Σοβαρό πρόβλημα στην οικοδομική δραστηριότητα της Κεφαλονιάς καταγγέλλει ο αρχιτέκτονας μηχανικός Γιάννης Κεκάτος. Μιλώντας στον Σάκη Βούτο και στην εκπομπή «Το Βήμα του Πολίτη» στον Ionian Galaxy 90.8, υποστήριξε ότι υποθέσεις εκτός σχεδίου δόμησης δεν προχωρούν εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα ιδιοκτήτες, μηχανικοί και επενδυτές να βρίσκονται σε καθεστώς αβεβαιότητας. «Ενημέρωση, αιτιολόγηση, ισονομία και χρονοδιάγραμμα» είναι τα τέσσερα πράγματα που ζητά από τις αρμόδιες αρχές.
Ένα πρόβλημα με δυνητικά πολύ σοβαρές συνέπειες για την οικονομία, την οικοδομή αλλά και την τουριστική ανάπτυξη της Κεφαλονιάς έφερε στο προσκήνιο ο αρχιτέκτονας μηχανικός Γιάννης Κεκάτος.
Μιλώντας στην εκπομπή «Το Βήμα του Πολίτη» του δημοσιογράφου Σάκη Βούτου στον Ionian Galaxy 90.8, ο κ. Κεκάτος περιέγραψε μια κατάσταση ουσιαστικής ακινησίας σε υποθέσεις που αφορούν την εκτός σχεδίου δόμηση.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, εδώ και σημαντικό χρονικό διάστημα η Υπηρεσία Δόμησης δεν προχωρά συγκεκριμένες υποθέσεις εκτός σχεδίου, με αποτέλεσμα να μην εκδίδονται οι αντίστοιχες οικοδομικές άδειες.
«Δυστυχώς, τα πάντα έχουν παγώσει», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Πρόκειται για την περιγραφή του ίδιου του μηχανικού για τη λειτουργία της υπηρεσίας. Η επίσημη θέση της ΥΔΟΜ για το εύρος των υποθέσεων που δεν προχωρούν και τους ακριβείς λόγους θα ήταν ιδιαίτερα σημαντική για την πλήρη αποτύπωση της κατάστασης.
Γιατί δημιουργήθηκε το πρόβλημα
Σύμφωνα με τον Γιάννη Κεκάτο, το σημερινό αδιέξοδο συνδέεται με τον τρόπο ερμηνείας του Κώδικα Χωροταξίας και Πολεοδομίας.
Ο ίδιος υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη νομοθετική παρέμβαση κωδικοποίησε διατάξεις που ήδη ίσχυαν και δεν δημιούργησε από μόνη της ένα εντελώς νέο καθεστώς για την εκτός σχεδίου δόμηση.
Κατά την άποψή του, όμως, από τη δημοσιοποίηση του Κώδικα και μετά ακολουθείται από την υπηρεσία ερμηνεία που έχει οδηγήσει σε αδυναμία προώθησης φακέλων.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να δημιουργείται ένα εξαιρετικά δύσκολο περιβάλλον τόσο για τους μηχανικούς όσο και για τους ιδιοκτήτες.
Το ΤΕΕ έχει ήδη παρέμβει
Το ζήτημα, σύμφωνα με τον κ. Κεκάτο, δεν έχει μείνει σε επίπεδο προφορικών διαμαρτυριών.
Η Νομαρχιακή Επιτροπή του Τεχνικού Επιμελητηρίου έχει απευθυνθεί εγγράφως τόσο στην ΥΔΟΜ όσο και στον δήμαρχο, καταθέτοντας τις θέσεις της για την οικοδομησιμότητα συγκεκριμένων κατά παρέκκλιση γηπέδων.
Το αίτημα των μηχανικών είναι να λάβουν μια σαφή, αναλυτική και νομικά τεκμηριωμένη απάντηση για το πώς ακριβώς εφαρμόζεται το ισχύον πλαίσιο.
Σύμφωνα με τον Κεκάτο, η απάντηση αυτή δεν έχει μέχρι σήμερα δοθεί με τον τρόπο που ζητούν.
Και κάπου εδώ αρχίζει το πραγματικό πρόβλημα.
Γιατί όταν δεν υπάρχει σαφής ερμηνεία, ο μηχανικός δυσκολεύεται να απαντήσει ακόμη και στο βασικό ερώτημα ενός ιδιοκτήτη:
«Μπορώ τελικά να χτίσω στο ακίνητό μου;»
Ιδιοκτήτες σε αβεβαιότητα
Η κατάσταση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια τεχνική διαφωνία μεταξύ μηχανικών και διοίκησης.
Έχει άμεση επίπτωση στην περιουσία των πολιτών.
Ιδιοκτήτες απευθύνονται στους μηχανικούς προκειμένου να μάθουν εάν μπορούν να αξιοποιήσουν ένα ακίνητο, να κατασκευάσουν κατοικία ή να προχωρήσουν μια επένδυση.
Οι μηχανικοί, σύμφωνα με τον Κεκάτο, αδυνατούν σε αρκετές περιπτώσεις να τους δώσουν ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.
Και αυτό δημιουργεί ανασφάλεια όχι μόνο για την οικοδομησιμότητα, αλλά και για την ίδια την οικονομική αξία μιας περιουσίας.
Άλλωστε, ένα γήπεδο που μπορεί να οικοδομηθεί και ένα γήπεδο στο οποίο δεν είναι σαφές εάν επιτρέπεται η δόμηση έχουν εντελώς διαφορετική οικονομική αξία.
«Κανείς δεν επενδύει χωρίς να ξέρει τους κανόνες»
Ακόμη μεγαλύτερη μπορεί να είναι η επίπτωση στις επενδύσεις.
Η Κεφαλονιά αποτελεί έναν τόπο με σημαντικό ενδιαφέρον για νέες τουριστικές κατοικίες, ξενοδοχειακές μονάδες και άλλες επενδύσεις που σε πολλές περιπτώσεις αφορούν εκτός σχεδίου περιοχές.
Όπως εξήγησε ο Γιάννης Κεκάτος, όταν ένας επενδυτής δεν γνωρίζει εάν και πότε θα μπορεί να αξιοποιήσει νόμιμα το ακίνητό του, είναι φυσικό να αναβάλει ή ακόμη και να εγκαταλείπει το σχέδιό του.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους Κεφαλονίτες της διασποράς.
Άνθρωποι που εργάστηκαν για χρόνια στο εξωτερικό, συγκέντρωσαν κεφάλαια και επιθυμούν να επενδύσουν στον τόπο καταγωγής τους βρίσκονται, σύμφωνα με τον ίδιο, μπροστά στην ίδια αβεβαιότητα.
Δεν σταματούν μόνο οι μηχανικοί
Οι οικονομικές συνέπειες μπορούν να εξαπλωθούν πολύ πέρα από τα τεχνικά γραφεία.
Κάθε οικοδομική άδεια που δεν προχωρά σημαίνει εν δυνάμει λιγότερη δουλειά για μια ολόκληρη αλυσίδα επαγγελμάτων.
Τοπογράφους.
Εργολάβους.
Οικοδόμους.
Ηλεκτρολόγους και υδραυλικούς.
Τεχνίτες.
Καταστήματα οικοδομικών υλικών.
Μεταφορές και δεκάδες ακόμη δραστηριότητες που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την κατασκευή.
Αυτό ακριβώς επισημαίνει ο Κεκάτος, υποστηρίζοντας ότι ένα πολύ μεγάλο μέρος της οικοδομικής δραστηριότητας στην Κεφαλονιά αφορά εκτός σχεδίου ακίνητα.
Επομένως, ένα παρατεταμένο μπλοκάρισμα μπορεί να μετατραπεί από πολεοδομικό πρόβλημα σε πρόβλημα της τοπικής οικονομίας.
Το μεγάλο αγκάθι με τους δρόμους
Ένα από τα πλέον σύνθετα ζητήματα της εκτός σχεδίου δόμησης αφορά το οδικό δίκτυο.
Ο Γιάννης Κεκάτος επισήμανε ότι το γεγονός πως ένας αγροτικός δρόμος έχει ασφαλτοστρωθεί ή συντηρείται από έναν δήμο δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει και την απαιτούμενη νομική αναγνώριση ως κοινόχρηστος για πολεοδομικούς σκοπούς.
Αυτό είναι ένα κρίσιμο σημείο.
Η ύπαρξη προσώπου σε νομίμως αναγνωρισμένη κοινόχρηστη οδό αποτελεί κεντρικό ζήτημα στη νομολογία για την εκτός σχεδίου δόμηση.
Οι μηχανικοί αναμένουν την ολοκλήρωση των διαδικασιών καταγραφής και χαρακτηρισμού του οδικού δικτύου, ώστε να ξεκαθαρίσει ποιοι δρόμοι πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Μέχρι τότε, όμως, η αβεβαιότητα παραμένει.
Πρόβλημα ακόμη και για υφιστάμενα ξενοδοχεία
Η διάσταση που ίσως προκαλεί τη μεγαλύτερη ανησυχία αφορά υφιστάμενες επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τον Κεκάτο, υπάρχουν ξενοδοχειακές μονάδες και άλλες επιχειρήσεις που εξυπηρετούνται από αγροτικούς δρόμους και μπορεί σήμερα να αντιμετωπίζουν δυσκολίες όταν θέλουν να προχωρήσουν σε επέκταση ή άλλη αδειοδοτούμενη παρέμβαση.
Αν αυτό συμβαίνει σε σημαντική κλίμακα, το ζήτημα ξεπερνά πλέον κατά πολύ την κατασκευή μιας νέας κατοικίας.
Ακουμπά άμεσα τον τουριστικό κλάδο, δηλαδή έναν από τους βασικότερους πυλώνες της οικονομίας της Κεφαλονιάς.
«Το είχαμε ζήσει και το 2023»
Ο Γιάννης Κεκάτος υπενθύμισε ότι ανάλογο πρόβλημα είχε εμφανιστεί και το 2023.
Όπως περιέγραψε, τότε είχε επίσης υπάρξει πάγωμα διαδικασιών επειδή είχε αποσταλεί σχετικό ερώτημα και αναμενόταν απάντηση.
Οι μηχανικοί είχαν αντιδράσει, υποστηρίζοντας ότι η ύπαρξη ενός διοικητικού ερωτήματος δεν μπορεί από μόνη της να οδηγεί σε γενική αναστολή της λειτουργίας μιας υπηρεσίας.
Τελικά, σύμφωνα με τον ίδιο, οι διαδικασίες επανεκκίνησαν.
Το εντυπωσιακό είναι ότι, όπως δήλωσε, από όσο γνωρίζει η απάντηση στο συγκεκριμένο ερώτημα δεν έχει ακόμη φτάσει.
Εάν αυτό ισχύει, αναδεικνύει και ένα ευρύτερο διοικητικό πρόβλημα: πόσο μπορεί μια τοπική υπηρεσία να περιμένει διευκρινίσεις από την κεντρική διοίκηση χωρίς συγκεκριμένο χρονικό όριο;
Κεκάτος: Δεν φταίνε οι εργαζόμενοι
Ο αρχιτέκτονας μηχανικός θέλησε πάντως να κάνει μια πολύ σαφή διάκριση.
Δεν απέδωσε το πρόβλημα στους υπαλλήλους της Πολεοδομίας.
Αντίθετα, μίλησε με θετικά λόγια για τους εργαζομένους, λέγοντας ότι «δίνουν την ψυχή τους».
Κατά την άποψή του, το πρόβλημα είναι διοικητικό και θεσμικό: αφορά τον τρόπο λειτουργίας της υπηρεσίας, την ερμηνεία της νομοθεσίας και την απουσία σαφών απαντήσεων από τα αρμόδια επίπεδα διοίκησης.
Τέσσερις λέξεις προς τις αρμόδιες αρχές
Και κάπου εκεί ο Γιάννης Κεκάτος συμπύκνωσε ολόκληρο το αίτημα των μηχανικών σε τέσσερις λέξεις:
Ενημέρωση. Αιτιολόγηση. Ισονομία. Χρονοδιάγραμμα.
Οι μηχανικοί, όπως τόνισε, δεν ζητούν να παρακαμφθεί η νομοθεσία ούτε να υπάρξουν ειδικές εξυπηρετήσεις.
Ζητούν να γνωρίζουν ποιο ακριβώς καθεστώς εφαρμόζεται, γιατί εφαρμόζεται με συγκεκριμένο τρόπο, να αντιμετωπίζονται με τους ίδιους κανόνες όλες οι αντίστοιχες υποθέσεις και να υπάρχει ένα σαφές χρονικό πλαίσιο για τις εκκρεμότητες.
Ο ίδιος προανήγγειλε παρεμβάσεις προς κάθε αρμόδια κατεύθυνση: δημοτική αρχή, ΥΔΟΜ, βουλευτή και κεντρική διοίκηση.
Γιατί το πρόβλημα πλέον δεν αφορά έναν φάκελο ή έναν μηχανικό.
Αφορά περιουσίες, οικογένειες, επενδύσεις και επαγγελματίες.
Και σε ένα νησί στο οποίο μεγάλο μέρος της ανάπτυξης πραγματοποιείται εκτός των ορίων των οικισμών, η παρατεταμένη αβεβαιότητα γύρω από την εκτός σχεδίου δόμηση μπορεί να αποκτήσει πολύ μεγαλύτερες οικονομικές διαστάσεις.
Το ερώτημα πλέον είναι ένα: πότε θα υπάρξει επίσημη, ξεκάθαρη και τεκμηριωμένη απάντηση που θα επιτρέψει σε πολίτες και μηχανικούς να γνωρίζουν επιτέλους με ποιους κανόνες μπορούν να προχωρήσουν;
