Χιλιάδες ασφαλισμένοι που έχουν ρυθμίσει τα χρέη τους με τον νόμο Κατσέλη πληρώνουν κανονικά τις δόσεις αλλά βλέπουν τη σύνταξή τους να καθυστερεί. Τι αλλάζει με παρέμβαση του υπουργείου Εργασίας.

Σύνταξη «παγώνει» για ασφαλισμένους με νόμο Κατσέλη – Γιατί ο e-ΕΦΚΑ δεν εγκρίνει αιτήσεις

Ένα σοβαρό πρόβλημα έχει ανακύψει για ασφαλισμένους που πλησιάζουν στη συνταξιοδότηση και έχουν ρυθμίσει τα χρέη τους μέσω του νόμου Κατσέλη. Παρότι τηρούν κανονικά τις δόσεις που έχουν οριστεί από τα δικαστήρια, πολλοί βλέπουν τη διαδικασία απονομής της σύνταξής τους να «κολλάει» στον e-ΕΦΚΑ.

Το παράδοξο είναι ότι πρόκειται για ανθρώπους που ακολουθούν πιστά τις ρυθμίσεις αποπληρωμής των οφειλών τους, όμως η αίτηση συνταξιοδότησης δεν προχωρά. Το υπουργείο Εργασίας έχει ήδη αναγνωρίσει την εμπλοκή και εξετάζει παρεμβάσεις ώστε να δοθεί λύση.

Πώς προκύπτει το πρόβλημα με τις συντάξεις

Η δυσκολία εμφανίζεται όταν ασφαλισμένοι που έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη υποβάλλουν αίτηση για σύνταξη. Οι συγκεκριμένοι πολίτες έχουν ήδη ρυθμίσει τις οφειλές τους προς τα ασφαλιστικά ταμεία μέσω δικαστικής απόφασης και πληρώνουν τις δόσεις που προβλέπει η απόφαση.

Ωστόσο, κατά την εξέταση της αίτησης συνταξιοδότησης, οι υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ εφαρμόζουν τη γενική νομοθεσία που αφορά τα όρια οφειλών για τη χορήγηση σύνταξης. Αυτό σημαίνει ότι δεν λαμβάνεται πάντα υπόψη το γεγονός πως υπάρχει ήδη δικαστική ρύθμιση.

Αποτέλεσμα είναι να δημιουργείται ένα θεσμικό κενό που οδηγεί σε καθυστερήσεις ή ακόμη και σε «πάγωμα» της απονομής της σύνταξης.

Τα όρια οφειλών που ισχύουν για τη σύνταξη

Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, για να εγκριθεί μια αίτηση συνταξιοδότησης πρέπει το ύψος της οφειλής προς τα ασφαλιστικά ταμεία να βρίσκεται κάτω από συγκεκριμένα όρια.

Για τους περισσότερους ασφαλισμένους το ανώτατο όριο είναι:

• 30.000 ευρώ συνολική οφειλή

Ενώ για τους ασφαλισμένους που προέρχονται από τον πρώην ΟΓΑ ισχύει χαμηλότερο όριο:

• 10.000 ευρώ συνολικό χρέος

Αν το ποσό που οφείλεται υπερβαίνει τα συγκεκριμένα όρια, τότε ο ασφαλισμένος καλείται να καταβάλει άμεσα τη διαφορά. Η πληρωμή αυτή πρέπει να γίνει εφάπαξ και μέσα σε διάστημα δύο μηνών.

Μόνο όταν το ποσό της οφειλής μειωθεί εντός των προβλεπόμενων ορίων, μπορεί το υπόλοιπο χρέος να παρακρατηθεί σταδιακά από τη μηνιαία σύνταξη.

Η αντίφαση που «παγώνει» τις αιτήσεις

Το πρόβλημα προκύπτει επειδή η διαδικασία αυτή εφαρμόζεται ακόμη και σε περιπτώσεις όπου υπάρχει ήδη δικαστική ρύθμιση μέσω του νόμου Κατσέλη.

Με άλλα λόγια, κάποιος μπορεί να πληρώνει κανονικά τις δόσεις που έχουν οριστεί από το δικαστήριο, αλλά όταν υποβάλλει αίτηση για σύνταξη να ενημερώνεται ότι πρέπει να πληρώσει επιπλέον χρήματα άμεσα για να προχωρήσει η διαδικασία.

Έτσι δημιουργείται μια ιδιότυπη κατάσταση:

• οι οφειλές βρίσκονται ήδη σε νόμιμη ρύθμιση

• οι δόσεις καταβάλλονται κανονικά

• αλλά η σύνταξη δεν απονέμεται

Το αποτέλεσμα είναι πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες και αγρότες που έχουν συμπληρώσει τα απαιτούμενα έτη ασφάλισης και το όριο ηλικίας να παραμένουν χωρίς εισόδημα, παρότι θεωρητικά έχουν θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης.

Ποιους ασφαλισμένους αφορά περισσότερο

Η συγκεκριμένη εμπλοκή φαίνεται να επηρεάζει κυρίως:

• ελεύθερους επαγγελματίες με οφειλές στον πρώην ΟΑΕΕ

• αγρότες που ασφαλίζονταν στον πρώην ΟΓΑ

• ασφαλισμένους με μεγάλα χρέη που έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη

Πολλοί από αυτούς βρίσκονται ήδη σε ηλικία συνταξιοδότησης και έχουν ολοκληρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης. Παρόλα αυτά, η εκκρεμότητα με τα όρια οφειλών καθυστερεί την απονομή της σύνταξης.

Παρέμβαση του υπουργείου Εργασίας

Το υπουργείο Εργασίας έχει ήδη ενημερωθεί για το ζήτημα και αναγνωρίζει ότι υπάρχει ανάγκη για διευκρίνιση της διαδικασίας. Για τον λόγο αυτό εξετάζεται η έκδοση ειδικής οδηγίας από τον e-ΕΦΚΑ που θα καθορίζει πώς πρέπει να αντιμετωπίζονται οι περιπτώσεις ασφαλισμένων που έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη.

Στόχος της παρέμβασης είναι να μπορούν να προχωρούν κανονικά οι αιτήσεις συνταξιοδότησης όταν πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Πότε θα μπορεί να χορηγείται σύνταξη

Η κατεύθυνση που εξετάζεται είναι να μην μπλοκάρεται η σύνταξη σε περιπτώσεις όπου ο ασφαλισμένος:

• έχει υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη

• τηρεί κανονικά τις δόσεις που έχουν οριστεί από τη δικαστική απόφαση

• έχει συμπληρώσει τα απαιτούμενα έτη ασφάλισης

• έχει φτάσει στο προβλεπόμενο όριο ηλικίας

Με την αναμενόμενη διευκρίνιση θα καθοριστεί πώς θα αντιμετωπίζονται τα χρέη που βρίσκονται σε δικαστική ρύθμιση κατά την εξέταση των αιτήσεων συνταξιοδότησης.

Η λύση που αναμένεται

Η νέα οδηγία που προετοιμάζεται εκτιμάται ότι θα ξεκαθαρίσει το τοπίο και θα αποτρέψει τις καθυστερήσεις που παρατηρούνται σήμερα.

Αν εφαρμοστεί η σχεδιαζόμενη αλλαγή, οι ασφαλισμένοι που τηρούν τις ρυθμίσεις των δικαστηρίων δεν θα χρειάζεται να πληρώνουν επιπλέον ποσά εφάπαξ για να ξεκινήσει η καταβολή της σύνταξης.

Μια τέτοια εξέλιξη θεωρείται κρίσιμη για χιλιάδες πολίτες που βρίσκονται ένα βήμα πριν τη συνταξιοδότηση αλλά παραμένουν εγκλωβισμένοι σε γραφειοκρατικές διαδικασίες.