Στη σταδιακή επέκταση των πλήρως προσυμπληρωμένων φορολογικών δηλώσεων προχωρούν Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και ΑΑΔΕ, με τον σχεδιασμό να προβλέπει ότι έως το 2029 οι δηλώσεις εισοδήματος των φυσικών προσώπων θα μπορούν να υποβάλλονται ακόμη και αυτόματα από την Εφορία.
Η αλλαγή δεν αφορά μόνο μισθωτούς και συνταξιούχους. Στόχος είναι το σύστημα να επεκταθεί σταδιακά σε ελεύθερους επαγγελματίες, ιδιοκτήτες ακινήτων και γενικότερα στο σύνολο των φορολογουμένων, καθώς η ΑΑΔΕ θα αντλεί ολοένα περισσότερα δεδομένα από τις ηλεκτρονικές πλατφόρμες και τα μητρώα της.
Το τελικό μοντέλο προβλέπει ότι τα περισσότερα στοιχεία στα έντυπα Ε1, Ε2 και Ε3 θα εμφανίζονται ήδη συμπληρωμένα, περιορίζοντας σημαντικά τις παρεμβάσεις που θα χρειάζεται –ή θα μπορεί– να κάνει ο φορολογούμενος.
Πλήρης προσυμπλήρωση και αυτόματη υποβολή
Το σύστημα εφαρμόζεται ήδη σε συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων, κυρίως μισθωτούς και συνταξιούχους με απλές φορολογικές υποθέσεις.
Το επόμενο βήμα είναι πολύ μεγαλύτερο.
Η ΑΑΔΕ επιδιώκει να διαθέτει όλα τα απαραίτητα δεδομένα ώστε η φορολογική δήλωση να είναι ουσιαστικά έτοιμη πριν ακόμη την ανοίξει ο φορολογούμενος.
Εφόσον ο υπόχρεος δεν εισέλθει στην εφαρμογή για να την υποβάλει ο ίδιος, προβλέπεται η δυνατότητα αυτόματης υποβολής της προσυμπληρωμένης δήλωσης από την ΑΑΔΕ.
Θα ακολουθεί η εκκαθάριση και η έκδοση του εκκαθαριστικού με το αποτέλεσμα της δήλωσης.
Λιγότεροι κωδικοί για συμπλήρωση
Καθώς θα αυξάνονται οι πληροφορίες που διαθέτει ηλεκτρονικά η φορολογική διοίκηση, θα μειώνονται αντίστοιχα τα πεδία που θα πρέπει να συμπληρώνουν οι πολίτες.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται η προσυμπλήρωση όχι μόνο των εισοδημάτων αλλά και δαπανών που αναγνωρίζονται για φορολογική έκπτωση, καθώς και άλλων πληροφοριών που είναι απαραίτητες για την εκκαθάριση.
Σε βάθος χρόνου, κενά θα παραμένουν κυρίως πεδία που αφορούν ειδικές περιπτώσεις εισοδημάτων, δαπανών ή άλλων στοιχείων τα οποία δεν μπορούν να αντληθούν αυτοματοποιημένα.
Τι αλλάζει για περισσότερους από 800.000 επαγγελματίες
Μεγάλη αλλαγή αναμένεται για τους περισσότερους από 800.000 αυτοαπασχολούμενους και φορολογουμένους με ατομικές επιχειρήσεις.
Κεντρικό ρόλο θα έχει το myDATA.
Στόχος είναι τα ηλεκτρονικά βιβλία να παρέχουν στην ΑΑΔΕ πλήρη εικόνα για τις επιμέρους κατηγορίες ακαθάριστων εσόδων και εκπιπτόμενων δαπανών.
Τα ποσά θα μεταφέρονται στα αντίστοιχα πεδία του Ε3 και του Ε1.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι στον σχεδιασμό προβλέπεται οι συγκεκριμένοι κωδικοί να είναι «κλειδωμένοι».
Αυτό σημαίνει ότι ο φορολογούμενος δεν θα μπορεί να μεταβάλει ελεύθερα τα ποσά που έχουν μεταφερθεί από τα δεδομένα που διαθέτει η ΑΑΔΕ.
Ακίνητα: Αυτόματα τα ενοίκια στο Ε1
Ανάλογη αυτοματοποίηση σχεδιάζεται και για τους ιδιοκτήτες ακινήτων.
Στόχος είναι τα εισοδήματα από μακροχρόνιες και βραχυχρόνιες μισθώσεις να συγκεντρώνονται στο Ε2 και από εκεί να μεταφέρονται αυτόματα στο Ε1.
Η ΑΑΔΕ επιδιώκει να διαθέτει πλήρη και επικαιροποιημένη εικόνα για τις μισθώσεις και τις μεταβολές που πραγματοποιούνται μέσα στο φορολογικό έτος.
Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσει το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ).
Με τη διασύνδεση των διαθέσιμων πληροφοριών, η φορολογική διοίκηση θα μπορεί να γνωρίζει ποια ακίνητα εκμισθώνονται, για ποιο χρονικό διάστημα και ποια εισοδήματα πρέπει να αποτυπωθούν στη δήλωση.
Τι σημαίνει πρακτικά για τον φορολογούμενο
Το μοντέλο που σχεδιάζεται αλλάζει σταδιακά τη φιλοσοφία της φορολογικής δήλωσης.
Αντί ο πολίτης να συγκεντρώνει και να δηλώνει ο ίδιος μεγάλο μέρος των στοιχείων, η ΑΑΔΕ θα συγκεντρώνει τα δεδομένα από τις διαθέσιμες ηλεκτρονικές πηγές και θα παρουσιάζει μια σχεδόν ολοκληρωμένη δήλωση.
Ο φορολογούμενος θα καλείται κυρίως να ελέγξει την ορθότητά της και να παρέμβει μόνο όπου αυτό προβλέπεται.
Η αλλαγή αναμένεται να περιορίσει λάθη και παραλείψεις, αλλά ταυτόχρονα καθιστά ακόμη σημαντικότερο τον έλεγχο των δεδομένων που έχουν διαβιβαστεί στην ΑΑΔΕ. Ένα λανθασμένο στοιχείο που έχει φτάσει στη φορολογική διοίκηση μπορεί να μεταφερθεί και στην προσυμπληρωμένη δήλωση.
Ο στόχος για το 2029
Η μετάβαση δεν πρόκειται να πραγματοποιηθεί ταυτόχρονα για όλους.
Ο σχεδιασμός προβλέπει σταδιακή επέκταση μέσα στα επόμενα χρόνια, καθώς θα ολοκληρώνονται οι απαραίτητες διασυνδέσεις και θα εμπλουτίζονται οι βάσεις δεδομένων της ΑΑΔΕ.
Ο τελικός στόχος είναι έως το 2029 οι δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων να μπορούν να είναι πλήρως προσυμπληρωμένες και, όπου πληρούνται οι προϋποθέσεις, να υποβάλλονται ακόμη και χωρίς ενέργεια του φορολογουμένου.
Με αυτόν τον τρόπο, η παραδοσιακή διαδικασία της φορολογικής δήλωσης οδηγείται σταδιακά σε ένα πολύ πιο αυτοματοποιημένο μοντέλο, στο οποίο η Εφορία θα γνωρίζει εκ των προτέρων το μεγαλύτερο μέρος των εισοδημάτων, των δαπανών και της περιουσιακής εικόνας του φορολογουμένου.
