Σημαντικές αυξήσεις είδαν στις συντάξεις Σεπτεμβρίου περίπου 8.500 δικαιούχοι συντάξεων χηρείας, όμως η νέα ρύθμιση έχει ανοίξει ένα νέο μέτωπο αντιδράσεων, καθώς μεγάλες κατηγορίες συνταξιούχων παραμένουν εκτός.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων (ΕΝΔΙΣΥ), περίπου 280.000 συνταξιούχοι που έχουν υποστεί περικοπή στην επικουρική σύνταξη χηρείας δεν λαμβάνουν καμία αποκατάσταση, ενώ εκτός της νέας ρύθμισης παραμένουν επίσης παλαιοί δικαιούχοι και συνταξιούχοι του πρώην ΟΓΑ.
Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με τις συνταξιουχικές οργανώσεις, είναι να δημιουργούνται «συνταξιούχοι δύο ταχυτήτων».
Ποιοι είδαν έως και διπλάσια σύνταξη
Η αλλαγή αφορά συγκεκριμένες συντάξεις χηρείας που έχουν απονεμηθεί μετά την έναρξη ισχύος του νόμου Κατρούγκαλου, στις 13 Μαΐου 2016.
Περίπου 8.522 δικαιούχοι είδαν ήδη την αλλαγή στις συντάξεις Σεπτεμβρίου.
Με τη νέα ρύθμιση αποκαθίσταται στο 70% της σύνταξης του θανόντος η παροχή για τους συγκεκριμένους δικαιούχους, αντί της μείωσης στο 35% που εφαρμοζόταν μετά την τριετία όταν ο επιζών σύζυγος εργαζόταν ή λάμβανε και δική του σύνταξη.
Σε αυτές τις περιπτώσεις η διαφορά είναι μεγάλη, καθώς η σύνταξη χηρείας μπορεί ουσιαστικά να διπλασιαστεί σε σχέση με το μειωμένο ποσό.
Η μέση αύξηση υπολογίζεται σε περίπου 470 ευρώ τον μήνα, με το συνολικό δημοσιονομικό κόστος να εκτιμάται κοντά στα 4 εκατ. ευρώ μηνιαίως.
Το μεγάλο «αγκάθι»: Οι επικουρικές
Εδώ βρίσκεται μία από τις σημαντικότερες εκκρεμότητες.
Η νέα ρύθμιση δεν επεκτείνεται στις επικουρικές συντάξεις χηρείας.
Σύμφωνα με το ΕΝΔΙΣΥ, περίπου 280.000 συνταξιούχοι συνολικά έχουν υποστεί περικοπές στην επικουρική σύνταξη χηρείας μετά την παρέλευση της τριετίας και δεν λαμβάνουν τώρα πίσω ούτε ένα ευρώ από αυτές τις μειώσεις.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από την εκτίμηση του ΕΝΔΙΣΥ και δεν πρέπει να συγχέεται με τους περίπου 100.000 δικαιούχους που αναφέρονται ως αποκλεισμένοι από άλλες πλευρές της νέας ρύθμισης.
Οι περίπου 100.000 που παραμένουν εκτός
Ιδιαίτερο πρόβλημα υπάρχει για όσους λαμβάνουν σύνταξη χηρείας που συνδέεται με θάνατο ο οποίος επήλθε πριν από τις 13 Μαΐου 2016.
Πρόκειται για τους λεγόμενους παλαιούς συνταξιούχους, οι οποίοι δεν καλύπτονται από την αποκατάσταση που εφαρμόζεται στις νεότερες συντάξεις χηρείας.
Οι συνταξιουχικές οργανώσεις υποστηρίζουν ότι η διαφορετική μεταχείριση ανάλογα με την ημερομηνία δημιουργεί ένα καθεστώς δύο ταχυτήτων, καθώς άνθρωποι που βρίσκονται σε αντίστοιχη οικογενειακή και συνταξιοδοτική κατάσταση μπορεί να αντιμετωπίζονται διαφορετικά.
Τι συμβαίνει με τους συνταξιούχους του πρώην ΟΓΑ
Ακόμη πιο έντονες είναι οι ενστάσεις για τους συνταξιούχους που προέρχονται από τον πρώην ΟΓΑ.
Σύμφωνα με όσα καταγγέλλουν οι εκπρόσωποι των συνταξιούχων, η λεγόμενη «βασική σύνταξη» του παλαιού καθεστώτος του ΟΓΑ δεν αντιμετωπίζεται στη συγκεκριμένη ρύθμιση όπως η εθνική σύνταξη.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις παλαιές περιπτώσεις άμεσα ασφαλισμένων πριν από τις 13 Μαΐου 2016, για τις οποίες το ΕΝΔΙΣΥ καταγγέλλει εξαιρετικά δυσμενή μεταχείριση της παροχής λόγω θανάτου.
Το Δίκτυο ζητά να υπάρξει ειδική παρέμβαση ώστε να καλυφθούν και αυτές οι περιπτώσεις.
Χωρίς αναδρομικά οι 8.522 δικαιούχοι
Υπάρχει όμως ένα ακόμη κρίσιμο σημείο ακόμη και για εκείνους που είδαν τώρα αυξημένη σύνταξη.
Η αποκατάσταση δεν συνοδεύεται από επιστροφή των ποσών που είχαν περικοπεί τα προηγούμενα χρόνια.
Το ΕΝΔΙΣΥ υποστηρίζει ότι οι 8.522 δικαιούχοι που έλαβαν τις αυξήσεις θα πρέπει, εφόσον θέλουν να διεκδικήσουν τα παλαιότερα ποσά, να ακολουθήσουν τη δικαστική οδό.
Επομένως, άλλο πράγμα είναι η αποκατάσταση του ποσού που καταβάλλεται από εδώ και πέρα και άλλο η επιστροφή των προηγούμενων περικοπών.
Ποιοι δεν καλύπτονται
Με βάση τα στοιχεία και τις καταγγελίες που παρουσιάζονται, οι βασικές εκκρεμότητες αφορούν τις επικουρικές συντάξεις χηρείας, τους δικαιούχους του παλαιού καθεστώτος πριν από τις 13 Μαΐου 2016, ειδικές περιπτώσεις του πρώην ΟΓΑ και τα αναδρομικά των δικαιούχων που είχαν υποστεί την περικοπή τα προηγούμενα χρόνια.
Υπάρχει επίσης η ιδιαίτερη κατηγορία δικαιούχων στους οποίους, παράλληλα με δική τους σύνταξη, ο ΕΦΚΑ δεν είχε εφαρμόσει στο παρελθόν τη μείωση μετά την τριετία. Η μεταχείριση αυτών των περιπτώσεων αποτελεί ξεχωριστή εκκρεμότητα.
Τι ζητά το ΕΝΔΙΣΥ
Το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων ασκεί έντονη κριτική στην κυβέρνηση και ζητά γενικευμένη λύση.
Υπενθυμίζει ότι είχε καταθέσει από τις 20 Μαΐου δική του πρόταση, η οποία, σύμφωνα με το ίδιο, θα αντιμετώπιζε συνολικά το πρόβλημα προβλέποντας το 70% τόσο στις κύριες όσο και στις επικουρικές συντάξεις χηρείας.
Το ΕΝΔΙΣΥ ζητά τώρα από την κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό να επεκτείνουν τη ρύθμιση, καλύπτοντας και τις κατηγορίες που έμειναν εκτός.
Η ουσία είναι ότι η αύξηση που είδαν περίπου 8.500 δικαιούχοι είναι σημαντική, αλλά δεν σημαίνει ότι λύθηκε συνολικά το ζήτημα των συντάξεων χηρείας.
Αντίθετα, η επόμενη μεγάλη συζήτηση αφορά εκείνους που δεν είδαν καμία αλλαγή – και κυρίως τις επικουρικές συντάξεις, όπου το ΕΝΔΙΣΥ ανεβάζει τον αριθμό όσων έχουν υποστεί περικοπές στις 280.000.
