Υπάρχει μία κατηγορία φορολογικών τεκμηρίων που αρκετοί φορολογούμενοι ανακαλύπτουν μόνο όταν έρχεται η ώρα της δήλωσης: οι δαπάνες που συνδέονται με αποπληρωμή δανείων και πιστωτικών καρτών.
Η βασική αρχή είναι ότι ορισμένες πληρωμές κεφαλαίου μπορούν να αντιμετωπιστούν ως δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων και να επηρεάσουν το τεκμαρτό εισόδημα του φορολογουμένου. Το ζήτημα επανέρχεται στην επικαιρότητα καθώς η φορολογική μεταχείριση δανείων και καρτών γίνεται ολοένα σημαντικότερη σε μία εποχή αυξημένης χρήσης πίστωσης.
Γιατί υπάρχει τεκμήριο στην αποπληρωμή
Η λογική της φορολογικής διοίκησης είναι σχετικά απλή.
Αν κάποιος πληρώνει σημαντικά ποσά για την εξόφληση κεφαλαίου ενός δανείου, πρέπει να μπορεί να δικαιολογήσει από πού προέρχονται αυτά τα χρήματα.
Παράδειγμα:
ένας φορολογούμενος δηλώνει εισόδημα 12.000 ευρώ αλλά μέσα στο ίδιο έτος αποπληρώνει κεφάλαιο δανείου 30.000 ευρώ.
Η Εφορία μπορεί εύλογα να εξετάσει ποια ήταν η πηγή των επιπλέον χρημάτων.
Δεν είναι κάθε πληρωμή κάρτας τεκμήριο
Εδώ βρίσκεται η βασική παρεξήγηση.
Αν κάποιος χρησιμοποιεί πιστωτική κάρτα για καθημερινές αγορές και στη συνέχεια εξοφλεί τον λογαριασμό, δεν σημαίνει ότι ολόκληρη η πληρωμή μετατρέπεται αυτομάτως σε νέο τεκμήριο.
Σημασία έχει τι αγοράστηκε με την κάρτα.
Ένα απλό παράδειγμα
Αν με πιστωτική κάρτα πληρώσεις:
σούπερ μάρκετ,
βενζίνη,
λογαριασμό τηλεφώνου,
ρούχα,
τότε πρόκειται για συνηθισμένες καταναλωτικές δαπάνες.
Αν όμως η κάρτα χρησιμοποιηθεί για την αγορά περιουσιακού στοιχείου που αποτελεί από μόνο του τεκμήριο απόκτησης, τότε η φορολογική αντιμετώπιση είναι διαφορετική.
Το κρίσιμο είναι να μη μετρηθεί δύο φορές
Η φορολογική νομοθεσία δεν έχει στόχο να δημιουργήσει διπλό τεκμήριο για την ίδια οικονομική πράξη.
Αν μία αγορά έχει ήδη ληφθεί υπόψη ως τεκμήριο κατά τον χρόνο πραγματοποίησής της, η μεταγενέστερη εξόφληση της πιστωτικής κάρτας πρέπει να εξετάζεται σε σχέση με την πραγματική φύση της αρχικής συναλλαγής.
Γι’ αυτό απαιτείται προσεκτικός χειρισμός στη δήλωση.
Τι γίνεται με στεγαστικό δάνειο
Σε ένα στεγαστικό υπάρχουν δύο διαφορετικά στοιχεία:
κεφάλαιο και τόκοι.
Η αποπληρωμή κεφαλαίου συνδέεται με διαφορετική φορολογική λογική από την καταβολή τόκων.
Το ίδιο ισχύει για προσωπικά και άλλα δάνεια.
Γιατί το θέμα μπορεί να «φουσκώσει» το εισόδημα
Τα τεκμήρια δεν αυξάνουν τον πραγματικό μισθό σου.
Μπορούν όμως να αυξήσουν το εισόδημα πάνω στο οποίο τελικά θα φορολογηθείς, εάν οι τεκμαρτές δαπάνες είναι υψηλότερες από το δηλωθέν εισόδημα και δεν καλύπτονται με νόμιμο τρόπο.
Πώς καλύπτεται μία διαφορά τεκμηρίων
Ανάλογα με την περίπτωση μπορούν να χρησιμοποιηθούν νόμιμες πηγές κεφαλαίου όπως:
ανάλωση κεφαλαίου προηγούμενων ετών,
πώληση περιουσιακού στοιχείου,
δάνειο που έχει ληφθεί νόμιμα και αποδεικνύεται,
δωρεά ή γονική παροχή που έχει δηλωθεί σωστά,
άλλα ποσά που η φορολογική νομοθεσία αναγνωρίζει.
Το μεγάλο λάθος
Να επιχειρήσει κάποιος να «δημιουργήσει» εκ των υστέρων πηγή χρημάτων χωρίς τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.
Οι τραπεζικές συναλλαγές αφήνουν πλέον πλήρες ηλεκτρονικό αποτύπωμα.
Η ΑΑΔΕ έχει πολύ μεγαλύτερη δυνατότητα διασταύρωσης σε σχέση με το παρελθόν.
Τι πρέπει να κρατά ο φορολογούμενος
Ιδιαίτερα σε μεγάλες πληρωμές είναι χρήσιμο να υπάρχουν:
δανειακές συμβάσεις,
αναλυτικές κινήσεις,
βεβαιώσεις τράπεζας,
αποδείξεις αποπληρωμής,
και παραστατικά της αρχικής αγοράς.
Γιατί η πιστωτική κάρτα θέλει προσοχή
Η πιστωτική κάρτα είναι μέσο πληρωμής και ταυτόχρονα μορφή πίστωσης.
Αυτό δημιουργεί συχνά σύγχυση ως προς το πότε πραγματοποιείται φορολογικά μία δαπάνη.
Η ασφαλέστερη αντιμετώπιση είναι να εξετάζεται πάντα η πραγματική οικονομική πράξη πίσω από την κάρτα.
Το συμπέρασμα
Το γεγονός ότι μία πληρωμή περνά από τράπεζα δεν σημαίνει αυτομάτως ότι αποτελεί τεκμήριο.
Αλλά ούτε και το γεγονός ότι αφορά πιστωτική κάρτα σημαίνει ότι είναι φορολογικά αδιάφορη.
Το ερώτημα που πρέπει πάντα να απαντηθεί είναι:
Τι ακριβώς πληρώθηκε, πότε αποκτήθηκε και από ποια χρήματα χρηματοδοτήθηκε;
Εκεί βρίσκεται η πραγματική φορολογική απάντηση.
