Μικρότερη από αυτή που δείχνει το 2,6% θα είναι για χιλιάδες συνταξιούχους η πραγματική αύξηση που θα δουν στον τραπεζικό τους λογαριασμό από την 1η Ιανουαρίου 2027. Ο λόγος είναι ότι άλλο είναι η αύξηση στη μικτή σύνταξη και άλλο το ποσό που τελικά μένει μετά τις κρατήσεις και τον φόρο.
Με το σημερινό σενάριο, οι συντάξεις αναμένεται να αυξηθούν ονομαστικά κατά 2,6%. Ωστόσο, για σημαντικό αριθμό δικαιούχων ένα μέρος αυτής της αύξησης θα απορροφηθεί από τις μεγαλύτερες κρατήσεις και τη φορολογία.
Κομβικό σημείο είναι ότι η φορολογική κλίμακα δεν αναπροσαρμόζεται αντίστοιχα με την αύξηση των συντάξεων.
Έτσι, όσο αυξάνεται το φορολογητέο εισόδημα, ορισμένοι συνταξιούχοι θα επιβαρυνθούν με μεγαλύτερη μηνιαία παρακράτηση φόρου.
Άλλο το 2,6% στα χαρτιά, άλλο στην τσέπη
Τα παραδείγματα είναι χαρακτηριστικά.
Συνταξιούχος με μικτή σύνταξη 915 ευρώ, που σήμερα λαμβάνει καθαρά περίπου 844,50 ευρώ, με την αύξηση 2,6% θα δει τη μικτή σύνταξη να ανεβαίνει στα 938,79 ευρώ.
Στα χαρτιά, δηλαδή, κερδίζει 23,79 ευρώ τον μήνα.
Στην τσέπη του, όμως, η αύξηση υπολογίζεται σε μόλις 17,89 ευρώ, καθώς η καθαρή σύνταξη διαμορφώνεται περίπου στα 862,39 ευρώ. Η πραγματική αύξηση περιορίζεται έτσι στο 2,12%.
Αντίστοιχα, σε μικτή σύνταξη 1.050 ευρώ, η ονομαστική αύξηση είναι 27,30 ευρώ, όμως η καθαρή αύξηση περιορίζεται περίπου στα 20,28 ευρώ.
Στα 1.230 ευρώ μικτά, η αύξηση στα χαρτιά φτάνει τα 31,98 ευρώ, αλλά το καθαρό μηνιαίο κέρδος υπολογίζεται στα 23,45 ευρώ.
Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο
Η διαφορά αρχίζει να γίνεται περισσότερο αισθητή όσο ανεβαίνει το ύψος της σύνταξης.
Για τις χαμηλότερες συντάξεις η αύξηση περνά σχεδόν ολόκληρη στο καθαρό ποσό. Για παράδειγμα, στα 600 ευρώ μικτά, η αύξηση των 15,60 ευρώ αντιστοιχεί σε περίπου 14,66 ευρώ επιπλέον καθαρά.
Από τη στιγμή όμως που ενεργοποιείται ή αυξάνεται η παρακράτηση φόρου, ένα μέρος της αύξησης χάνεται πριν φτάσει στον τραπεζικό λογαριασμό του συνταξιούχου.
Παράλληλα, αυξάνονται και οι κρατήσεις περίθαλψης, καθώς αυτές υπολογίζονται πάνω στα μικτά ποσά.
Η «παγίδα» της φορολογικής κλίμακας
Το βασικό ζήτημα είναι η μη τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας.
Εφόσον τα όρια παραμένουν σταθερά ενώ τα ονομαστικά εισοδήματα αυξάνονται, φορολογούμενοι μπορούν σταδιακά να επιβαρύνονται περισσότερο, χωρίς η πραγματική αγοραστική τους δύναμη να έχει αυξηθεί στον ίδιο βαθμό.
Στην πράξη, επομένως, η αύξηση 2,6% δεν σημαίνει αυτομάτως ότι κάθε συνταξιούχος θα δει 2,6% περισσότερα χρήματα στην τσέπη του.
Για αρκετούς το πραγματικό ποσοστό υποχωρεί κοντά στο 2,1%-2,4%, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης και τις κρατήσεις.
Τι δείχνουν τα παραδείγματα
Με βάση τους συγκεκριμένους υπολογισμούς:
600 ευρώ μικτά: +15,60 ευρώ μικτά και περίπου +14,66 ευρώ καθαρά.
780 ευρώ μικτά: +20,28 ευρώ μικτά, αλλά περίπου +17,35 ευρώ καθαρά.
915 ευρώ μικτά: +23,79 ευρώ μικτά, αλλά περίπου +17,89 ευρώ καθαρά.
1.050 ευρώ μικτά: +27,30 ευρώ μικτά, αλλά περίπου +20,28 ευρώ καθαρά.
1.275 ευρώ μικτά: +33,15 ευρώ μικτά, αλλά περίπου +24,31 ευρώ καθαρά.
Το τελικό αποτέλεσμα είναι σαφές: η αύξηση που αναγράφεται στη μικτή σύνταξη και η αύξηση που θα εμφανιστεί στον τραπεζικό λογαριασμό δεν θα είναι για όλους ίδιες.
Και για χιλιάδες συνταξιούχους, ένα μέρος της αύξησης του 2027 θα έχει ήδη χαθεί σε φόρους και κρατήσεις πριν καν φτάσει στην τσέπη τους.
