Η έξοδος στη σύνταξη δεν είναι απλώς η συμπλήρωση ενός ορίου ηλικίας. Ο χρόνος που θα υποβληθεί η αίτηση, τα συνολικά έτη ασφάλισης, τα πλασματικά χρόνια και ακόμη και μερικοί μήνες παραμονής στην εργασία μπορούν να επηρεάσουν το τελικό ποσό.
Σύμφωνα με τον καθηγητή και πρόεδρο της ΕΝΥΠΕΚΚ Αλέξη Μητρόπουλο, υπάρχουν έξι βασικές κινήσεις που πρέπει να εξετάζει κάθε ασφαλισμένος πριν καταθέσει αίτηση συνταξιοδότησης, προκειμένου να επιτύχει το καλύτερο δυνατό οικονομικό αποτέλεσμα.
1. Εξετάστε την εξαγορά πλασματικών ετών
Μία από τις σημαντικότερες δυνατότητες είναι η αξιοποίηση των πλασματικών χρόνων ασφάλισης.
Ανάλογα με την περίπτωση μπορούν να αναγνωριστούν χρόνοι που αφορούν, μεταξύ άλλων:
- στρατιωτική θητεία,
- σπουδές,
- τέκνα,
- άδειες άνευ αποδοχών και άλλες προβλεπόμενες περιπτώσεις.
Η αναγνώριση πλασματικού χρόνου μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντική είτε για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος είτε για την αύξηση των συνολικών ετών ασφάλισης και, κατά συνέπεια, της ανταποδοτικής σύνταξης.
2. Γιατί τα 36 έως 40 χρόνια έχουν ιδιαίτερη σημασία
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από όσους βρίσκονται κοντά στα 36 έως 40 έτη ασφάλισης.
Σύμφωνα με τον Αλέξη Μητρόπουλο, σε αυτή τη ζώνη εφαρμόζονται υψηλά ποσοστά αναπλήρωσης.
Για τον λόγο αυτό, ένας ασφαλισμένος που βρίσκεται κοντά στη συμπλήρωση περισσότερων ετών θα πρέπει να εξετάσει προσεκτικά εάν τον συμφέρει να υποβάλει άμεσα την αίτηση ή να παραμείνει για ένα επιπλέον διάστημα στην εργασία.
Η διαφορά μπορεί να επηρεάσει μόνιμα τη σύνταξη που θα λαμβάνει.
3. Το κρίσιμο όριο των 20 ετών
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η συμπλήρωση 20 ετών ασφάλισης.
Με βάση τα στοιχεία που παραθέτει ο κ. Μητρόπουλος, με 20 χρόνια ασφάλισης καταβάλλεται πλήρης εθνική σύνταξη 446,87 ευρώ.
Στα 15 χρόνια, αντίθετα, η εθνική σύνταξη περιορίζεται περίπου στα 402 ευρώ, καθώς για τα έτη από τα 15 έως τα 19 προβλέπεται μείωση 2% για κάθε έτος που υπολείπεται της 20ετίας.
Επομένως, ειδικά για έναν ασφαλισμένο που βρίσκεται πολύ κοντά στη συμπλήρωση της 20ετίας, χρειάζεται προσεκτικός υπολογισμός πριν ληφθεί η τελική απόφαση.
4. Προσοχή στη μειωμένη σύνταξη στα 62
Η δυνατότητα εξόδου με μειωμένη σύνταξη στα 62 μπορεί να φαίνεται ελκυστική σε κάποιον που επιθυμεί να σταματήσει νωρίτερα την εργασία.
Υπάρχει όμως οικονομικό κόστος.
Η μειωμένη σύνταξη συνεπάγεται μόνιμη μείωση στο ποσό της εθνικής σύνταξης. Για αυτό, εφόσον υπάρχει δυνατότητα επιλογής, θα πρέπει να συγκρίνεται το οικονομικό αποτέλεσμα της άμεσης εξόδου με εκείνο της παραμονής μέχρι τη θεμελίωση δικαιώματος για πλήρη σύνταξη.
5. Τι ισχύει στις συντάξεις αναπηρίας
Διαφορετικοί κανόνες ισχύουν για τις συντάξεις αναπηρίας, όπου καθοριστικό ρόλο παίζει το πιστοποιημένο ποσοστό αναπηρίας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται:
Αναπηρία 80% και άνω: καταβάλλεται το 100% της εθνικής σύνταξης.
Αναπηρία από 67% έως 79,99%: καταβάλλεται το 75%, δηλαδή 335,14 ευρώ με τα αναφερόμενα ποσά.
Αναπηρία από 50% έως 66,99%: καταβάλλεται το 50%, δηλαδή 223,42 ευρώ.
Επομένως, το πιστοποιημένο ποσοστό μπορεί να διαφοροποιήσει σημαντικά το τελικό ποσό.
6. Ελέγξτε τα ένσημα πριν από την αίτηση
Η τελευταία κίνηση είναι ίσως και μία από τις σημαντικότερες: ο έγκαιρος έλεγχος του ασφαλιστικού ιστορικού.
Ο ασφαλισμένος πρέπει πριν από την αίτηση να γνωρίζει με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ακρίβεια πόσα χρόνια και ημέρες ασφάλισης έχουν καταγραφεί.
Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία όταν υπάρχει διαδοχική ή παράλληλη ασφάλιση, καθώς τυχόν ελλείψεις ή λάθη μπορεί να προκαλέσουν καθυστέρηση στην απονομή ή να επηρεάσουν τον υπολογισμό της σύνταξης.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η αίτηση συνταξιοδότησης δεν πρέπει να γίνεται βιαστικά. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αναγνώριση πλασματικού χρόνου ή η συμπλήρωση λίγων ακόμη μηνών ή ετών ασφάλισης μπορεί να αλλάξει το ποσό που θα λαμβάνει ο συνταξιούχος για όλη την υπόλοιπη ζωή του.
