Σε ακόμη στενότερο κλοιό μπαίνουν οι οφειλέτες του ΕΦΚΑ, καθώς το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) εντείνει τις διαδικασίες είσπραξης των ληξιπρόθεσμων χρεών, χρησιμοποιώντας από ηλεκτρονικές ειδοποιήσεις και αξιολόγηση του οικονομικού προφίλ μέχρι αναγκαστικά μέτρα και κατασχέσεις περιουσιακών στοιχείων.
Ταυτόχρονα, ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται πλέον και στην αποτροπή δημιουργίας νέων χρεών από εργοδότες που υποβάλλουν ΑΠΔ για το προσωπικό τους, αλλά δεν καταβάλλουν τις αντίστοιχες ασφαλιστικές εισφορές.
Το μέγεθος του προβλήματος αποτυπώνεται στα στοιχεία: στις 30 Ιουνίου 2026 το συνολικό χρέος που βρίσκεται στο ΚΕΑΟ είχε φτάσει τα 52,43 δισ. ευρώ, έναντι 51,79 δισ. ευρώ στο τέλος Μαρτίου.
Μέσα σε μόλις ένα τρίμηνο, δηλαδή, καταγράφηκε αύξηση περίπου 639 εκατ. ευρώ.
Το πρώτο «καμπανάκι»: Η ειδοποίηση και η προθεσμία των 20 ημερών
Η διαδικασία δεν αρχίζει κατευθείαν με κατάσχεση.
Όταν μια ληξιπρόθεσμη οφειλή περάσει στο ΚΕΑΟ, αποστέλλεται στον οφειλέτη η λεγόμενη «Ατομική Ειδοποίηση ληξιπρόθεσμων οφειλών».
Με αυτή ενημερώνεται ότι το χρέος έχει μεταφερθεί στο ΚΕΑΟ και καλείται να αντιδράσει.
Το κρίσιμο χρονικό διάστημα είναι οι 20 ημέρες.
Μέσα σε αυτό το διάστημα ο οφειλέτης πρέπει να προχωρήσει σε εξόφληση ή σε τακτοποίηση της οφειλής του. Εάν δεν ανταποκριθεί, ανοίγει ο δρόμος για τη διαδικασία αναγκαστικής είσπραξης.
Οι ειδοποιήσεις αποστέλλονται ηλεκτρονικά και είναι διαθέσιμες μέσω των ηλεκτρονικών υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ.
Τα στοιχεία δείχνουν το εύρος της διαδικασίας: από την έναρξη λειτουργίας του ΚΕΑΟ έως τον Ιούνιο του 2026 είχαν αποσταλεί 3.296.559 Ατομικές Ειδοποιήσεις, ενώ μόνο κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026 εστάλησαν ακόμη 81.269.
Τι συμβαίνει εάν περάσουν οι 20 ημέρες
Εφόσον ο οφειλέτης δεν ανταποκριθεί στην ειδοποίηση, οι υπηρεσίες του ΚΕΑΟ εξετάζουν εάν μπορούν να ληφθούν αναγκαστικά μέτρα εναντίον του.
Δεν αντιμετωπίζονται όμως όλες οι περιπτώσεις με τον ίδιο τρόπο.
Πριν επιλεγεί το μέτρο που θα εφαρμοστεί, δημιουργείται ουσιαστικά ένα οικονομικό προφίλ του οφειλέτη.
Το ΚΕΑΟ μπορεί να αντλεί και να συνδυάζει πληροφορίες από τα δικά του πληροφοριακά συστήματα, από τη διασύνδεση με το Μητρώο της ΓΓΠΣΨΔ, από το ΓΕΜΗ και από άλλες διαθέσιμες πηγές.
Στόχος είναι να εκτιμηθεί τόσο η δυνατότητα είσπραξης του χρέους όσο και ο βαθμός επισφάλειάς του.
Τα 3 στοιχεία που «μετρά» το ΚΕΑΟ
Ιδιαίτερη σημασία έχουν τρεις παράγοντες.
Πρώτον, το ύψος του χρέους. Το ποσό της οφειλής λαμβάνεται υπόψη για την επιλογή του κατάλληλου μέτρου είσπραξης.
Δεύτερον, η συμπεριφορά του οφειλέτη. Εξετάζεται εάν συνεχίζει να πληρώνει κανονικά τις τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές και εάν καταβάλλει συστηματικά ένα εύλογο ποσό έναντι της παλαιάς οφειλής.
Αυτό είναι ένα ιδιαίτερα σημαντικό σημείο, καθώς μια συνεπής συμπεριφορά μπορεί να λειτουργήσει θετικά κατά την αξιολόγηση του οφειλέτη, όσο αυτή συνεχίζεται.
Τρίτον, η ηλικία του χρέους. Το ΚΕΑΟ εξετάζει πότε δημιουργήθηκε η οφειλή και εάν η συσσώρευσή της υποδηλώνει περιστασιακή οικονομική δυσκολία ή συστηματική αφερεγγυότητα.
Πότε έρχονται τα αναγκαστικά μέτρα
Εάν μετά την αξιολόγηση διαπιστωθεί ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις, ενεργοποιείται το πλαίσιο της αναγκαστικής είσπραξης.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει, ανάλογα με την περίπτωση και το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, σε μέτρα επί τραπεζικών λογαριασμών, απαιτήσεων ή άλλων περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη.
Γι’ αυτό η Ατομική Ειδοποίηση δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μια απλή ενημερωτική επιστολή. Ουσιαστικά αποτελεί το στάδιο που προηγείται της δυνατότητας ενεργοποίησης των μέτρων αναγκαστικής είσπραξης εφόσον η οφειλή παραμείνει αρρύθμιστη.
Στο στόχαστρο και όσοι δημιουργούν συνεχώς καινούργια χρέη
Το ΚΕΑΟ δεν επιχειρεί μόνο να εισπράξει τα παλιά χρέη.
Έχει θέσει στο μικροσκόπιο και εργοδότες που εμφανίζουν μια συγκεκριμένη συμπεριφορά: δηλώνουν κανονικά εργαζομένους μέσω ΑΠΔ, αλλά δεν πληρώνουν τις αντίστοιχες τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές.
Το αποτέλεσμα είναι το χρέος τους να αυξάνεται μήνα με τον μήνα.
Για αυτές τις περιπτώσεις προβλέπεται ένα ιδιαίτερα πιεστικό μέτρο: η αναστολή της δυνατότητας χρήσης ηλεκτρονικών υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ για την υποβολή ΑΠΔ.
Το μέτρο στρέφεται κυρίως σε εργοδότες για τους οποίους διαπιστώνεται συστηματική αποφυγή καταβολής των ασφαλιστικών υποχρεώσεων.
Σκοπός είναι να αποτραπούν πρακτικές στρατηγικής εισφοροδιαφυγής και η ανεξέλεγκτη δημιουργία νέων ληξιπρόθεσμων χρεών.
«Ακτινογραφία» της περιουσίας του οφειλέτη
Υπάρχει και μια δεύτερη σημαντική διάσταση.
Μέσα από τη διαδικασία αξιολόγησης συγκεντρώνονται φορολογικά, οικονομικά και περιουσιακά δεδομένα, τα οποία επιτρέπουν στις υπηρεσίες να έχουν σαφέστερη εικόνα για την οικονομική κατάσταση του οφειλέτη.
Έτσι, το ΚΕΑΟ μπορεί να κατευθύνει αποτελεσματικότερα τις ενέργειές του στις περιπτώσεις όπου υπάρχουν πραγματικές δυνατότητες είσπραξης.
Η λογική του συστήματος είναι επομένως όλο και περισσότερο στοχευμένη: δεν εξετάζεται μόνο πόσα χρωστά κάποιος, αλλά και αν πληρώνει τις τρέχουσες υποχρεώσεις του, πώς δημιουργήθηκε το χρέος, πόσο παλιό είναι και ποια είναι η οικονομική και περιουσιακή εικόνα του.
Το χρέος ξεπέρασε τα 52 δισ. ευρώ
Η αυστηροποίηση των διαδικασιών συνδέεται άμεσα με τη συνεχή διόγκωση των ληξιπρόθεσμων ασφαλιστικών οφειλών.
Το συνολικό υπόλοιπο των 52,43 δισ. ευρώ αποτελεί πλέον μια τεράστια δεξαμενή χρεών, σημαντικό μέρος των οποίων έχει συσσωρευτεί σε βάθος πολλών ετών.
Μόνο μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου 2026 το ποσό αυξήθηκε κατά 639,09 εκατ. ευρώ, με περίπου 401,66 εκατ. ευρώ της αύξησης να προέρχονται από πρόσθετα τέλη.
Το μήνυμα προς τους οφειλέτες γίνεται επομένως σαφές: η αδράνεια μετά την Ατομική Ειδοποίηση μπορεί να οδηγήσει στο επόμενο στάδιο των αναγκαστικών μέτρων, ενώ ιδιαίτερα αυστηρή αντιμετώπιση προβλέπεται για περιπτώσεις όπου συνεχίζουν να γεννιούνται νέα χρέη.
