Νέο φορολογικό τοπίο διαμορφώνεται από το 2027 για εκατοντάδες χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους. Οι ελαφρύνσεις μπορούν σε ορισμένες περιπτώσεις να φτάσουν ακόμη και τα 3.300 ευρώ τον χρόνο, όμως το όφελος δεν είναι ίδιο για όλους. Εισόδημα, ηλικία, αριθμός παιδιών αλλά και φορολογική συνέπεια καθορίζουν τελικά πόσο θα μειωθεί ο λογαριασμός.
Οι αλλαγές που θα αποτυπωθούν στη φορολογία των ελεύθερων επαγγελματιών από το 2027 δημιουργούν διαφορετικές «ταχύτητες».
Υπάρχουν επαγγελματίες που θα δουν τον φόρο τους να μειώνεται μόλις κατά μερικές εκατοντάδες ευρώ, ενώ για νέους αυτοαπασχολούμενους, οικογένειες με παιδιά και συγκεκριμένες επιχειρήσεις η ελάφρυνση μπορεί να είναι πολλαπλάσια.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν και οι παρεμβάσεις στο σύστημα του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος.
Από 200 έως 1.700 ευρώ η ελάφρυνση ανάλογα με τα παιδιά
Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγματα για επαγγελματίες με εισόδημα 20.000 και 25.000 ευρώ.
Για ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ, το όφελος υπολογίζεται:
- χωρίς παιδιά στα 200 ευρώ,
- με ένα παιδί στα 400 ευρώ,
- με δύο παιδιά στα 600 ευρώ,
- με τρία παιδιά στα 1.300 ευρώ.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η διαφορά στις 25.000 ευρώ.
Εκεί η ελάφρυνση υπολογίζεται στα 300 ευρώ για επαγγελματία χωρίς παιδιά, στα 600 ευρώ με ένα παιδί, στα 900 ευρώ με δύο παιδιά και φτάνει στα 1.700 ευρώ για οικογένεια με τρία παιδιά.
Επομένως, ο αριθμός των παιδιών αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στον τελικό φορολογικό λογαριασμό.
Οι μεγάλοι κερδισμένοι στους νέους έως 25 ετών
Ιδιαίτερα σημαντικές είναι οι αλλαγές για τους νεότερους επαγγελματίες.
Για επαγγελματίες ηλικίας έως 25 ετών προβλέπεται ότι εισόδημα μέχρι 20.000 ευρώ δεν θα φορολογείται.
Σύμφωνα με τα σχετικά παραδείγματα, σε εισόδημα 15.000 ευρώ η μείωση του φόρου υπολογίζεται στα 1.283 ευρώ, ενώ για εισόδημα 20.000 ευρώ το όφελος ανεβαίνει στα 2.483 ευρώ.
Συνολικά, περίπου 400.000 αυτοαπασχολούμενοι εκτιμάται ότι θα δουν μειωμένη φορολογική επιβάρυνση από το 2027, με τους νέους και τις οικογένειες με παιδιά να βρίσκονται μεταξύ εκείνων που ευνοούνται περισσότερο.
Τι αλλάζει στο τεκμαρτό εισόδημα
Σημαντική παρέμβαση αφορά και το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα.
Από το φορολογικό έτος 2026 καταργούνται, υπό προϋποθέσεις, δύο πρόσθετες επιβαρύνσεις:
Η προσαύξηση που αντιστοιχεί στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας και η προσαύξηση 5% για επιχειρήσεις με τζίρο υψηλότερο από τον μέσο όρο του αντίστοιχου ΚΑΔ.
Η αλλαγή μπορεί να έχει πολύ σημαντική επίπτωση σε επιχειρήσεις που απασχολούν προσωπικό, καθώς μειώνει το ποσό πάνω στο οποίο υπολογίζεται το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα.
Παράδειγμα: 2.534 ευρώ λιγότερος φόρος σε επιχείρηση εστίασης
Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα επιχείρησης εστίασης με πέντε εργαζόμενους και ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ.
Με το προηγούμενο καθεστώς, το ελάχιστο εισόδημα διαμορφωνόταν στα 27.244 ευρώ.
Με την κατάργηση της σχετικής προσαύξησης περιορίζεται στα 16.744 ευρώ.
Η διαφορά περνά απευθείας στον φορολογικό λογαριασμό:
ο φόρος από 4.783 ευρώ μειώνεται στα 2.249 ευρώ.
Πρόκειται για ετήσια ελάφρυνση 2.534 ευρώ.
Σε ορισμένες κατηγορίες επαγγελματιών το συνολικό όφελος από τις αλλαγές μπορεί να φτάσει ακόμη και περίπου στα 3.300 ευρώ.
Προσοχή: Οι απαλλαγές δεν έρχονται αυτόματα
Εδώ βρίσκεται όμως και ένα από τα σημαντικότερα σημεία των αλλαγών.
Η απαλλαγή από συγκεκριμένες προσαυξήσεις του τεκμαρτού συστήματος συνοδεύεται από προϋποθέσεις.
Μεταξύ άλλων, οι επαγγελματίες θα πρέπει να έχουν διαβιβάσει τα απαιτούμενα στοιχεία στο myDATA, να έχουν πραγματοποιήσει τη διασύνδεση POS και ταμειακής μηχανής, όπου αυτή απαιτείται, και να έχουν υποβάλει τις δηλώσεις ΦΠΑ και εισοδήματος της προηγούμενης πενταετίας.
Παράλληλα, προβλέπεται προϋπόθεση σχετικά με την απουσία προστίμων από τη φορολογική διοίκηση ή την Επιθεώρηση Εργασίας κατά την προηγούμενη πενταετία.
Αυτό σημαίνει ότι η φορολογική συνέπεια αποκτά άμεση οικονομική αξία.
Ποιοι θα δουν τη μεγαλύτερη διαφορά
Το νέο σύστημα δεν μοιράζει οριζόντια το ίδιο όφελος σε όλους.
Ένας επαγγελματίας χωρίς παιδιά και με εισόδημα 20.000 ευρώ μπορεί να περιοριστεί σε ελάφρυνση 200 ευρώ ετησίως.
Αντίθετα, οι οικογένειες με περισσότερα παιδιά, οι νέοι έως 25 ετών και επαγγελματίες που σήμερα επιβαρύνονται σημαντικά από τις πρόσθετες προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος μπορούν να δουν πολύ μεγαλύτερη διαφορά.
Γι’ αυτό και για κάθε ελεύθερο επαγγελματία το πραγματικό ερώτημα δεν είναι απλώς «πόσο μειώνεται ο φόρος από το 2027;», αλλά ποια από τις νέες προβλέψεις εφαρμόζεται στη δική του περίπτωση.
Για άλλους η αλλαγή θα σημαίνει μερικές εκατοντάδες ευρώ.
Για άλλους, όμως, ο λογαριασμός μπορεί να μειωθεί κατά χιλιάδες ευρώ τον χρόνο.
