Νέα εποχή ξεκινά από τις 18 Σεπτεμβρίου στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, καθώς μία από τις πιο δύσκολες και χρονοβόρες διαδικασίες για τους ιδιοκτήτες ακινήτων περνά πλέον στην ψηφιακή εποχή.
Πρόκειται για τη διόρθωση των γεωμετρικών στοιχείων των ακινήτων, δηλαδή τις περιπτώσεις στις οποίες ο κτηματολογικός χάρτης εμφανίζει λανθασμένα τη θέση, τα όρια, το σχήμα ή το εμβαδόν μιας ιδιοκτησίας.
Τα συγκεκριμένα λάθη μόνο αμελητέα δεν είναι. Μπορούν να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα σε πωλήσεις, γονικές παροχές, δωρεές και έκδοση οικοδομικών αδειών, ιδιαίτερα όταν η αλλαγή των ορίων επηρεάζει γειτονικές ιδιοκτησίες.
Η νέα διαδικασία θα πραγματοποιείται μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας «metavoles», με στόχο ολόκληρος ο φάκελος της υπόθεσης να παρακολουθείται ψηφιακά.
Πάνω από 11.500 εκκρεμείς υποθέσεις
Η αλλαγή αφορά ένα σημαντικό απόθεμα υποθέσεων, καθώς περισσότερες από 11.500 εκκρεμότητες σχετίζονται με αποκλίσεις γεωμετρικών στοιχείων.
Με τη νέα διαδικασία, η αίτηση, το τοπογραφικό υλικό, οι πιθανές αντιρρήσεις και τελικά η απόφαση θα συγκεντρώνονται σε έναν ενιαίο ηλεκτρονικό φάκελο.
Στην πλατφόρμα θα μπορεί να εισέρχεται με κωδικούς Taxisnet ο ιδιοκτήτης, πρόσωπο που διαθέτει έννομο συμφέρον ή εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπος.
Την υποβολή θα μπορεί επίσης να αναλαμβάνει ο εξουσιοδοτημένος μηχανικός που έχει συντάξει το Διάγραμμα Γεωμετρικών Μεταβολών.
Για το διάγραμμα θα εκδίδεται Κωδικός Ηλεκτρονικού Διαγράμματος, ενώ μετά την οριστική κατάθεση η αίτηση θα λαμβάνει αυτόματα αριθμό πρωτοκόλλου.
Τι θα ελέγχεται ηλεκτρονικά
Μέσω της πλατφόρμας θα πραγματοποιείται έλεγχος της πληρότητας και ορθότητας των στοιχείων που έχουν κατατεθεί.
Παράλληλα, κάθε στάδιο θα καταγράφεται ηλεκτρονικά, δημιουργώντας ουσιαστικά ένα ψηφιακό ιστορικό της υπόθεσης, από την αρχική αίτηση μέχρι την τελική απόφαση και την αλλαγή του κτηματολογικού χάρτη.
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική μεταβατική περίοδος.
Πότε θα χρειάζεται ακόμη δικαστικός επιμελητής
Η διαδικασία δεν θα γίνει εξ ολοκλήρου ψηφιακή από τις 18 Σεπτεμβρίου.
Μέχρι να πιστοποιηθεί η τεχνική δυνατότητα αυτοματοποιημένων ψηφιακών κοινοποιήσεων, η αρχική ενημέρωση των ιδιοκτητών που ενδέχεται να επηρεάζονται από μια διόρθωση θα εξακολουθεί να πραγματοποιείται μέσω δικαστικού επιμελητή.
Το σχετικό κόστος θα βαρύνει τον αιτούντα.
Επομένως, στην πρώτη φάση θα λειτουργήσει ένα μεικτό σύστημα: ηλεκτρονικός φάκελος και αίτηση, αλλά με ορισμένες κοινοποιήσεις να εξακολουθούν να γίνονται με την υφιστάμενη διαδικασία.
Τι γίνεται εάν επηρεάζεται το ακίνητο του γείτονα
Εδώ βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα σημεία της νέας διαδικασίας.
Εάν η αλλαγή των ορίων, του σχήματος ή του εμβαδού ενός ακινήτου επηρεάζει γειτονική ιδιοκτησία, ο γείτονας αποκτά ενεργό ρόλο.
Ο αιτών θα πρέπει να κοινοποιήσει την αίτηση στους επηρεαζόμενους ιδιοκτήτες μέσα σε 20 ημέρες από την υποβολή της.
Οι ιδιοκτήτες που θεωρούν ότι θίγονται θα έχουν στη συνέχεια 30 ημέρες από την κοινοποίηση για να καταθέσουν ηλεκτρονικά την αντίρρησή τους.
Η αντίρρηση θα πρέπει να είναι αιτιολογημένη και μπορεί να συνοδεύεται από τίτλους ιδιοκτησίας, τοπογραφικά και άλλα τεχνικά ή νομικά στοιχεία.
Ποιος θα βγάζει την απόφαση
Τις αιτήσεις θα εξετάζουν μηχανικοί του Ελληνικού Κτηματολογίου που διαθέτουν την ιδιότητα του Πιστοποιημένου Μηχανικού Κτηματολογίου.
Η απόφαση θα εκδίδεται ψηφιακά, σε αρχείο PDF με ηλεκτρονική υπογραφή, και θα ενσωματώνεται στον φάκελο της υπόθεσης.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης που διαφωνεί χάνει τη δυνατότητα περαιτέρω διεκδίκησης.
Δικαίωμα προσφυγής θα υπάρχει τόσο για τον αιτούντα εάν απορριφθεί το αίτημά του όσο και για τον επηρεαζόμενο ιδιοκτήτη που είχε υποβάλει εμπρόθεσμα αντίρρηση.
Οι προσφυγές θα εξετάζονται σε δεύτερο βαθμό από όργανο του Ελληνικού Κτηματολογίου, στο οποίο θα συμμετέχουν μηχανικός και νομικός.
Μάλιστα, τα μέλη θα επιλέγονται μέσω αλγοριθμικής κλήρωσης, ενώ όσοι συμμετείχαν στην αρχική κρίση της υπόθεσης δεν θα μπορούν να συμμετάσχουν στην επανεξέτασή της.
Εάν η διαφωνία εξακολουθήσει να υφίσταται, θα παραμένει η δυνατότητα προσφυγής στον Κτηματολογικό Δικαστή.
Προσοχή: Δεν αφορά όλα τα λάθη στο Κτηματολόγιο
Εδώ χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή από τους ιδιοκτήτες.
Η νέα πλατφόρμα δεν αφορά κάθε πιθανό λάθος μιας κτηματολογικής εγγραφής.
Αφορά συγκεκριμένα τα γεωμετρικά στοιχεία:
- τη θέση του ακινήτου,
- τα όριά του,
- το σχήμα του,
- το εμβαδόν του.
Δεν αφορά, για παράδειγμα, λάθη στα στοιχεία του δικαιούχου, στους αριθμούς συμβολαίων ή άλλα περιγραφικά στοιχεία, για τα οποία ισχύουν διαφορετικές διαδικασίες.
Τι ισχύει για ακίνητα του Δημοσίου
Μεταβατική εξαίρεση προβλέπεται και για υποθέσεις στις οποίες εμπλέκεται ακίνητο του Ελληνικού Δημοσίου ή φορέας της Γενικής Κυβέρνησης.
Για αυτές τις περιπτώσεις θα εξακολουθήσει προσωρινά να εφαρμόζεται το σημερινό καθεστώς.
Η ένταξή τους στη νέα ηλεκτρονική διαδικασία θα πραγματοποιηθεί σε μεταγενέστερο στάδιο, μετά την έκδοση της προβλεπόμενης υπουργικής απόφασης.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι ιδιοκτήτες
Η αλλαγή της 18ης Σεπτεμβρίου μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντική για χιλιάδες ιδιοκτήτες που βρίσκονται εδώ και χρόνια αντιμέτωποι με λανθασμένες αποτυπώσεις.
Η ψηφιοποίηση από μόνη της, βέβαια, δεν εγγυάται ότι θα εξαφανιστούν οι καθυστερήσεις.
Το μεγάλο στοίχημα είναι εάν το νέο σύστημα θα μπορέσει να επιταχύνει πραγματικά την εξέταση των περισσότερων από 11.500 εκκρεμών υποθέσεων, περιορίζοντας τη γραφειοκρατία και επιτρέποντας στους πολίτες να παρακολουθούν την πορεία της υπόθεσής τους χωρίς τις σημερινές διαδικασίες.
Για έναν ιδιοκτήτη που σχεδιάζει πώληση, γονική παροχή, δωρεά ή αξιοποίηση ενός ακινήτου, πάντως, η σωστή γεωμετρική αποτύπωση στο Κτηματολόγιο μπορεί να είναι καθοριστική.
Και από τις 18 Σεπτεμβρίου, η προσπάθεια διόρθωσης ενός τέτοιου λάθους περνά σε μεγάλο βαθμό από το γκισέ στην οθόνη του υπολογιστή.
