον μήνα, η συνολική εξοικονόμηση αυξάνεται.
Η πραγματική σημασία, όμως, είναι ακόμη μεγαλύτερη για επαγγελματικά οχήματα.
Φορτηγά και μεταφορές
Ένα φορτηγό καταναλώνει πολύ μεγαλύτερες ποσότητες καυσίμου από ένα ΙΧ.
Για μία μεταφορική επιχείρηση, επομένως, η διαφορά 10 λεπτών ανά λίτρο μπορεί να μεταφραστεί σε εκατοντάδες ή χιλιάδες ευρώ μέσα στον μήνα, ανάλογα με τον στόλο και τα χιλιόμετρα.
Αυτό έχει ευρύτερη σημασία για τον πληθωρισμό.
Τα περισσότερα προϊόντα που βρίσκονται στα ράφια ενός καταστήματος έχουν μεταφερθεί κάποια στιγμή με φορτηγό.
Όταν αυξάνεται το κόστος του diesel, αυξάνεται και το κόστος μεταφοράς.
Γιατί αφορά ιδιαίτερα τα νησιά
Στα νησιά, το κόστος μεταφοράς είναι ακόμη πιο κρίσιμο.
Τα προϊόντα πρέπει να μεταφερθούν μέσω ενός συνδυασμού οδικών και θαλάσσιων μεταφορών.
Οποιαδήποτε αύξηση στο ενεργειακό κόστος μπορεί να επιβαρύνει περισσότερο περιοχές όπου οι τελικές τιμές είναι ήδη υψηλότερες από τον μέσο όρο.
Για την Κεφαλονιά, επομένως, η παράταση της επιδότησης δεν αφορά μόνο όσους οδηγούν πετρελαιοκίνητο αυτοκίνητο.
Αφορά έμμεσα το κόστος τροφοδοσίας ολόκληρης της τοπικής αγοράς.
Πόσο έχει κοστίσει το μέτρο
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοινώθηκαν, το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των παρεμβάσεων από τον Απρίλιο φτάνει πλέον τα 211 εκατ. ευρώ.
Για τον Σεπτέμβριο προστίθενται περίπου 30 εκατ. ευρώ.
Το ποσό δείχνει πόσο ακριβή είναι μία οριζόντια παρέμβαση στην τιμή των καυσίμων.
Μερικά λεπτά ανά λίτρο, όταν πολλαπλασιάζονται με εκατοντάδες εκατομμύρια λίτρα κατανάλωσης, μετατρέπονται σε πολύ μεγάλη δημοσιονομική δαπάνη.
Γιατί δεν μειώνεται απλώς ο φόρος
Αυτό είναι ένα ερώτημα που τίθεται συχνά.
Η φορολογία αποτελεί μεγάλο μέρος της τελικής τιμής των καυσίμων και μία μόνιμη μείωσή της θα μπορούσε να οδηγήσει σε χαμηλότερες τιμές.
Όμως μία μόνιμη φορολογική μείωση δημιουργεί επίσης μόνιμη απώλεια δημοσίων εσόδων.
Η προσωρινή επιδότηση δίνει στην κυβέρνηση τη δυνατότητα να παρέμβει για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και στη συνέχεια να επανεξετάσει την κατάσταση.
Το diesel δεν θα έχει σταθερή τιμή τον Σεπτέμβριο
Η επιδότηση των 10 λεπτών δεν σημαίνει ότι η τιμή του πετρελαίου κίνησης «κλειδώνει».
Η τελική τιμή θα συνεχίσει να μεταβάλλεται.
Επηρεάζεται από τη διεθνή τιμή πετρελαίου, τις τιμές διύλισης, την ισοτιμία ευρώ-δολαρίου, τη φορολογία και τα εμπορικά περιθώρια.
Η επιδότηση λειτουργεί ουσιαστικά σαν ένα μαξιλάρι 10 λεπτών πάνω στην τιμή που διαφορετικά θα διαμορφωνόταν.
Η σύγκριση πρατηρίων εξακολουθεί να έχει σημασία
Ακόμη και με την επιδότηση, οι τιμές διαφέρουν σημαντικά μεταξύ πρατηρίων.
Ο οδηγός πρέπει να συγκρίνει την τελική τιμή στην αντλία.
Μία διαφορά 5 λεπτών ανά λίτρο μεταξύ δύο κοντινών πρατηρίων σημαίνει επιπλέον 2,50 ευρώ σε 50 λίτρα.
Σε συνδυασμό με την κρατική επιδότηση, η σωστή επιλογή πρατηρίου μπορεί να μειώσει αισθητά το κόστος.
Προσοχή στην ποιότητα
Η τιμή δεν πρέπει να αποτελεί το μοναδικό κριτήριο.
Η αγορά καυσίμου από αξιόπιστο πρατήριο έχει μεγάλη σημασία.
Μία ακραία χαμηλή τιμή σε σχέση με ολόκληρη την τοπική αγορά πρέπει να αξιολογείται με προσοχή.
Η εξοικονόμηση μερικών ευρώ δεν έχει νόημα εάν δημιουργηθεί πρόβλημα στο σύστημα τροφοδοσίας ενός σύγχρονου diesel κινητήρα.
Τι γίνεται με τη βενζίνη
Η σημερινή ανακοίνωση αφορά συγκεκριμένα την παράταση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης.
Οι οδηγοί βενζινοκίνητων οχημάτων δεν πρέπει να θεωρήσουν ότι το ίδιο μέτρο εφαρμόζεται αυτομάτως και στην αμόλυβδη.
Οι παρεμβάσεις στις τιμές των καυσίμων έχουν διαφορετικούς μηχανισμούς και πρέπει να εξετάζονται ξεχωριστά.
Ο Σεπτέμβριος θα είναι κρίσιμος
Το ερώτημα είναι τι θα συμβεί στις διεθνείς αγορές μέσα στον επόμενο μήνα.
Εάν οι τιμές υποχωρήσουν σημαντικά, η επιδότηση θα λειτουργήσει παράλληλα με μία ευνοϊκότερη διεθνή τάση.
Εάν αντίθετα υπάρξει νέα άνοδος, μέρος της επιδότησης μπορεί απλώς να απορροφήσει την αύξηση.
Για αυτό δεν μπορεί κανείς σήμερα να προβλέψει με ακρίβεια πόσο θα κοστίζει το diesel στο τέλος Σεπτεμβρίου.
Η επίδραση στον πληθωρισμό
Τα καύσιμα έχουν πολλαπλασιαστική επίδραση στην οικονομία.
Δεν επηρεάζουν μόνο το κόστος μετακίνησης του νοικοκυριού.
Επηρεάζουν μεταφορές, γεωργία, διανομή και υπηρεσίες.
Η συγκράτηση του diesel μπορεί επομένως να βοηθήσει έμμεσα στον περιορισμό πιέσεων σε άλλες τιμές.
Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους το μέτρο αντιμετωπίζεται ως ευρύτερη παρέμβαση κατά της ακρίβειας και όχι απλώς ως βοήθημα στους οδηγούς.
Η σημερινή ανακοίνωση αλλάζει τα δεδομένα της 1ης Σεπτεμβρίου
Μέχρι χθες υπήρχε αβεβαιότητα για το εάν η επιδότηση θα συνεχιστεί.
Σήμερα η εικόνα ξεκαθάρισε.
Το πετρέλαιο κίνησης θα εξακολουθήσει να επιδοτείται και τον Σεπτέμβριο με 10 λεπτά ανά λίτρο στην τελική τιμή.
Για έναν μεμονωμένο οδηγό η διαφορά μπορεί να είναι μερικά ευρώ ανά γέμισμα.
Για μία μεταφορική εταιρεία μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη.
Και για την οικονομία συνολικά, το κόστος της παρέμβασης ανέρχεται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ μέσα σε έναν μόνο μήνα.
Αυτό δείχνει πόσο κεντρικό ζήτημα παραμένει η ενέργεια για την καθημερινότητα των νοικοκυριών, τις επιχειρήσεις και τελικά τις τιμές σχεδόν όλων των προϊόντων που καταναλώνουμε.
Η παράταση ανακοινώθηκε σήμερα στις 31/8: επιδότηση 10 λεπτών/λίτρο στο diesel για τον Σεπτέμβριο, με δημοσιονομικό κόστος περίπου 30 εκατ. ευρώ για τον μήνα και συνολικό κόστος 211 εκατ. ευρώ από τον Απρίλιο.
