Αντίστροφη μέτρηση για τις αποφάσεις πριν από την πρεμιέρα της 15ης Οκτωβρίου – Χωρίς παρέμβαση η τιμή υπολογίζεται κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο – Αυξημένο επίδομα θέρμανσης και πιθανή παρέμβαση στην αντλία
Στην τελική ευθεία μπαίνει η αγορά του πετρελαίου θέρμανσης, καθώς απομένουν λιγότερες από δύο εβδομάδες μέχρι την έναρξη της διάθεσής του στις 15 Οκτωβρίου και το οικονομικό επιτελείο καλείται να οριστικοποιήσει το πακέτο παρεμβάσεων για τον φετινό χειμώνα.
Το μεγάλο στοίχημα είναι η τιμή εκκίνησης.
Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο το πετρέλαιο θέρμανσης να βγει στην αγορά κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, παρά τις ισχυρές πιέσεις που προκαλεί η διεθνής ενεργειακή συγκυρία. Ο συγκεκριμένος στόχος έχει ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να παρουσιαστούν λίγο πριν ανοίξει η αγορά.
Το πρόβλημα είναι ότι, με τα σημερινά δεδομένα και χωρίς καμία παρέμβαση, οι υπολογισμοί ανεβάζουν την τιμή κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο.
Αυτό σημαίνει ότι απαιτείται σημαντική παρέμβαση προκειμένου να καλυφθεί η απόσταση μεταξύ της τιμής που θα διαμορφωνόταν ελεύθερα στην αγορά και του κυβερνητικού στόχου.
Τι σημαίνει στην τσέπη η διαφορά των 25 λεπτών
Η διαφορά είναι μεγάλη για ένα νοικοκυριό που πρέπει να γεμίσει τη δεξαμενή του.
Εάν, για παράδειγμα, η τιμή διαμορφωνόταν στα 2 ευρώ το λίτρο, τα 1.000 λίτρα θα κόστιζαν 2.000 ευρώ.
Με τιμή 1,75 ευρώ, η ίδια ποσότητα κοστίζει 1.750 ευρώ.
Μιλάμε δηλαδή για διαφορά 250 ευρώ ανά 1.000 λίτρα, πριν ακόμη συνυπολογιστεί το επίδομα θέρμανσης που δικαιούται κάθε νοικοκυριό.
Η περσινή εικόνα δείχνει πόσο έχει αλλάξει το ενεργειακό τοπίο. Η προηγούμενη περίοδος ξεκίνησε με πολύ χαμηλότερες τιμές, ενώ μέχρι τον Απρίλιο του 2026 το πετρέλαιο θέρμανσης είχε φτάσει περίπου στα 1,75 ευρώ το λίτρο.
Στο τραπέζι ισχυρή επιδότηση στην αντλία
Το ακριβές ύψος της παρέμβασης δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Ένα από τα σενάρια που έχουν εξεταστεί προβλέπει επιδότηση απευθείας στην τιμή του πετρελαίου θέρμανσης, ώστε να περιοριστεί η τιμή που θα βλέπει ο καταναλωτής στην αντλία.
Το ύψος της παρέμβασης θα εξαρτηθεί σε σημαντικό βαθμό από τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και την ισοτιμία ευρώ–δολαρίου τις τελευταίες ημέρες πριν από την έναρξη της διάθεσης.
Η μεταβλητότητα είναι τέτοια ώστε ακόμη και μικρές αλλαγές στις διεθνείς αγορές μπορούν να μεταβάλουν αισθητά το δημοσιονομικό κόστος που απαιτείται για να επιτευχθεί ο στόχος των 1,75 ευρώ.
Γι’ αυτό και οι οριστικές αποφάσεις μετατίθενται όσο το δυνατόν πιο κοντά στην 15η Οκτωβρίου.
Εξετάζεται και το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους
Το δεύτερο μέτωπο αφορά τα περιθώρια κέρδους στην αγορά καυσίμων.
Η επαναφορά ανώτατων ορίων βρίσκεται μεταξύ των επιλογών που εξετάζονται, προκειμένου η κρατική παρέμβαση να περάσει όσο το δυνατόν περισσότερο στην τελική τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής.
Το μέτρο δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Η λογική μιας τέτοιας παρέμβασης είναι ότι, όταν το Δημόσιο διαθέτει σημαντικούς πόρους για να συγκρατήσει τις τιμές, πρέπει παράλληλα να αποτραπεί το ενδεχόμενο μέρος της επιδότησης να απορροφηθεί από διεύρυνση των εμπορικών περιθωρίων.
Και αυξημένο επίδομα θέρμανσης
Υπάρχει όμως και δεύτερη, διαφορετική ενίσχυση για τα νοικοκυριά: το επίδομα θέρμανσης.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη προαναγγείλει αύξησή του, με μεγαλύτερη στήριξη ιδιαίτερα στις περιοχές της χώρας όπου οι κλιματολογικές συνθήκες δημιουργούν αυξημένες ανάγκες θέρμανσης.
Η κυβέρνηση προσανατολίζεται στη διατήρηση της βασικής φιλοσοφίας των εισοδηματικών και κλιματικών κριτηρίων, αλλά με υψηλότερους συντελεστές ενίσχυσης.
Επομένως, για έναν δικαιούχο υπάρχουν δύο διαφορετικές παράμετροι που δεν πρέπει να συγχέονται:
η πρώτη αφορά την παρέμβαση που θα γίνει στην τιμή του ίδιου του πετρελαίου, ώστε να ξεκινήσει κάτω από τα 1,75 ευρώ, και η δεύτερη αφορά το επίδομα θέρμανσης που θα λάβει το νοικοκυριό βάσει των προβλεπόμενων κριτηρίων.
Κρίσιμες οι επόμενες δέκα ημέρες
Μέχρι τις 14 Οκτωβρίου αναμένεται να έχει ξεκαθαρίσει το τοπίο.
Τότε θα γνωρίζουμε το τελικό ύψος της παρέμβασης στην τιμή, το νέο καθεστώς του επιδόματος θέρμανσης και εάν τελικά θα ενεργοποιηθεί ξανά πλαφόν στα περιθώρια κέρδους.
Μία ημέρα αργότερα, στις 15 Οκτωβρίου, ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης.
Για εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά το ενδιαφέρον επικεντρώνεται πλέον σε έναν αριθμό: πόσο κάτω από τα 1,75 ευρώ θα μπορέσει τελικά να ανοίξει η τιμή και πόσο θα μειωθεί το πραγματικό κόστος μετά και το αυξημένο επίδομα θέρμανσης.
Οι επόμενες ημέρες και, κυρίως, η συμπεριφορά των διεθνών τιμών θα καθορίσουν την τελική εξίσωση.
