Πέντε κινήσεις μέχρι το τέλος του 2026 μπορούν να αποδειχθούν ιδιαίτερα σημαντικές για χιλιάδες φορολογουμένους, καθώς μπορούν είτε να μειώσουν τον φόρο που θα προκύψει με τις δηλώσεις του 2027 είτε να λειτουργήσουν ως «ασπίδα» απέναντι στα τεκμήρια. Σε ορισμένες περιπτώσεις το φορολογικό όφελος μπορεί να φτάσει έως και τα 2.200 ευρώ.
Ο χρόνος μετρά αντίστροφα για όσους θέλουν να αξιοποιήσουν τις δυνατότητες που παρέχει η φορολογική νομοθεσία πριν κλείσει το 2026.
Η 31η Δεκεμβρίου αποτελεί κρίσιμο ορόσημο, καθώς πληρωμές με κάρτες ή e-banking, πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων, δάνεια, γονικές παροχές και δωρεές μπορούν υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να επηρεάσουν σημαντικά το αποτέλεσμα της φορολογικής δήλωσης που θα υποβληθεί την άνοιξη του 2027.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από όσους έχουν υψηλά τεκμήρια λόγω κατοικιών, αυτοκινήτων ή αγορών περιουσιακών στοιχείων, αλλά και από όσους μπορούν να αξιοποιήσουν τις ειδικές φορολογικές προβλέψεις για ηλεκτρονικές πληρωμές σε συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματιών.
1. Ηλεκτρονικές πληρωμές που μπορούν να μειώσουν τον φόρο έως 2.200 ευρώ
Μία από τις σημαντικότερες δυνατότητες αφορά τις ηλεκτρονικές πληρωμές προς συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματιών.
Για τις επιλέξιμες δαπάνες που πραγματοποιούνται μέσα στο 2026, ποσό ίσο με το 30% της δαπάνης μπορεί να αφαιρεθεί από το φορολογητέο εισόδημα, με ανώτατο όριο έκπτωσης από το εισόδημα τα 5.000 ευρώ.
Με δεδομένο ότι ο ανώτατος φορολογικός συντελεστής φυσικών προσώπων φτάνει το 44%, το μέγιστο φορολογικό όφελος μπορεί να ανέλθει στα:
5.000 × 44% = 2.200 ευρώ.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι οι συναλλαγές να έχουν εξοφληθεί ηλεκτρονικά, όπως με χρεωτική ή πιστωτική κάρτα ή μέσω e-banking.
Στις 22 κατηγορίες επαγγελματιών περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:
κτηνίατροι, υδραυλικοί, ψυκτικοί, συντηρητές θέρμανσης, ηλεκτρολόγοι, επαγγελματίες μονώσεων και οικοδομικών εργασιών, ξυλουργοί, επαγγελματίες εργασιών στέγης, κομμωτές και κουρείς, αισθητικοί, εργολάβοι κηδειών, επαγγελματίες μασάζ και φυσικής ευεξίας, υπηρεσίες καθαρισμού και οικιακής βοήθειας, φωτογράφοι, σχολές χορού, γυμναστήρια, επαγγελματίες προσωπικής φροντίδας και νοσηλείας, δικηγόροι, καθώς και υπηρεσίες νηπιαγωγείων και παιδαγωγών.
Το σημαντικό είναι ότι η έκπτωση αφορά το φορολογητέο εισόδημα και όχι απευθείας τον φόρο. Επομένως το πραγματικό όφελος διαφέρει ανάλογα με το εισόδημα και τον φορολογικό συντελεστή κάθε φορολογουμένου.
2. Γιατροί: Οι ηλεκτρονικές πληρωμές «μετρούν» διπλά
Δεύτερη σημαντική δυνατότητα αφορά τις πληρωμές σε συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματιών Υγείας.
Οι συγκεκριμένες δαπάνες, εφόσον εξοφληθούν ηλεκτρονικά και υπάρχουν οι σχετικές αποδείξεις, υπολογίζονται στο 200% της πραγματικής αξίας τους για την κάλυψη της υποχρέωσης ηλεκτρονικών δαπανών ίσων με το 30% του ετήσιου ατομικού εισοδήματος.
Στην κατηγορία περιλαμβάνονται πληρωμές προς:
ιατρούς, οδοντιάτρους, ορθοδοντικούς, οστεοπαθητικούς, χειροπράκτες, οφθαλμίατρους, χειροποδιστές και ποδολόγους.
Έτσι, για παράδειγμα, επιλέξιμη ιατρική δαπάνη 500 ευρώ μπορεί να προσμετρηθεί ως 1.000 ευρώ για τον συγκεκριμένο σκοπό.
Η δυνατότητα αυτή είναι σημαντική για φορολογουμένους που κινδυνεύουν να μην καλύψουν το απαιτούμενο ποσοστό ηλεκτρονικών δαπανών και να επιβαρυνθούν με πρόσθετο φόρο.
3. Πώληση περιουσιακών στοιχείων για κάλυψη τεκμηρίων
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται όσοι έχουν υψηλά τεκμήρια διαβίωσης ή πραγματοποίησαν μέσα στο 2026 μεγάλες αγορές.
Έσοδα από την πώληση περιουσιακών στοιχείων μπορούν, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη τεκμηρίων.
Σε αυτά μπορούν να περιλαμβάνονται ποσά από πώληση:
- ακινήτων,
- αυτοκινήτων,
- κινητών πραγμάτων μεγάλης αξίας,
- μετοχών,
- ομολόγων,
- εντόκων γραμματίων,
- μεριδίων αμοιβαίων κεφαλαίων και άλλων κινητών αξιών.
Υπάρχει όμως μία σημαντική λεπτομέρεια: από το τίμημα που εισπράχθηκε αφαιρείται το ποσό που είχε καταβληθεί για την απόκτηση του περιουσιακού στοιχείου.
Οι φορολογούμενοι πρέπει επίσης να διατηρούν τα απαραίτητα δικαιολογητικά που αποδεικνύουν τη συναλλαγή και το ποσό που εισπράχθηκε.
4. Δάνεια ως «όπλο» απέναντι στα τεκμήρια
Χρηματικά ποσά από στεγαστικά ή καταναλωτικά δάνεια μπορούν επίσης να αξιοποιηθούν για την κάλυψη τεκμηρίων, εφόσον πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις.
Αυτό μπορεί να έχει ιδιαίτερη σημασία για κάποιον που μέσα στο 2026 αγόρασε σπίτι, αυτοκίνητο ή άλλο περιουσιακό στοιχείο μεγάλης αξίας και εμφανίζεται λόγω τεκμηρίων με εισόδημα υψηλότερο από εκείνο που πραγματικά απέκτησε.
Για τραπεζικό δάνειο, η σύναψη και το ποσό αποδεικνύονται από τη σχετική σύμβαση.
Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει επομένως να έχουν ολοκληρώσει εγκαίρως τις απαιτούμενες διαδικασίες και να διαθέτουν τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία.
5. Γονικές παροχές και δωρεές – Η προθεσμία που χρειάζεται προσοχή
Η πέμπτη κίνηση αφορά χρηματικές γονικές παροχές και δωρεές.
Τα ποσά που έλαβε ένας φορολογούμενος μέσα στο 2026 μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη τεκμηρίων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει, όμως, η δυνατότητα απόδειξης τόσο της μεταφοράς των χρημάτων όσο και του χρόνου κατά τον οποίο πραγματοποιήθηκε.
Σύμφωνα με τα δεδομένα της ρύθμισης, για την απρόσκοπτη αναγνώριση των ποσών είναι κρίσιμο να έχει υποβληθεί εγκαίρως η σχετική δήλωση γονικής παροχής ή δωρεάς.
Γι’ αυτό όσοι έχουν λάβει τέτοια ποσά μέσα στο 2026 καλό είναι να ελέγξουν πριν από το τέλος του έτους εάν έχουν ολοκληρωθεί όλες οι απαιτούμενες φορολογικές διαδικασίες.
Τι γίνεται αν η δήλωση γίνει εκπρόθεσμα
Υπάρχει πάντως δυνατότητα αναγνώρισης χρηματικών γονικών παροχών και δωρεών για την κάλυψη τεκμηρίων ακόμη και σε περίπτωση εκπρόθεσμης υποβολής της σχετικής δήλωσης.
Εδώ όμως υπάρχει μία ουσιαστική διαφορά.
Η Φορολογική Διοίκηση μπορεί να προχωρήσει σε έλεγχο προκειμένου να διαπιστώσει ότι τα χρήματα πράγματι δόθηκαν στον φορολογούμενο μέσα στο συγκεκριμένο έτος και, όπου απαιτείται, πριν από την πραγματοποίηση της τεκμαρτής δαπάνης.
Για τον λόγο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό η μεταφορά των χρημάτων να μπορεί να αποδειχθεί μέσω του τραπεζικού συστήματος, από τον λογαριασμό του δωρητή προς τον λογαριασμό του δικαιούχου.
Γιατί οι τελευταίοι μήνες του 2026 είναι κρίσιμοι
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι ο φορολογικός λογαριασμός του 2027 σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να επηρεαστεί από κινήσεις που πρέπει να πραγματοποιηθούν πριν κλείσει το 2026.
Ηλεκτρονικές πληρωμές σε συγκεκριμένους επαγγελματίες μπορούν να μειώσουν το φορολογητέο εισόδημα, οι πληρωμές συγκεκριμένων ιατρικών υπηρεσιών μπορούν να βοηθήσουν στην κάλυψη των απαιτούμενων ηλεκτρονικών δαπανών, ενώ πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων, δάνεια, δωρεές και γονικές παροχές μπορούν υπό προϋποθέσεις να αποτελέσουν κρίσιμα εργαλεία για την κάλυψη τεκμηρίων.
Και επειδή σε αρκετές από αυτές τις περιπτώσεις απαιτούνται συγκεκριμένα παραστατικά και προθεσμίες, οι φορολογούμενοι που θεωρούν ότι τους αφορούν δεν θα πρέπει να περιμένουν την περίοδο υποβολής των δηλώσεων του 2027.
Η φορολογική δήλωση μπορεί να υποβάλλεται την επόμενη άνοιξη, αλλά αρκετές από τις κινήσεις που καθορίζουν το τελικό εκκαθαριστικό πρέπει να έχουν γίνει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
