Κόκκινα δάνεια: Η κυβέρνηση απέσυρε την επίμαχη διάταξη για τα funds – Τι αλλάζει για κατασχέσεις και πλειστηριασμούς

Στην απόσυρση του άρθρου 23, που προέβλεπε σημαντικές αλλαγές στη διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης για ρυθμισμένα κόκκινα δάνεια, προχώρησε η κυβέρνηση, σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν στη Βουλή. Η απόφαση ήρθε μετά τις έντονες αντιδράσεις των δικηγορικών συλλόγων και φορέων εκπροσώπησης δανειοληπτών, οι οποίοι προειδοποιούσαν για τον κίνδυνο επιτάχυνσης κατασχέσεων και πλειστηριασμών χωρίς προηγούμενο δικαστικό έλεγχο.

Σημαντική εξέλιξη καταγράφεται στο ζήτημα των κόκκινων δανείων, καθώς η κυβέρνηση ανακοίνωσε την απόσυρση της επίμαχης διάταξης που είχε προκαλέσει έντονη αντιπαράθεση γύρω από τα δικαιώματα των δανειοληπτών και τις δυνατότητες των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.

Στο επίκεντρο βρέθηκε το άρθρο 23 του υπό συζήτηση νομοσχεδίου, το οποίο προέβλεπε ότι συμφωνίες ρύθμισης οφειλών μεταξύ δανειοληπτών και πιστωτών θα μπορούσαν να αποτελούν εκτελεστούς τίτλους.

Η συγκεκριμένη πρόβλεψη είχε προκαλέσει την αντίδραση δικηγορικών συλλόγων, καθώς θα επέτρεπε την έναρξη διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης με βάση τη σύμβαση ρύθμισης, χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η έκδοση διαταγής πληρωμής.

Με την απόσυρση του άρθρου, η συγκεκριμένη αλλαγή δεν προχωρά στο πλαίσιο του νομοσχεδίου.

Η ανακοίνωση στη Βουλή και η αντιπαράθεση με την αντιπολίτευση

Την κυβερνητική απόφαση ανακοίνωσε, σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο υφυπουργός Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος, κατά τη διάρκεια της κοινοβουλευτικής συζήτησης.

Η ανακοίνωση συνοδεύτηκε από πολιτική αντιπαράθεση, καθώς ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στη συζήτηση κάλεσε τα κόμματα της αντιπολίτευσης να τοποθετηθούν για τις υπόλοιπες διατάξεις του νομοσχεδίου.

«Για να μην υπάρχει καμία δικαιολογία από εσάς, αποσύρουμε το άρθρο 23 και σας πετάμε το γάντι», ανέφερε, σύμφωνα με το κείμενο της παρέμβασής του.

Στη συνέχεια έθεσε το ερώτημα εάν η αντιπολίτευση προτίθεται να υπερψηφίσει τα υπόλοιπα άρθρα, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να προχωρήσει σε ουσιαστικές αλλαγές στο πλαίσιο λειτουργίας των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.

Η κυβερνητική πλευρά παρουσίασε την απόσυρση ως κίνηση που επιτρέπει να συνεχιστεί η συζήτηση για τις υπόλοιπες ρυθμίσεις, χωρίς να παραμένει στο επίκεντρο η συγκεκριμένη διάταξη.

Τι ακριβώς προέβλεπε το άρθρο 23

Η ουσία της αντιπαράθεσης αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να ξεκινήσει η αναγκαστική εκτέλεση σε περίπτωση μη τήρησης μιας συμφωνίας ρύθμισης οφειλών.

Σύμφωνα με την επίμαχη πρόβλεψη, οι συμβάσεις ρύθμισης μεταξύ δανειοληπτών και πιστωτών θα μπορούσαν να αποκτήσουν ισχύ εκτελεστού τίτλου.

Με απλά λόγια, μια τέτοια σύμβαση θα μπορούσε, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, να χρησιμοποιηθεί ως βάση για αναγκαστική εκτέλεση χωρίς να έχει προηγηθεί η διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής.

Η διαφορά έχει ουσιαστική δικονομική σημασία.

Η διαταγή πληρωμής εκδίδεται από δικαστικό όργανο, έπειτα από εξέταση των εγγράφων που απαιτούνται για τη θεμελίωση της χρηματικής απαίτησης.

Η προτεινόμενη αλλαγή θα δημιουργούσε μια διαφορετική διαδρομή, στην οποία η συμφωνία ρύθμισης θα μπορούσε να λειτουργεί η ίδια ως τίτλος εκτέλεσης.

Αυτό ακριβώς το σημείο προκάλεσε τις εντονότερες αντιδράσεις.

Γιατί αντέδρασαν οι δικηγορικοί σύλλογοι

Η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων εξέφρασε έντονη αντίθεση στη διάταξη.

Σύμφωνα με τις θέσεις που παρατίθενται στο δημοσίευμα, οι δικηγορικοί σύλλογοι υποστήριξαν ότι η προτεινόμενη ρύθμιση θα ήταν ιδιαίτερα ευνοϊκή για τις τράπεζες και τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.

Η βασική τους ένσταση αφορούσε την παράκαμψη του προηγούμενου δικαστικού ελέγχου που συνδέεται με την έκδοση διαταγής πληρωμής.

Κατά την άποψή τους, η δυνατότητα αναγκαστικής εκτέλεσης με βάση ιδιωτική συμφωνία θα μπορούσε να δημιουργήσει προβλήματα ως προς τον έλεγχο του πραγματικού ύψους της οφειλής.

Ειδικότερα, εξέφρασαν ανησυχίες για περιπτώσεις στις οποίες θα υπήρχε διαφωνία σχετικά με τον υπολογισμό του υπολοίπου, τους τόκους ή την τήρηση των όρων της ρύθμισης.

Οι δικηγορικοί σύλλογοι προειδοποιούσαν ότι η αλλαγή θα μπορούσε να επιταχύνει την έναρξη διαδικασιών κατάσχεσης και πλειστηριασμού, χωρίς να προηγείται το ίδιο στάδιο δικαστικού ελέγχου.

Η παρέμβαση του προέδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών

Στην αντιπαράθεση είχε παρέμβει και ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, Ανδρέας Κουτσόλαμπρος.

Όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα, ο κ. Κουτσόλαμπρος επισήμανε ότι η προτεινόμενη διαδικασία θα μπορούσε να επιτρέψει στον πιστωτή να προσδιορίζει το υπόλοιπο της οφειλής χωρίς να έχει προηγηθεί δικαστική εξέταση των σχετικών εγγράφων.

Η ένσταση αυτή συνδέεται με ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα στις υποθέσεις κόκκινων δανείων: τη δυνατότητα του οφειλέτη να αμφισβητεί το ποσό που του ζητείται.

Σε αρκετές περιπτώσεις, οι διαφωνίες μεταξύ δανειοληπτών και εταιρειών διαχείρισης αφορούν τον υπολογισμό των τόκων, τις επιβαρύνσεις ή την εφαρμογή προηγούμενων συμφωνιών.

Οι εκπρόσωποι των δικηγόρων υποστήριζαν ότι η προτεινόμενη διάταξη θα μπορούσε να επιβαρύνει τη θέση του δανειολήπτη όταν προκύπτει τέτοια διαφωνία.

Τι απαντούσε η κυβέρνηση

Η κυβερνητική πλευρά είχε διαφορετική προσέγγιση ως προς τις συνέπειες του άρθρου 23.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, υποστήριζε ότι η διάταξη αφορούσε συμφωνίες ρύθμισης τις οποίες οι ίδιοι οι δανειολήπτες είχαν αποδεχθεί.

Κατά συνέπεια, όπως ανέφερε, δεν θα μπορούσε μια εταιρεία διαχείρισης απαιτήσεων να δημιουργεί μονομερώς εκτελεστό τίτλο χωρίς τη συμμετοχή του οφειλέτη στη σχετική συμφωνία.

Επιπλέον, η κυβέρνηση υποστήριζε ότι δεν καταργούνταν η δυνατότητα προσφυγής στη Δικαιοσύνη.

Επικαλούνταν συγκεκριμένα τη δυνατότητα άσκησης ανακοπής κατά της αναγκαστικής εκτέλεσης, σύμφωνα με το άρθρο 933 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας.

Η διαφωνία, επομένως, δεν αφορούσε αποκλειστικά το εάν υπήρχε δικαστική προστασία, αλλά και το πότε θα μπορούσε αυτή να ασκηθεί και ποιος έλεγχος θα προηγούνταν της έναρξης της εκτέλεσης.

Τι σημαίνει η απόσυρση για τους δανειολήπτες

Η απόσυρση του άρθρου 23 σημαίνει ότι δεν εισάγεται, μέσω της συγκεκριμένης διάταξης, η δυνατότητα να αποτελούν οι αναφερόμενες συμβάσεις ρύθμισης αυτοτελείς εκτελεστούς τίτλους.

Για τους δανειολήπτες, αυτό έχει σημασία επειδή δεν προστίθεται η συγκεκριμένη διαδικαστική δυνατότητα υπέρ των πιστωτών.

Ωστόσο, η εξέλιξη δεν σημαίνει ότι σταματούν οι κατασχέσεις ή οι πλειστηριασμοί.

Ούτε σημαίνει ότι ακυρώνονται οι υφιστάμενες οφειλές, οι συμβάσεις ρύθμισης ή οι εκτελεστοί τίτλοι που έχουν ήδη εκδοθεί με βάση άλλες νόμιμες διαδικασίες.

Οι πιστωτές και οι εταιρείες διαχείρισης εξακολουθούν να διαθέτουν τα μέσα που προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία για τη διεκδίκηση απαιτήσεων.

Επομένως, η απόσυρση αφορά μια συγκεκριμένη νομοθετική αλλαγή και όχι συνολική αναστολή των διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης.

Τι γίνεται με τα υπόλοιπα άρθρα του νομοσχεδίου

Μετά την απόσυρση του άρθρου 23, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στις υπόλοιπες διατάξεις του νομοσχεδίου.

Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι στόχος της είναι η ενίσχυση των κανόνων λειτουργίας των servicers και η αντιμετώπιση προβλημάτων που έχουν καταγραφεί στη διαχείριση των οφειλών.

Από την άλλη πλευρά, οι αντιδράσεις που προκάλεσε η επίμαχη διάταξη αναδεικνύουν τη σημασία της προστασίας των δικονομικών δικαιωμάτων των δανειοληπτών.

Η συνέχεια της κοινοβουλευτικής διαδικασίας θα καθορίσει ποιες από τις υπόλοιπες προτεινόμενες αλλαγές θα ενσωματωθούν τελικά στη νομοθεσία.

Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η κυβέρνηση απέσυρε τη συγκεκριμένη ρύθμιση για τους εκτελεστούς τίτλους, χωρίς όμως αυτό να συνεπάγεται κατάργηση ή αναστολή των νόμιμων διαδικασιών διεκδίκησης των κόκκινων δανείων.