Νέα μεγάλη εστία φοροδιαφυγής φαίνεται πως έχουν εντοπίσει οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της ΑΑΔΕ, με τις αρχές να στρέφουν πλέον το βλέμμα σε αδήλωτα POS από το εξωτερικό, τα οποία χρησιμοποιούνται από επιχειρήσεις για να αποκρύπτουν έσοδα και να αποφεύγουν την απόδοση ΦΠΑ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, περίπου το 80% των παράνομων ή αδήλωτων POS που έχουν εντοπιστεί μέχρι στιγμής συνδέονται με τη Βουλγαρία, γεγονός που προκαλεί έντονο προβληματισμό στις φορολογικές αρχές, ειδικά ενόψει της θερινής τουριστικής περιόδου όπου οι ηλεκτρονικές συναλλαγές εκτοξεύονται.
Το νέο μοντέλο φοροδιαφυγής μέσω POS εξωτερικού
Το σύστημα που χρησιμοποιούν οι επιτήδειοι θεωρείται ιδιαίτερα δύσκολο στον εντοπισμό του, καθώς προς τα έξω η επιχείρηση δείχνει να λειτουργεί απολύτως νόμιμα. Οι πελάτες πληρώνουν κανονικά με κάρτα, λαμβάνουν απόδειξη και η συναλλαγή ολοκληρώνεται χωρίς να κινεί υποψίες.
Ωστόσο, πίσω από τη διαδικασία κρύβεται ένας ολόκληρος μηχανισμός μεταφοράς χρημάτων εκτός Ελλάδας.
Τα POS που χρησιμοποιούνται είτε δεν έχουν δηλωθεί στο μητρώο της ΑΑΔΕ είτε λειτουργούν χωρίς να είναι διασυνδεδεμένα με τις ταμειακές μηχανές και το σύστημα MyData. Έτσι, τα ποσά που πληρώνουν οι καταναλωτές δεν καταγράφονται ποτέ στα ηλεκτρονικά βιβλία της επιχείρησης, με αποτέλεσμα να αποκρύπτονται έσοδα και να μην αποδίδεται ο αναλογών ΦΠΑ στο Δημόσιο.
Οι αρχές εκτιμούν ότι τα χρήματα από τις συναλλαγές καταλήγουν αρχικά σε τραπεζικούς λογαριασμούς του εξωτερικού και στη συνέχεια επιστρέφουν στην Ελλάδα κυρίως μέσω μετρητών.
Γιατί η Βουλγαρία βρίσκεται στο επίκεντρο
Η Βουλγαρία φαίνεται να αποτελεί την πιο δημοφιλή επιλογή για το συγκεκριμένο μοντέλο φοροδιαφυγής. Η γεωγραφική εγγύτητα με την Ελλάδα, η εύκολη μετακίνηση και η δυνατότητα μεταφοράς έως 10.000 ευρώ ανά άτομο χωρίς υποχρεωτική δήλωση στις αρχές δημιουργούν τις ιδανικές συνθήκες για τη διακίνηση μεγάλων ποσών.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ελεγκτικών υπηρεσιών, σε αρκετές περιπτώσεις χρησιμοποιούνται συγγενικά πρόσωπα, συνεργάτες ή ακόμη και υπάλληλοι επιχειρήσεων για τη μεταφορά χρημάτων, με αποτέλεσμα μεγάλα ποσά να εισέρχονται στη χώρα χωρίς να αφήνουν τραπεζικό αποτύπωμα.
Η πρακτική αυτή εμφανίζεται κυρίως σε κλάδους με υψηλή κίνηση λιανικών συναλλαγών, όπως:
- εστίαση
- beach bars
- νυχτερινά καταστήματα
- τουριστικές επιχειρήσεις
- επιχειρήσεις διασκέδασης
Οι έλεγχοι που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη έχουν αποκαλύψει εκατοντάδες περιπτώσεις ύποπτων συναλλαγών, με την ΑΑΔΕ να θεωρεί ότι το φαινόμενο έχει λάβει πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις απ’ όσες αρχικά εκτιμώνταν.
Η φοροδιαφυγή προσαρμόζεται στην τεχνολογία
Παρά το γεγονός ότι η διασύνδεση ταμειακών μηχανών με POS θεωρήθηκε ένα από τα σημαντικότερα «όπλα» κατά της φοροδιαφυγής, οι επιτήδειοι φαίνεται πως βρήκαν νέα «παράθυρα» για να συνεχίσουν τη δράση τους.
Η ηλεκτρονική διασύνδεση ταμειακών και POS έχει ήδη αποφέρει στο Δημόσιο επιπλέον έσοδα άνω των 2,5 δισ. ευρώ, όμως οι ελεγκτικοί μηχανισμοί διαπιστώνουν ότι τα κυκλώματα φοροδιαφυγής εξελίσσονται διαρκώς και αξιοποιούν τεχνολογικές λύσεις που δυσκολεύουν τον έλεγχο.
Οι φορολογικές αρχές ξεκαθαρίζουν ότι η κατοχή POS από το εξωτερικό δεν είναι από μόνη της παράνομη. Για να θεωρείται νόμιμη η χρήση του, θα πρέπει:
- να έχει δηλωθεί κανονικά στην ΑΑΔΕ
- να είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο POS
- να διαβιβάζει στοιχεία συναλλαγών στο MyData
- να είναι διασυνδεδεμένο με την ταμειακή μηχανή
Στις περισσότερες περιπτώσεις που έχουν εντοπιστεί, καμία από αυτές τις προϋποθέσεις δεν τηρείται.
«Βροχή» προστίμων και σαρωτικοί έλεγχοι το καλοκαίρι
Η ΑΑΔΕ ετοιμάζεται για εντατικούς ελέγχους σε όλη τη χώρα μέσα στο καλοκαίρι, με ιδιαίτερη έμφαση σε τουριστικές περιοχές και επιχειρήσεις υψηλής επισκεψιμότητας, όπου παραδοσιακά αυξάνεται ο κίνδυνος φοροδιαφυγής.
Οι κυρώσεις που προβλέπει η νομοθεσία είναι ιδιαίτερα αυστηρές:
- 1.500 ευρώ πρόστιμο για μη εγκατάσταση ή μη χρήση POS
- από 10.000 έως 20.000 ευρώ για μη διασύνδεση POS με ταμειακή μηχανή
- έως και 200.000 ευρώ πρόστιμο για παρόχους POS που παραβιάζουν το κανονιστικό πλαίσιο
Παράλληλα, οι αρχές εξετάζουν νέα ψηφιακά εργαλεία και διασταυρώσεις στοιχείων ώστε να εντοπίζονται πιο γρήγορα οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν «μαύρα» POS ή αποκρύπτουν ηλεκτρονικές συναλλαγές.
Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς η τουριστική σεζόν αναμένεται να αυξήσει κατακόρυφα τον όγκο συναλλαγών και οι φορολογικές υπηρεσίες εκτιμούν ότι πολλοί επιτήδειοι θα επιχειρήσουν να εκμεταλλευτούν ξανά τα κενά του συστήματος.
